بۆ ناوەڕۆک بازبدە

پارتی یەکسانی و دیموکراسیی گەلان

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
پارتی یەکسانی و دیموکراسیی گەلان
Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Partî)

سەرکردەتوولای ھاتموغووللاری
توونجەر باکیرھان[١]
دامەزران ٢٥ی تشرینی دووەمی ۲۰۱۲
پێگەی سەرەکی ئەنقەرە، بولواری ئاتاتورک، ناوەندی بازرگانیی عالەمدار، ژمارەی ۸۸/۱٦ نھۆمی ۸ قیزیل‌ئای
ئایدۆلۆجیا سیاسەتی کەسک
دژەسەرمایەداری
بەجیھانیکردنی ئەڵتەرناتیڤ
دیموکراسیی ڕاستەخۆ
جیھانگەرایی
پەیوەندی نێودەوڵەتی حیزبی کەسکی ئەورووپا
رەنگی فەرمی      کەسک      وەنەوش      زەرد
ماڵپەڕ https://yesilsolparti.org

پارتی یەکسانی و دیموکراسیی گەلان یان بەکورتی دەم پارتی (بە تورکی: Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Partî)، بە کوردی: Partiya Wekhevî û Demokrasiya Gelan) کە پێشتر بە ناوی پارتی چەپی کەسک دەناسرا، حیزبێکی سیاسیی لیبرتەریەنی چەپ و کەسک لە تورکیاوەیە.

ئەم حیزبە لە ٢٥ی تشرینی دووەمی ۲۰۱۲ بە ناوی حیزبی کەسکەکان و داھاتووی چەپ (بە تورکی: Yeşiller ve Sol Gelecek Partisi) بە تێکەڵبوونی حیزبی کەسکەکان و حیزبی یەکسانی و دیموکراسی دامەزرا، بەڵام لە نیسانی ٢٠١٦ ناوی خۆی بە پارتی چەپی کەسک یان پارتی چەپی سەوز (بە تورکی: Yeşil Sol Parti، بە کوردی: Partiya Çep a Kesk)، یان بەکورتی یە.سە.پە (بە زمانی تورکی: YSP) گۆڕاندەوە. دواتریش لە چوارەمین کۆنگرەی گشتیی لە ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣دا ناوی خۆی گۆڕاند بە پارتی یەکسانی و دیموکراسیی گەلان و کورتەناوی بە ھەدەپ دیاریکرا.[٢] [١] بەڵام دەسەڵاتی دادوەریی تورکیا بەھۆی لێکچوونی ئەو کورتەناوە بە کورتە ناوی ھادەپ، ڕەتی کردەوە، بۆیە کورتەناوێکی دیکەیان بۆ ھەڵبژارد و لە ١١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣ ڕایانگەیاند کە کورتەناوی نوێی پارتی یەکسانی و دیموکراسیی گەلان، «دەم پارتی»یە.[٣] [٤]

لە ئەندامە ناسراوەکانی حیزبەکە دەتوانرێت ئاماژە بە مورات بەلگە، نووسەری سیاسیی چەپگڕ و قونچکنووسی ڕۆژنامەی «تەرەف»، قوتلۆق ئاتامان، دەرھێنەری فیلم و ھونەرمەند، و ئوفوق ئووراس، جێگری پێشووی ئەستەمبوڵ و سەرۆکی حیزبی ئازادی و یەکێتی (ÖDP) بکرێت.

دیرۆک

[دەستکاری]

ئەم حیزبە یەکێک لە ئەندامانی کۆنگرەی دیموکراتی گەلانە (HDK) کە دەستپێشخەرییەکی سیاسییە کە لە دامەزراندنی پارتی دیموکراتی گەلان (HDP) لە ساڵی ۲۰۱۲ ڕۆڵی ھەبووە.

ئەیلەم توونجائەلی و ناجی سۆنمەز ھاوسەرۆکەکانی ئەو کاتی حیزبەکە لە شوباتی ۲۰۱۸ بۆ ماوەیەک دەستبەسەر کراون، بەڵام بە دەربڕینی حوکمی قەدەغەبوونی سەفەر بە دەرەوەی وڵات و مانەوە لەژێری چاودێریی پۆلیس ئازاد کراون. تاوانی ئەوان چالاکی لە میدیای کۆمەڵایەتی و ھەروەھا کتێبەکانێک بوو کە لە لەلایان بوو.[٥]

ھەڵویستەکان

[دەستکاری]

پارتی چەپی کەسک بە شێوەیەکی فەرمی کۆمەڵکوژیی ئەرمەنییەکانی بە فەرمی ناسیوەتەوە.[٦]

سەرۆکەکان

[دەستکاری]
# ناو دەستپێکردنی ئەرک کۆتاییی ئەرک
١ سەڤیل تووران - عارف عەلی جانگی ٢٥ی تشرینی دووەمی ٢٠١٢ ٣٠ی تشرینی دووەمی ٢٠١٢
٢ سەڤیل تووران - ناجی سۆنمەز ٣٠ی تشرینی دووەمی ٢٠١٢ ٢ی نیسانی ٢٠١٦
٣ ئەیلەم توونجائەلی - ناجی سۆنمەز ٢ی نیسانی ٢٠١٦ ١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٨
٤ ئەیلەم توونجائەلی - سینان تووتال ١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٨ ٢٢-٢٣ی ئایاری ٢٠٢١
٥ عایشە ئەردەم - ئیبراھیم ئاکین ٢٢-٢٣ی ئایاری ٢٠٢١ ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢
٦ چیغدەم کیلیچگون ئوچار - ئیبراھیم ئاکین ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢ ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣
٧ توولای ھاتموغووللاری - توونجەر باکیرھان ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣

سەرچاوەکان

[دەستکاری]
  1. ^ ئ ا ئاژانسی ھەواڵی فرات: ھاوسەرۆکەکان و بەڕێوەبەرانی ھەدەپ دیاری کران (بە تورکی)، نووسراو لە ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣؛ سەردان لە ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣.
  2. ^ ئاژانسی ھەواڵی فرات: کۆنگرەی پارتی چەپی سەوز دەستی پێکرد: ناوی نوێی بووە ھەدەپ (بە سۆرانی)، نووسراو لە ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣؛ سەردان لە ١٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٣.
  3. ^ ئاژانسی ھەواڵی فرات: ناوی ھەدەپ کرا بە «دەم پارتی» (بە زازاکی)، نووسراو لە ١١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣؛ سەردان لە ١٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣.
  4. ^ ئاژانسی ھەواڵی فرات: عایشەگوڵ دۆغان: کورتەناوی پارتی ئێمە «دەم پارتی»یە (بە کرمانجی)، نووسراو لە ١١ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣؛ سەردان لە ١٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٣.
  5. ^ "Stop the leaders of the Turkish Green Party from being jailed under false charges". European Greens (بە ئینگلیزی). Retrieved 2020-03-26. ٢٣ی ئایاری ٢٠٢٣ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.
  6. ^ "Turkey's Green Party recognizes Armenian Genocide | ARMENPRESS Armenian News Agency". Armenpress.am. Retrieved April 23, 2015.