سەردەشت

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search
سەردەشت
شار
سەردەشت is located in Iran
سەردەشت
سەردەشت
جێگەی لە ئێراندا
سەردەشت is located in کوردستان
سەردەشت
سەردەشت
جێگەی لە کوردستاندا
پۆتانەکان: ٣٦°١٥′N ٤٥°٥٣′E / ٣٦.٢٥٠°N ٤٥.٨٨٣°E / 36.250; 45.883پۆتانەکان: ٣٦°١٥′N ٤٥°٥٣′E / ٣٦.٢٥٠°N ٤٥.٨٨٣°E / 36.250; 45.883
وڵات  کوردستان
پارێزگا پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژئاوای ئێران
شارستان شارستانی سەردەشت
بەرزایی ١٬٤٨٠ مەتر (٤٬٨٦٠ فووت)
ژمارەی دانیشتووان (٢٠٠٦)
 • سەرجەم ٩٥،٠٠٠
زمان و ئایین
 • زمان کوردیی ناوەندی
 • ئایین شافعی
کۆدی تەلەفۆن 0444 - 98+

سەردەشت شارێکی رۆژھەڵاتی کوردستانە. نێوان سنووری ئێران و عێراق کە دەوترێ شوێنی لەدایک بوونی زەردەشتە. ئەمشارە لە ساڵی ١٩٨٧ زایینی لە لایەن حکومەتی سەدام حوسێن کیمیاباران کراوە. شار‌ی سەردەشت یەکێک لە شاره‌کانی ناوچەی موکریان و سەر بە پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژئاوایە کە کەوتۆتە باشووری شارەکانی پیرانشار و مەھاباد و ھەروە ھا دەێکەوێتە رۆژئاوای بانە و باشووری رۆژئاوای بۆکان. ھەروەھا سەردەشت دەکەوێتە رۆژھەڵاتی قەڵادزێ و کۆتایی‌دا سلێمانی لە باشووری سەردەشت ھەڵکەوتووە.

یەکێک لە ناوچە هەرە خۆشەکانی سەردەشت ، شاری میراوەیه کە دەکەوێته نێوان سەردەشت و پیرانشار.


بە پێی ئاماری کۆماری ئیسلامیی ئێران لە ساڵی ٢٠٠١دا شاری سەردەشت ٥٠،٠٠٠ کەس دانیشتوی بوو بەڵام بەسەرجەم شاروچکە و گوندەکانەوە دەگاتە نزیک ١٣٠،٠٠٠ کەس کە ھەمویان کوردن.

کیمیابارانی سەردەشت[دەستکاری]

لە ٧ی پووشپەڕی ساڵی ١٣٦٦ ھەتاوی بەرانبەر بە ٢٨/٦/١٩٨٧ زایینی ، کاتژمێری ٤،٣٠ سەر لە ئێوارە ھێزە ئاسمانیەکانی رژێمی بەعس و فرۆکەوانەکانی ئەو سوپایە ، بە گازی کیمیاوی شاری سەردەشت و گوندی ڕەشە ھەرمێیان[١] بۆردومان کرد.

لەو بۆمبارانەی شارە ١٢٠٠٠ کەسیەکەی سەردەشت ، ٨٠٢٤ کەس کیمیاوی کران و ١٣٠ کەس لە خەڵکی ئەم شارە شەھید کران.[٢] [٣]


پاش ئەم ڕووداوە ئێران شاری سەردەشتی بە یەکەمین شار لە جیھان کە بە گازی کیمیاوی بۆمباران کراوە ناساند.[٤] [٥]


سەرچاوەکان[دەستکاری]

  1. ^ "دۆسییه‌ی كیمیابارانكردنی سه‌رده‌شت". لە ڕەسەنەوە ئرشیڤ کراوە لە ٤ی ئازاری ٢٠١٦. لە ڕێکەوتی ٣٠ی ئازاری ٢٠١١ ھێنراوە. 
  2. ^ هشت‌هزار و 24مصدوم شيميايي سردشت در آمار بنياد شهيد نيستند Archived ٢٥ی کانوونی دووەمی ٢٠١٢, لە وەیبەک مەشین.
  3. ^ "کردستان آزمایشگاه سلاحهای شیمیایی". لە ڕەسەنەوە ئرشیڤ کراوە لە ٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٠. لە ڕێکەوتی ٣٠ی ئازاری ٢٠١١ ھێنراوە. 
  4. ^ هفتم تير، سالروز بمباران شيميايي سردشت
  5. ^ سازمان منع سلاح‌هاي شيميايي براي قربانيان سردشت پيام صادر مي‌كند