ھیوا قادر

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search
لەدایکبوون٢٦/٠١/١٩٦٤
نەتەوەکورد
پیشەنوسەر
سەرناو---
وادە٣٢ ساڵ
حیزبی سیاسیبێلایەن

ھیوا قادر, شاعیر و چیرۆک نوس و ڕۆمان نوسی کورد لە بەرواری ٢٦/٠١/١٩٦٤ لە گەڕەکی چوارباخ لە شاری سلێمانی چاوی بەدوونیا ھەڵھێناوە. وەک ھیوا قادر خۆی باسی دەکاو دەڵێت:

« لە یەکەم پێناسەمدا کەساڵی ١٩٧١ دەرکراوە، ڕۆژ و مانگ و ساڵی لەدایکبوونم ١٠/١/١٩٦٦ ـە، بەڵام ھەندێک لە خوشک و برا گەورەکانم ساڵی لەدایکبوونم ئەگەڕێننەوەبۆ ساڵی ١٩٦٤، بەھەرحاڵ ئێستا ڕۆژ و مانگ و ساڵی لەدایکبوونم ٢٦/١/١٩٦٤ ـە. لەو ڕۆژەدا لەگەڕەکی چوارباخ لەشاری سلێمانی لەدایکبووم. »


ھیوا قادر لە قۆناغەکانی خوێندندا[دەستکاری]

ھیوا قادر خوێندنی سەرەتایی لە قوتابخانەی "مەولەوی" خوێندووە و قۆناغی ناوەندیشی لە قوتابخانەی "سیروان" بە تەواو گەیاندووە، لە دوایشدا ساڵێک لە "ئامادەیی سلێمانی" بەشی زانستی خوێندووە. بەڵام لە بەر ئارەزووی زۆری بۆ ئەدەبیات ڕێڕەوی خویندنی گۆریوەو ڕووی لە قوتابخانەی "ئامادەی ھەڵگوردی وێژەیی " کردووە. دوای دەرچوونی لە قوتابخانەی ھەڵگوەرد لە "پەیمانگای ئیداری کەرکوک" ناوی ھاتۆتەوە. بە بۆنەی ڕژێمی بەعس و بە زۆر ھاندانی بۆ ئەوەی ببێت بە "جەیش شەعبی" ناچار کرا کە واز لە خوێندن بھێنێت و ھەڵبێت. بەڵام دوای تەواو بوونی شەڕی نێوان عێراق و ئێران و لێبوردنی گشتی توانی بچێتەوە پەیمانگاو بە سەرکەوتووی پەیمانگا ببڕێت.

پاشان، وڵاتی بەجێھێشت و ژییانی پەناھەندەیی بۆ خۆی ھەڵبژارد. ھیوا قادر لە ساڵی ١٩٩٢ گەیشتە وڵاتی سوید و نیوەی عومری لە خەریبیدا بەسەر برد ھەتا گەیشت بەو شاعیرەی ئەمڕۆ. ھەموو دەق و نوسینەکانی غەریبی و خۆشەویستییان لێ دەبارێت بێ نازی بەشاعیربوونیان تێدا بەدی دەکرێت.

سەرەتای نوسین[دەستکاری]

ھیواقادر ساڵانی سەرەتای نوسینی زۆر بە بێدەنگ و شەرمنی دەست پێ کرد. وەک خۆی باسی دەکات و دەڵێت:

« تا چەند ساڵێک تەنانەت خوشک و براکانیشم نەیاندەزانی ئەنووسم »

لە دوای بڕینی ئەم قۆناغە ھەستیارە، لە ناوەڕاستی ھەشتاکانەوە دەستی کرد بە بڵاوکردنەوەی بەرھەمە شیعریەکانی.

لەگەرمەی ھوتافی شۆڕشگێڕانەو سرودەنیشتیمانییەکانی ڕۆژانی ڕاپەڕیندا، بەتابیعەیەکی عەرەبی توانی دیوانی "چاوەزەردەکان" بنووسێتەوەو کۆپی بکات، دواتریش بەکۆمەکی ھەندێک ھونەرمەندی شێوەکار بەدوو سەد بەرگی لەیەکنەچو و جیاوازەوەیەکەم دیوانی شیعریی خۆی بڵاوکردەوە.

دوای گەیشتنی بۆ وڵاتی سوید بەرھەمەکانی تری وەک کتێب بڵاوکردەوە و لەم ساڵانەی دواتریشدا لە کوردستان ھەندێک لە کتێبەکانی دی چاپکردن، ئێستا نزیکەی بیست کتێبێکن لەکایەی ئەدەبی جیاوازی وەک شیعر، ڕۆمان، سەفەرنامە، ئەدەبی منداڵان، وتار و چاوپێکەوتن، وەرگیڕانی ئەدەبی و فیکری لەزمانی سویدییەوە ھتد ...

بەرهەمەکان[دەستکاری]

ڕۆمان[دەستکاری]

  • سەفەرنامە، ٢٠٠١
  • منداڵێک لەسەر مانگە، ٢٠٠٨.
    • خەیرییە شوانۆ وەریگێڕاوەتە سەر عەرەبی، الطفلٌ فوق القمر، ٢٠١٥.
  • ماڵی پشیلەکان، ٢٠١٨. [١]

شیعر[دەستکاری]

  • چاوە زەردەکان، ١٩٩٢.

سەرچاوەکان[دەستکاری]