کەرەوز

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search

colspan=2 style="text-align: center; background-color: transparent; text-align:center; border: 1px solid red;" | کەرەوز
Illustration Apium graveolens0.jpg
colspan=2 style="min-width:15em; text-align: center; background-color: transparent; text-align:center; border: 1px solid red;" | Scientific classification
Kingdom: Plantae
(unranked): Angiosperms
(unranked): Eudicots
(unranked): Asterids
Order: Apiales
Family: Apiaceae
Genus: Apium
Species: A. graveolens
colspan=2 style="text-align: center; background-color: transparent; text-align:center; border: 1px solid red;" | Binomial name
Apium graveolens

كه‌ره‌ووز يان كه‌ره‌ڤز رووه‌كێكى گياييه‌ ناوه‌ زانسنيه‌كه‌ى (Apium graveolens)ه‌، له‌ جۆرى سه‌وزه‌واته‌، په‌لك و لاسكه‌كانى به‌ خاوى و به‌ کوڵاوی ده‌خورێن، كه‌ره‌سته‌ى پێويسته‌ بۆ سه‌لاته‌ / زه‌لاته‌، شێوه‌ى به‌ به‌قدونس (مه‌عده‌نووس) ده‌چێت به‌ڵام به‌ تام و پێكهاته‌ لێك جياوازن.

پۆلين[دەستکاری]

ساڵى 1753 كارلوس لينيوس زاناى رو‌ه‌كناسى سويدى، باس له‌ كه‌ره‌ووز ده‌كات وه‌ك رووه‌كێكى جيا سه‌ر به‌ خێزانى چه‌ترى (ئه‌پياسيا /Apiaceae)ـه‌ كه‌ بێجگه‌ له‌ كه‌ره‌ووز مه‌عده‌نووس و گێزه‌رو كومون ده‌گرێته‌وه‌.

سوود و به‌كارهێنان[دەستکاری]

به‌ گوێره‌ى لێكۆڵينه‌وه‌ زانستيه‌كان، كه‌ره‌ووز گيايه‌كى ده‌رمانيه‌ باشه‌ بۆ دابه‌زاندن و رێكخستنى فشارى خوێن، بۆ رۆماتيزم و به‌رسۆژى گه‌ده‌، ئاوگه‌كه‌ى باشه‌ بۆ دابه‌زاندنى كێش و ره‌وانى ميزكردن، خوێيه‌كه‌ى باشتره‌ له‌ خوێى ئاسايى بۆ ئه‌وانه‌ى حه‌ز له‌ قه‌ڵه‌و بوون ناكه‌ن، ڤيتامين ئه‌ى و بى و سى له‌ كه‌ره‌ووزدا هه‌يه‌، هه‌روه‌ها پڕه‌ له‌ ئاسن و يود و مس و مه‌گنيسيۆم و فسفۆر و پۆتاسيۆم و كالسيۆم و مادده‌ى كيمياوى خاوكه‌ره‌وه‌.

پێكهاته‌كان[دەستکاری]

به‌ گوێره‌ى داتاى وه‌زاره‌تى كشتوكاڵى ئه‌مريكايي[١] هه‌ر 100گرام له‌ كه‌ره‌ووز پێكهاتووه‌ له :

  • گه‌رمووكه كالۆرى‌ : 6
  • چه‌ورى: 0.17
  • كاربۆهيدرات: 2.97
  • ريشال (ئه‌لياف): 1.6
  • شه‌كر: 1.83
  • پرۆتينه‌كان: 0.69

سەرچاوەکان[دەستکاری]

زانيارى خۆراك له‌ باره‌ى كه‌ره‌ووز

  1. ^ وه‌زاره‌تى كشتوكالى ئه‌مريكا