ئیدارەی سۆران
ئیدارەی سەربەخۆی سۆران | |
|---|---|
ئیدارە | |
| بە عەرەبی: الإدارة المستقلة سوران بە ئینگلیزی: Independent Administration of Soran | |
  _2.jpg)    سەرەوە: دیمەنی سۆران پێچەوانەی میللی کاتژمێر چیای ھەڵگورد • خەرەندی ڕەواندز • کێلەشین • تاڤگەی گەلیی عەلی بەگ خوارەوە: ئەشکەوتی شانەدەر | |
 ئیدارەی سەربەخۆی سۆران | |
| وڵات |  کوردستان عێراق |
| ھەرێم | ھەرێمی کوردستان |
| مەڵبەند | سۆران |
| ژمارەی قەزاکان | ٦ |
| ژمارەی ناحیەکان | ١٣ |
| بوون بە ئیدارە | ٢٠٢١ |
| دەسەڵات | |
| • سەرۆکی ئیدارە | ھەڵگورد نەجیب |
| ڕووبەر | |
| • ئیدارە | ٥٬٤٧٣ کیلۆمەتری چوارگۆشە (٢٬١١٣ میلی چوارگۆشە) |
| • شاری | ١٩٫٣ کیلۆمەتری چوارگۆشە (٧٫٥ میلی چوارگۆشە) |
| بەرزایی | ٦٨٠ مەتر (٢٬٢٣٠ پێ) |
| بەرزترین بەرزایی | ٣٦٠٧ مەتر (١١٬٨٣٤ پێ) |
| نزمترین بەرزایی | ٤٨٨ مەتر (١٬٦٠١ پێ) |
| ژمارەی دانیشتووان (٢٠٢٥) | |
| • ئیدارە | ٢٩٦٬٥٩١ |
| • چڕی | ٥٤ کەس لە کیلۆمەتری چوارگۆشە (١٤٠ کەس لە میلی چوارگۆشە) |
| زمان و ئایین | |
| • زمان | کوردی(سۆرانی و کرمانجی) و سوریانی |
| • ئایین | ئیسلام(سوننە)، مەسیحی |
| • ب پ م(٢٠١٧) | ٠٫٧٠٦[١] بەرز · ٢ەم بۆ ١٧ |
| ناوچەی کاتی | UTC+٣:٣٠ (ناوچەی کاتی) |
| • ھاوین (DST) | UTC+٤:٣٠ (ھاوین) |
| تەلەفۆن | ٩٦٤+ |
| وێبگە | http://www.slemani.gov.krd/ku/ |
ئیدارەی سۆران یەکێکە لە دامەزراوە فەرمییەکانی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان، لە پارێزگای ھەولێر، ناوەندی ئەم ئیدارەیە شاری سۆرانە.[٢]
ناو
[دەستکاری]ناوی ئەم ئیدارەیە لە ناوەندەکەیەوە وەرگیراوە، کە شاری سۆرانە.
ھەروەک دەزانین، وشەی "سۆران" لە زمانی کوردی دا، لە زۆر شتا بە کاردێت.
- یەکێکە لە زاراوە سەرەکیەکانی کوردی، زاراوەی (سۆرانی)ە.
- ناوە بۆ بەشێک لە کورد کە دادەنیشێ لە ناوەندی زێی گەورە و زێی بچووکدا.
- ناوی بنەماڵەیەک لە فرمانڕەوایانی کوردە، با ناوی میرنشینی سۆرانەوە.
- ناوی خانزادی سۆرانە.
- ناوی ھێندێک منداڵی کوڕیش دەنێن(سۆران).[٣]
کاتێک باران زۆر دەباری و شڵێوە و لەنگێزەی بنەوەشت دەکات، خاک و دەرودەشت و کێو پارەکان زۆرتر رەنگی سووریان لێ دەنیشێت. وشەی "سۆران"، لە " سوور"ەوە ھاتووە. و "سۆران " یانی "سووران" یا کورد وتەنی سوورکەڵانیەکان یا دەڤەرە سوورەکان. لێرەدا پرسیارێک دێتە گۆرێ، کە ئەی بۆ "سووران" نیە و " سۆران"ە، کە ئەمەش ھۆی ئەوەیە لەو ناوچەیە، بە رەنگی "سوور" دەڵێن " سۆر" و " سۆران " کۆی وشەی " سۆر"ە، واتە سوورەکان.
مێژوونووسان دەگێڕنەوە کە سەرەتای درووستبوونی میرنشینی سۆران، دەگەڕێتەوە بۆ (کەلۆس) ناوێک، دواتر کوڕەکەی جێیگرتووەتەوە ناوی (عیسا) بووە. ئەم عیسا ناوە ھێزێکی کۆکردووەتەوە و چووەتە سەر قەڵای ئاوان، کاتێک گەمارۆیداوە لەسەر بەردێکی سوور وەستاوە کە ڕوانووێتە سەر قەڵاکە، ئیتر نازناوی ھاوەڵانی بەردی سووریان بە خۆی و لایەنگرانی دا. وەنەوەکانی بە سووران یان سۆران ناویان دەرکرد.[٤]
جوگرافیا
[دەستکاری]ئیدارەی سەربەخۆی سۆران ھاوسنوورە لەگەڵ:
- لە باکوورەوە پارێزگای حەکاری لە باکووری کوردستان.
- لە باشوورەوە ئیدارەی ڕاپەڕین.
- لە ڕۆژھەڵاتەوە شارستانی شنۆ و شارستانی پیرانشار لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
- لە ڕۆژاواوە پارێزگای ھەولێر و پارێزگای دھۆک.[٥]
مێژوو
[دەستکاری]ئیدارەی سەربەخۆی سۆران یەکێکە لە دامەزراوە فەرمیەکانی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان، کە پێک ھاتووە لە شەش قەزا و سیانزە ناحیە لە رێکەوتی ٢٨/٧/٢٠٢١ بە بریاڕی ئەنجومەنی وەزیران ژمارە (١٠٧)، فەرمانی ھێنانە کایەی ئیدارەی سەربەخۆی سۆران دەرچوو.[٦]
ئەمانەش ببینە
[دەستکاری]سەرچاوەکان
[دەستکاری]
دابەشکارییە کارگێڕییەکانی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| پارێزگای دھۆک |
|  | |||
| پارێزگای سلێمانی |
| ||||
| پارێزگای ھەولێر |
| ||||
| پارێزگای ھەڵەبجە | |||||
| مێژوو | 
 | |
|---|---|---|
| جوگرافیا | ||
| سیاسەت | ||
| ئابووری | ||
| کۆمەڵگا | ||
| ھێماکان | ||
| ھێزە بەرگرییەکان | ||
- ↑ «Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab». hdi.globaldatalab.org (بە ئینگلیزی). لە ١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٨ ھێنراوە.
- ↑ https://soran.gov.krd/2959/derbare/#
- ↑ https://lex.vejin.net/ck/search/?t=%D8%B3%DB%86%D8%B1%D8%A7%D9%86&f=0
- ↑ جەمال بابان. «أصول أسماء المدن و المواقع العراقیة؛ الجزء الاول» (PDF) (بە عەرەبی). لە ٢٠ی شوباتی ٢٠٢٣ ھێنراوە.
{{cite web}}: ڕاگرتنی شێوازی سەرچاوەی ١: زمانی نەناسراو (بەستەر) - ↑ https://www.openstreetmap.org/#map=9/36.716/44.426
- ↑ https://soran.gov.krd/2959/derbare/#