قەزای حەزەر
قەزای حەزەر | |
|---|---|
 نەخشەی قەزای حەزەر لە پارێزگای نەینەوادا، قەزای حەزەر بە ڕەنگی بێجی نیشان دراوە | |
 | |
| وڵات |  کوردستان عێراق |
| ھەرێم | ھەرێمی کوردستان |
| پارێزگا | پارێزگای نەینەوا |
| مەڵبەند | حەزەر |
| ڕووبەر | |
| • سەرجەم | ١١٬١٣٠ کیلۆمەتری چوارگۆشە (٤٬٣٠٠ میلی چوارگۆشە) |
| بەرزترین بەرزایی | ٢٢٥ مەتر (٧٣٨ پێ) |
| ژمارەی دانیشتووان (٢٠١٨) | |
| • سەرجەم | ٥٩٬٤٢٩ |
| • چڕی | ٥٫٣ کەس لە کیلۆمەتری چوارگۆشە (١٤ کەس لە میلی چوارگۆشە) |
| سەرناوی دانیشتوو | تەلەعفەری |
| زمان و ئایین | |
| • زمان | عەرەبی |
| • ئایین | ئیسلام(سوننە) |
| • ب پ م(٢٠١٧) | ٠٬٧٥٨[١] بەرز · ٢٦مین |
| ناوچەی کاتی | UTC+٣:٣٠ (ناوچەی کاتی) |
| • ھاوین (DST) | UTC+٤:٣٠ (ھاوین) |
| تەلەفۆن | ٠٠٩٦٤ |
قەزای حەزەر (بە عەرەبی: قضاء الحضر، بە ئینگلیزی: Hatra District) یەکێکە لە قەزاکانی پارێزگای نەینەوا لە عێراق. ناوەندەکەی شارۆچکەی حەزەرە.[٢] قەزاکە دوو ناحیەی ھەیە بە ناوەکانی حەزەر(ناوەند) و تەل عبتە. تەواوی دانیشتووانەکەی عەرەبن.[٣]
مێژوو
[دەستکاری]رۆژی ٢٢ی ١ی ٢٠٢٢، دوای کۆمەڵکوژی دیالە لە ساڵی ٢٠٢٢، سێ گومانلێکراوی داعش لە ھێرشێکی ئاسمانی دەسەڵاتدارانی عێراقدا گیانیان لەدەستدا.[٤] دوو کەسیان سەرکردەی داعش بوون.[٥]
لە ٨ی شوباتی ٢٠٢٢ ھێزە چەکدارەکانی عێراق ھێرشێکی ئاسمانییان لە نزیک شارۆچکەی حەزەر کردە سەر دەوڵەتی ئیسلامی، بووە ھۆی کوژرانی حەوت ئەندامی داعش.[٦] [٧]
جوگرافیا
[دەستکاری]قەزای تەلەعفەر ھاوسنووری ئەم قەزایانەیە:[٨]
- لە باکوورەوە قەزای مووسڵ و قەزای تەلەعفەر.
- لە باشوورەوە قەزای بێجی و قەزای ڕاوە.
- لە ڕۆژھەڵاتەوە قەزای مووسڵ و قەزای شەرقات.
- لە ڕۆژاواوە قەزای بەعاج.[٩]
دانیشتوان
[دەستکاری]بەپێی خەمڵاندنە فەرمییەکان بە پشتبەستن بە لیستەکانی ١٠ی تشرینی یەکەم-٢٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٩، ژمارەی دانیشتوانی قەزای حەزەر ٤٩ ھەزار و ٤٢٠ کەس بووە. بەپێی ھەمان خەمڵاندنەکان، لە تەواوی پارێزگای نەینەوا ٣ ملیۆن و ١٠٦ ھەزار و ٩٤٨ کەس ژیاون. وە بە لەبەرچاوگرتنی ئەم ژمارانە، ڕوونە کە دانیشتوانی دانیشتووی قەزای حەزر ١٫٥٩٪ی کۆی دانیشتوانی دانیشتووی پارێزگاکە بووە.[١٠]
سەرچاوەکان
[دەستکاری]- ↑ «Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab». hdi.globaldatalab.org (بە ئینگلیزی). لە ١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٨ ھێنراوە.
- ↑ د.عەبدوڵا غەفور. «گوندەکانی کوردستان لەسەرژمێری ساڵی ١٩٥٧دا» (PDF) (بە کوردی).
- ↑ جەمیل ڕۆژبەیانی. وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ «ووڵاتەکەت بناسە» (PDF) (بە کوردی).
{{cite web}}: نرخی|ناونیشان=بپشکنە (یارمەتی)[بەستەری مردوو] - ↑ https://ctc.usma.edu/wp-content/uploads/2022/01/CTC-SENTINEL-012022.pdf ١٠ی شوباتی ٢٠٢٢ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.
- ↑ https://www.rudaw.net/english/middleeast/iraq/220120221
- ↑ «وەشانی ئەرشیڤکراو». لە ڕەسەنەکە لە ١٠ی شوباتی ٢٠٢٢ ئەرشیڤ کراوە. لە ٢٨ی ئایاری ٢٠٢٢ ھێنراوە.
- ↑ https://www.rudaw.net/english/middleeast/iraq/080220224
- ↑ https://www.parliament.krd/
- ↑ خەسرۆ گۆران. «کورد لە پارێزگای مووسڵ» (PDF) (بە کوردی).
- ↑ http://www.cosit.gov.iq/AAS13/population/pop(3).htm
