بەعشیقە

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search
باشیک
Bashiqa
بعشیقة،ܒܝܬ ܥܫܝܩܐ،باشویکێ
ناحیە
باشیک is located in ھەرێمی کوردستان
باشیک
باشیک
جێگەی لە کوردستاندا
باشیک is located in Iraq
باشیک
باشیک
جێگەی لە عێراقدا
پۆتانەکان: ٣٦°٢٧′٥٥.٧″N ٤٣°٢١′٠٥.٣″E / ٣٦.٤٦٥٤٧٢°N ٤٣.٣٥١٤٧٢°E / 36.465472; 43.351472پۆتانەکان: ٣٦°٢٧′٥٥.٧″N ٤٣°٢١′٠٥.٣″E / ٣٦.٤٦٥٤٧٢°N ٤٣.٣٥١٤٧٢°E / 36.465472; 43.351472
وڵات  کوردستان[١]
 عێراق
پارێزگا موسڵ
بەرزایی ٢٢٠ مەتر (٧٢٠ فووت)
ژمارەی دانیشتووان
 • سەرجەم ١٣٧٠٠٠ کەس[٢]
زمان و ئایین
 • زمان کوردی (کورمانجی)
 • ئایین یەزیدی ، سوننە ، مەسیحی

باشیک شارۆچکەیەکی کوردستانە کە ناوەندی ناحیەی باشیکە سەر بە پارێزگای نەینەوایە. شوێنێکی ستراتیژی ھەیە کە دەکەوێتە نێوان ھەر سێ پارێزگای مووسڵ و دھۆک و ھەولێر .دەکەوێتە سەر چیایەکی نزم کەناوی چیای گەورکە، کە لەسیاسەتی تەعریبکردندا بەڕەسمی پێی دەوترێت چیای بەعشیقە و بەرزییەکەی (٦٨٠م)ە. باشیک ١٣کم لە شاری مووسڵەوە دوورە،لە باکورەوە چیای مەقلوب کە لەناحیەی شێخانی جیادەکاتەوە لە باشور قەزای حەمدانیە و لەڕۆژھەڵاتەوە روباری خازر لە ناحیەی بەردەڕەشی جیادەکاتەوە و لە ڕۆژئاواوە مەڵبەندی مووسڵ دەوری دەدات، شارۆچکەی باشیک و چیا و زورگەکانی تەنیشتی لە ھەموو نەتەوە و ئاینەکان پێکدێت.[٣]


دانیشتوان[دەستکاری]

لە باشیک نزیکەی ٢٠ ھەزار خێزان نیشتەجێن کە زۆربەیان کوردی ئێزیدین. روبەری ناحیەی باشیک (٥٢٦کم٢)ەو (٦١) گوند و کەرتی کشتوکاڵی لە خۆ دەگرێت. پێکھاتەی دانێشتوان و قەبیلەگەری بەم جۆرەیە:

لە (٥٢) گوندا کورد دەژین. کوردە ئێزیدیەکان لە (٩) گوندا و باجەلانیەکان لە (١٨) گوندا و شەبەکەکان لە (١٧) گوندا و گۆران(تیرەی گێژ) لە (٧) گونداو زێباریەکان لە(١) گوندا ھەن. عەرەب لە (٧) گوندا و دیانەکانیش لە (٢) گوندا.[٤]


     * پێڕستی ئەو گوندانەی سەر بە ناحیەی باشیکن لە قەزای مووسڵ بەپێی ساڵی (١٩٨٤):
ناوی گوند ئەوتیرەوھۆزانەی کەلێی نیشتەجێن ناوی گوند ئەوتیرەوھۆزانەی کەلێی نیشتەجێن ناوی گوند ئەوتیرەوھۆزانەی کەلێی نیشتەجێن
باشیک ئێزیدی قەڵاتۆک گۆران تۆپزاوا شەبەک
باشیکی ڕۆژھەڵات ئێزیدی شێخ شەلیا عەرەب بیرحەلان شەبەک
باشیکی ڕۆژاوا ئێزیدی باعەدرەی عەرەب عەرەب قوپان گۆران
قەسری سەری باشیک ئێزیدی سفوفە عەرەب ئەجقجق شەبەک
بەساتین باشیک ئێزیدی خەراب دلیل شەبەک کویکللیە تەعریب کراوە
بەحزانی خواروو ئێزیدی تێس خەراب شەبەک حەشەمیە _
بەحزانی سەروو ئێزیدی چۆکرجی شەبەک ئولمش _
بەساتین بەحزانی ئێزیدی سێکانی گۆران ئورتەخراب شەبەک
بەحزانی ئێزیدی دووبەردان گۆران تلیارە شەبەک
گوداد گۆران(ئۆمەربەل) گوندی ئەبوجربوعە شەبەک بایوخت باجەلان
کویکان _ جربوعە شەبەک خرابەی دیرک _
قەسری سەری بەحزانی ئێزدی گوندی دەراویش شەبەک جنجی باجەلان
قەسری سوید _ دەراویش شەبەک وادی سماق باجەلان
کانی ماران شەبەک گوندی شەبەک شەبەک عمرقاپچی شەبەک
شورک می _ تەپەشەبەک شەبەک کانونە شەبەک
جبران گۆران\زێباری گۆڕی غەریبان شەبەک فازلیە تورکمان
شەرەف میران ئێزدی گوگجەلی شەبەک خورسیباد باجەلان\شەبەک
مغارەی مەقلوب گۆران قولانەتەپە شەبەک باریمە _
گولیجە گۆران ئەرپەچییە شەبەک بەلەدیەی فازیلە _
مێرگێ گۆران\مەسیحی تەل بایەزید عەرەب
حەسار گۆران\عەرەب بازیوە شەبەک

سەرچاوە[دەستکاری]

  1. ^ Kurdistan Regional Government. KRG. سەردان لە ڕێکەوتی 2012-08-09.
  2. ^ ^ "وەشانی ئەرشیڤکراو". لە ڕەسەنەوە ئرشیڤ کراوە لە ٨ی ئابی ٢٠١٦. لە ڕێکەوتی ٢٣ی حوزەیرانی ٢٠١٧ ھێنراوە. 
  3. ^ پەرتوکی کورد لە پارێزگای مووسڵ. نوسینی: خەسرەو گۆران.ل١٠٩ تا ل١١٤
  4. ^ پەرتوکی کورد لە پارێزگای مووسڵ. نوسینی: خەسرەو گۆران.ل١٠٩ تا ل١١٤