دەروازە:کوردستان

بەخێربێن بۆ دەروازەی کوردستان Hûn bi xêr hatin portala Kurdistanê کوردستان (بە کوردیی باکووری: Kurdistan, /ˌkʊɾdɪˈstɑ:n/ ( گوێگرتن)، بە واتای خاکی کوردان) ھەرێمێکی جوگرافی لە ڕۆژھەڵاتی ناوینە کە زۆربەی دانیشتووانی لە خەڵکی کورد پێکدێن. کوردستان لە ئێستادا لە چوار پارچەی باکوور (ڕۆژھەڵات و باشووری تورکیا)، باشوور (باکووری عێراق)، ڕۆژھەڵات (ڕۆژاوای ئێران) و ڕۆژاوا (باکووری سووریا) پێکھاتووە. لە مێژوودا کوردستانی سوور (لە یەکێتیی سۆڤیەت) وەکوو بەشێک لە کوردستان ھەژمار کراوە. دیارکردنی سنوورەکانی کوردستان یەکێکە لە دۆزە پڕ تەنگ و چەڵەمەکان، چونکە ئەو وڵاتانەی لە خاکی کوردستاندا باڵادەستن وەکوو یەکەیەکی جوگرافی یان نەتەوەیی دان بەبوونی کوردستان نانێن، بەڵکوو زیاتر بە ناوچە کوردنشینەکان ناوی دەبەن. لە ڕوانگەی ڕامیارییەوە، ھەرێمی کوردستان لە باشووری کوردستان و خۆبەڕێوەبەریی ڕۆژاوا لە ڕۆژاوای کوردستان دوو حکوومەتی خۆبەڕیوەبەری کوردن کە لەم دوو بەشەی کوردستاندا باڵادەستن. کوردستان لە ئێراندا بەفەرمی تەنیا وەکوو پارێزگایەک ناسراوە. ھەروەھا کوردستان لەلایەن تورکیاوە بەفەرمی نەناسراوە و ناوی کوردستان لە تورکیا نایاسیییە. (تەواوی وتار...) زیاتر... ھەنووکە ٨٬٣٢٠ وتار لە دەروازەی کوردستاندا ھەیە. وتارێک لەوان بە ھەڵکەوت ببینە نەخشەی ھەرێمی ڕۆژئاوای کوردستان بە خەمڵێنراوی بە بەپشتبەستن بە ئەوناوچانەی کە کورد تێیدا چڕبۆتەوە و دابەشبونی ئیداری ئەو ناوچانە ڕۆژئاوای کوردستان یان کوردستانی سووریا یان کوردستانی ڕۆژاوا، ھەروەھا بە شێوەیەکی گشتی ناودەبرێ تەنھا بە ڕۆژاڤا واتە ڕۆژاوا لە شێوەزاری کوردیی ناوەندیدا، ھەرێمێکی ئۆتۆنۆمیی نایاساییە (واتە بە شێوازێکی فەرمی یاساییبوونی لە لایەن حکوومەتی سووریاوە پشتڕاست نەکراوەتەوە)، لە باکوور و باکووری ڕۆژھەڵاتی سووریا. کوردستانی سووریا بەشێکە لەو ناوچە جوگرافییە گەورەترەی کە بە کوردستان ناسراوە. دانیشتووانی کوردستانی سووریا بە شێوەیەکی سەرەکی لە کورد پێکدێن. زۆربەی خاکی کوردستانی سووریا کۆنترۆڵکراوە لە لایەن (وڵاتپارێز) شەڕڤانە کوردییەکانەوە لە ٢٠١٢وە وەک بەشێ لە وێنە گەورەکە کە شەڕی ناوخۆی سووریایە. لە تشرینی دووەمی ٢٠١٣دا، نوێنەرانی کورد، عەرەب، ئاشورییە مەسیحییەکان و کەمینە بچووکەکانی تر ئەم حکوومەتە نایاسایییەیان ڕاگەیاند لە ھەرێمەکەدا. زیاتر... عەبدولڕەحمان قاسملوو (١٩٣٠ - ١٩٨٩) زانیارێکی بواری ئابووری و کۆمەڵایەتی و خەباتکەر، پێشمەرگە و سکرتێری گشتی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران لە ماوەی ساڵانی ١٣٥٠ ھەتا ١٣٦٨. لە شاری ورمێ لە دایک بوو و لە شاری ڤییەن تیرۆر کرا. دوکتور قاسملوو کاتێ دەگەڵ چەند ھاوڕێی، ئامادەی وتووێژ سەبارەت بە ئاشتی نێوان کورد و ئێران بوون، لە شاری ڤییەنی وڵاتی ئۆتریش، بە دست نوێنەرانی کۆماری ئیسلامی ئێران تیرۆر کرا. زیاتر... شۆڕشی شێخ سەعیدی پیران (بە کوردیی باکووری: Serhildana Şêx Seîdê Pîranî، بە تورکی: Saideyh Said İsyanı). شۆڕشێک بوو دژی سیاسەتەکانی بەتورککردن لە باکووری کوردستان کە حکوومەتە نوێیەکەی ئەتاتورک پەیڕەوی لێ دەکرد. شۆڕشەکە لەلایەن شێخ سەعیدەوە سەرپەرشتیی کرا و زۆرینەی ھۆزە کوردەکانی باکووری کوردستان چوونە پاڵی. ھەروەھا ھەندێک لە ئەفسەر و سەربازانی پێشووتری ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی لە کورد و تورک (حەمیدییە یان ئازادیخوازان) چوونە پاڵی بە ئامانجی گەڕاندنەوەی دەوڵەتی عوسمانی. (تەواوی وتار...) زیاتر... پەرە بە وتاری سەرەکی بدە. پەرە بە وتارەکانی ناو پۆلی کوردستان بدە. لێرە کۆمەڵێک وتار ھەن، دەتوانیت بیاننووسیت یان فراوانیان بکەیت. داڕێژەی {{دەروازە|کوردستان}} بۆ ئەو وتارانە دابنێ کە پەیوەندییان بە کوردستان ھەیە. بیرۆکەت ھەیە؟ ڕەخنەت ھەیە؟ وتارێکی پوخت پێشنیار دەکەیت؟ لێرە پێشنیاری بکە بۆ زیاتر بەرەوپێشبردنی دەروازەکە. جەژنی نەورۆز لە پاڵنگان ئەی ڕەقیب دەنگی سروودی ئەی ڕەقیب نەورۆز لە کوردەواریدا جێژنێکی تایبەتە و مێژوویەکی کۆنی ھەیە. لە ھەموو شوێنەکانی کوردەواریدا ئەم جەژنە بەڕێوە دەچێ. یەکێ لە خاڵە ھاوبەشەکان لە نێوان زۆربەی کوردەواریدا ئاگر ڕۆشن کردنی نەورۆزە. یەکەمین نووسەری کورد کە بە کوردی باسی دابونەریتی نەورۆزی کردبێ ئەحمەدی خانی بووە. زۆرێک شاعیرانی تری کوردیش ھۆنراوەیان بۆ نەورۆز داناوە. ئاگر ھێمای نەورۆز لەلای کوردەکان،ھەموو ساڵێکیش بە ئاگر یادی دەکەنەوە. زیاتر... کیمیابارانی ھەڵەبجە یان کۆمەڵکوژیی ھەڵەبجە لە ١٦ی ئازاری ١٩٨٨ ڕوویدا لە کۆتایی ڕۆژەکانی جەنگی ئێران-ئێراق، لەلایەن ڕژێمی بەعسی عێراقەوە کە شاری ھەڵەبجەی بە گازی کیمیایی کیمیاباران کرد، زیاد لە ٥٬٠٠٠ ھاووڵاتی کوردی بێتاوانی پێکھاتوو لە ژن و مناڵ و گەنج شەھیدکران و ١٠٬٠٠٠ کەسی تریش بریندارکران ئەمە جگە لە ونبوونی چەندەھا منداڵ. ئەمڕۆ، ٢٠١٠ کیمیابارانکردنی بە گەورەترین تاوانی دژ بە مرۆڤایەتی دادەنرێت بە گازی کیمیایی لە مێژووی مرۆڤایەتیدا. (تەواوی وتار...) زیاتر... کرماشان بە دەستی خۆم نییە وەڵڵا لە دیوانی خوا کوردم لەناو شێخ و بەگ و میر و مەلا و شاھ و گەدا کوردم تەماشای جەوھەری من کەی دەزانی ئاشکرا کوردم بە کوردی بووم و خولقاوم، ھەتا ڕۆژی جەزا کوردم — قانع کوردستان (٣٥ پۆل، ١٧١ پەڕە) ئەلفوبێی کوردی (٧ پەڕە) ئەو فیلمانەی لە کوردستان داندراون (٧ پەڕە) باشووری کوردستان (١٦ پۆل، ٧٨ پەڕە) باکووری کوردستان (١٦ پۆل، ٥١ پەڕە) بزووتنەوەی سەربەخۆییی کوردستان (١٦ پۆل، ٢٦ پەڕە) پارتی چارەسەری دیموکراتی کوردستان (١ پۆل) پارتی کرێکارانی کوردستان (٢ پۆل، ١٧ پەڕە) پارتی یەکێتیی دیموکرات (١ پۆل) پارێزگای کوردستان (٦ پۆل، ٤٨ پەڕە) تۆپی پێ لە کوردستان (٢ پۆل، ٦ پەڕە) جاف (١٣ پەڕە) جوگرافیای کوردستان (١٥ پۆل، ١٣٩ پەڕە) چاندی کوردستان (١ پەڕە) چاندی کوردی (٢٦ پۆل، ٧١ پەڕە) چوارپارچەی کوردستان (٧ پەڕە) دینەکانی کوردستان (١ پۆل، ٨ پەڕە) ڕۆژاوای کوردستان (٢ پۆل، ١٨ پەڕە) ڕۆژھەڵاتی کوردستان (٩ پۆل، ٩٢ پەڕە) ڕێکخراوە کوردییەکان (٢٢ پۆل، ١٠٧ پەڕە) زاخۆ (١ پۆل، ١٩ پەڕە) زمانەکانی کوردستان (١ پۆل، ١٣ پەڕە) ژنانی کورد (٨ پۆل، ٩٨ پەڕە) سیاسەتی کوردستان (١١ پۆل، ٩ پەڕە) قەزاکانی باشووری کوردستان (١٨ پەڕە) قەزاکانی ھەرێمی کوردستان (١٦ پەڕە) کورد (٣١ پۆل، ٢٢٧ پەڕە) کوردایەتی (٤ پۆل، ٢٢ پەڕە) کوردەکان (٢ پۆل، ٥ پەڕە) کۆلکەوتارەکانی کوردستان (١ پۆل، ٢٤ پەڕە) کوردستان .krd ٢٠١٩ لە کوردستان ئارووناوا ئاڵای کوردستان ئامەد ئەرزڕۆم ئەشکەوتی ھەلامەتا ئیبراھیم ئەدھەم زەھاوی ئیلام ئێزیدییەکان ئێلح ئێڵ باتنایا باخچەی ئاژەڵانی ھەولێر باقۆفا باکووری کوردستان بنخەت بەرەباب بەرواری بۆکان بێنار پارێزگاکانی کوردستان داڕێژە:پڕگەلھەترین شارەکانی کوردستان داڕێژە:پلەبەندی خزمایەتی پەیوەندییەکانی ھەرێمی کوردستان ‒ ئیسپانیا پەیوەندییەکانی ھەرێمی کوردستان ‒ تورکیا پەیوەندییەکانی ھەرێمی کوردستان ‒ سووریا پەیوەندییەکانی ھەرێمی کوردستان و کۆماری چیک پێڕستی توێژەرە کوردییەکان پێڕستی ڕۆژنامە و چاپەمەنییە کوردییەکان پێڕستی کۆمەڵکوژیی کوردەکان یانەی وەرزشیی پێشمەرگەی ھەولێر پێندرۆ تەلسقۆف تەلەعفەر تیرە جزیر چەگینی حەسیچە خارپێت خانەقین خوڕەماوە خوێندن لە ھەرێمی کوردستان دھۆک داڕێژە:دەشتی نەینەوا داڕێژە:دەشتی نەینەوا لە پارێزگای نەینەوا دەشقۆتان دیلۆک دین لە کوردستان ڕاپەڕینی سمکۆی شکاک (١٩١٨–١٩٢٢) ڕاپەڕینی سمکۆی شکاک (١٩٢٦) ڕحا ڕەزمی ساوجوبڵاغ ڕەزمی شەکەریاز ڕەزمی میاندواو ڕەسووڵ بەگ ڕەنگەکانی پان ئێرانیزم ڕۆژاوای کوردستان ڕۆژھەڵاتی کوردستان ڕێکەوتنامەی سایکس–پیکۆ زاخۆ زەریفە خانم زەڕین ناڵ زەکەریاکان زۆزان سلێمانی سنە سەرھەڵدانی یەکێتیی نیشتیمانیی کوردستان سەری کانی، پارێزگای حەسیچە سەقز سەمسوور سەنگەسەر سووتاندنی بارەگاکانی یەکێتی و گۆڕان سیدەکان یانەی وەرزشیی سیروانی نوێ شەرەفیە شەڕی بەغدا (١٥٠٨) شەڕی کەرکووک (١٩٩١) شەڕی هەمەدان (١٥٠٣) شەش ویلایەتی ئەرمەنی شۆڕشی شێخ سەعیدی پیران شۆڕشی گوڵان شێخ شەمسەدینێ ئەخلاتی عەبدولکەریم فندی عەفرین عەلیشێر فیرقەی زەیتوون قامیشلۆ قەرە چۆرلو (ھۆز) قەزای بەحرکە قەزای پیرمام قەزای تلکێف قەزای تەقتەق قەزای تەلەعفەر قەزای حەزەر قەزای حەمدانیە قەزای خەلیفان قەزای سیدەکان قەزای عەنکاوە قەزای قوشتەپە قەزای مووسڵ قەزای ھەریر قەسرۆک، شێخان قەڵای شێروانە کاتھێڵی مێژووی کورد کاکەسیاو کرماشان کەرکووک کوردا کوردانی میسر دەروازە:کوردستان کوردی چیچانی کۆبانی کۆچی کورد بۆ سووریا کۆماری کوردیی لاچین کۆمەڵکوژیی دێرسیم کۆمەڵکوژیی کەرکووک (١٩٢٤) گەل گۆڕینی ناوە جوگرافیاییەکان لە تورکیا ململانێی کورد و عێراق (٢٠١٧) مەرعەش مەریوان مەلا یاسین مەلەتی مەھاباد مووسڵ میرنشینی برادۆست میرنشینی پازۆکی میرنشینی سلێمان میرنشینی مەلکشی مێژووی کورد بەپێی ھێڵی کاتی ناحیەی ئاڤگەنی ناحیەی ئەلقۆش ناحیەی باشیک ناحیەی بەرتڵە ناحیەی تەل عەبتە ناحیەی حەمام عەلیل ناحیەی حومەیدات ناحیەی ڕەبیعە ناحیەی زوممار ناحیەی سنونێ ناحیەی شۆڕە ناحیەی قەحتانیە ناحیەی قەیارە ناحیەی قەیرەوان ناحیەی موحلەبیە ناحیەی ناوەندی قەزای بەعاج ناحیەی ناوەندی قەزای تلکێف ناحیەی ناوەندی قەزای تەلەعفەر ناحیەی ناوەندی قەزای حەزەر ناحیەی ناوەندی قەزای حەمدانیە ناحیەی ناوەندی قەزای شنگال ناحیەی نەمروود ناحیەی وانکێ نەتەوەی بێدەوڵەت نورس، خیزان ھەر کورد ئەبین ھەرێمی کوردستان ھەکار فندی ھەڵبژاردنەکانی پارێزگای کەرکووک ٢٠٠٩ ھەڵەبجە ھەولێر ھۆز ھۆزە کوردەکان ھێرشی میلیشیاکانی سەر بە ئێران لە عێراق ٢٠٢٥ ھێزی دەریایی عێراقی وان ورمێ وێنسار یەکبوون باکوور • باشوور • ڕۆژھەڵات • ڕۆژاوا تورکیا عێراق سووریا ئێران ئەرمەنستان زازاکی گێڵان تاڵش تەبەرستان بەلۆچستان ئازەربایجان خۆراسان لوڕستان یارسان دەروازەکان چین؟ پێرستی دەروازەکان دەروازە ھەڵبژێردراوەکان