سیاھپۆش

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
(ڕەوانەکراوە لە سیەھپۆشەوە)
Jump to navigation Jump to search

سیەھپۆش یان سیاھپۆش (بە کرمانجی: Siyehpûş یان Siyahpoş) شاعیرێکی کلاسیکی سەدەی ھەژدە و نۆزدەی کوردە کە غەزەل و مەسنەویی بە زمانی کرمانجی لێ بە جێ ماوە. زانیاری سەبارەت بە ژیانی سیاھپۆش زۆر کەمە. وا دیارە لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە دایک بووە. ساڵی لە دایکبوونی بە بۆچوونێک ١٧٧٩ و بە بۆچوونێکی دیکە ١٨٢٠ی زاینییە. لە شێعرەکانیدا زۆر لە وشەی فارسی و عەرەبی کەڵکی وەرگرتوە[١] گرنگترین کاری بەجێماوی سیاھپۆش مەنزوومەی بەدیعولجەمال و سەیفولملووکە کە بە کوردیی کرمانجی نووسراوە. ھۆنراوەکە مەسنەوییەکی درێژی بەزمی-ڕەزمییە کە شاعیر لە نێوان مەسنەوییەکەدا غەزەلی داناوە[٢][٣].

نموونەی مەسنەوی[دەستکاری]

ئەم نموونەی ژێرەوە چەن دێڕ لە مەسنەوییە داستانییەکەی سەیفولملووک و بەدیعولجەمالە:

مەیێ هەفت سال و ساقیی چاردە سالە
چ خوەش شرب و نەزەرحوسن و جەمالە
د دیوانێ گـەراندن مــەیفرۆشان
دلێ ساحێب کەمالان هاتە جۆشان
ب هەڤرا موتربانێ مەست و مەخموور
ل سەد رەنگ لێ ددان تەنبوور و سەنتوور
گەلەک ساحێب کەمال بوون دین و ئەبتەر
نەبوون هوشیار ئەسلا تا ب مەحشەر

نموونەی غەزەل[دەستکاری]

ئەم غەزەلەی ژێرەوە یەکێک لەو چەندین غەزەلەیە کە سیەھپۆش لە نێوان دێڕەکانی مەسنەوییەکەی سەیفولملووک و بەدیعولجەمالدا نووسیویەتی:

ئەی نوورێ دوو دیدەی منی مەستانەیێ مەخموور
وەی رووح و حەیاتێ دلێ دیوانەیێ مەھجوور
ئەی حەیکەرێ ئەمواتێ لەبێ عیسیێ مەریەم
وەی مووسیێ عیمران و موناجاتێ ل سەر توور
چل رۆژێ تەمام کر مە ژ عەهدێ تە ریازەت
رازیم ژ جەمالت ب شەهابێ قەبەسێ نوور
ھەتا ب ئەبەد سەرخۆش و حەیران بی "سیەھپۆش"
مەیخوارەیێ جامێ لەبێ شەھکاسەیێ فەرفوور

سەرچاوە[دەستکاری]