عەباس حەقیقی

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search

عەبباسی حەقیقی ساڵی ١٩٠٢ی زایینی لە گوندی قەرەباغ سەر بە ناوچەی بۆکان لە رۆژھەڵاتی کوردستان پێی ناوەتە سەر دنیا، لە عێلی دێبۆکری و تایفەی شێخ ئاغا بوو.

ژیاننامە[دەستکاری]

بە منداڵی بۆ یەکەم جار لە گوندی مەرخوزی سەر بە شاری سەقز چۆتە قوتابخانە و لە ماڵێش لە لای باوکی ” گلستان” و” بوستان” ی سەعدی و ” کیمیای سعادت” و کتێبگە لی بابەتی ئەو سەردە می خوێندوە، زۆر بە لاوی مامۆستاکە ی ماڵیی واتە باوکی لە دە س داوە، ئیتر خۆی دە مێنێ و دایکێکی دڵسۆز و لە عەینی نەخوێندە واری ژیر و ئەوینداری شیعر و کتێبخانە یەکی ئاخندراو بە دیوانی شاعیرانی کورد و فارس. بە ھۆی موتاڵای زۆری ئە م دیوانانە زە وقی شیعر گوتنی دە بزوێ و لە تە مە نی چاردە ساڵیدا یەکەم شێعرە کانی دادە نێ. دایکی بۆ درێژە دان بە خوێندن دەی نێرێتە گوندەکانی ئیسکی بەغد ا و باخچە.

ھاوکلاسەکا نی لە م قوتابخانانە ما مۆستا سەید کا میلی ئیمامی (ئاوات) و خاڵە مینی بە رزە نجی کە ھە ردووکیان لە شاعیرانی گە ورە ی کوردن، دە بێ. ئیتر کاتی ئەم سێ لاوە خۆش زەوق و خوێن شیرین و سەحەت سووکە دەکەونە لای یەک بە قەولی مامۆستا حەقیقی کات و ساتیان لە بری خوێندنی سەرف و نەحو، سەرف و مەحوی گاڵتە و گەپ و مووشەرعێن دە بێ.

لە ساڵی ١٩٣٤ دا وەک کارمەند لە دایرەکانی دارایی و دوخانیە لە شارەکانی بۆکان و مەھاباد کار دەکا، لە کۆماری کوردستان دا حەقیقی بە ناز ناوی (ع. ھونە ر) دێتە جەرگەی خەبات گێرانی دژ بە پەھلە وی. بە شێعری بەرزی خەوی غەفڵەت لە گۆڤاری نیشتمان ژمارە کانی ٧، ٨، ٩ تەکانیک بە شێعری نیشتمانی ئەو سەردەمەدا دەدات. مامۆستا حەقیقی چەند کتێبی فارسی بە ناوەکانی ” گلستان” و” بوستان” ی سەعدی و ” کیمیای سعادت” بە کوردی وەردەگێرێتوە. لە ساڵی ١٩٦٣ لە بۆکان خانە نشین دە بێ و باقی تەمەنی پڕپیت و بەرەکەتی ٩٤ ساڵەی تا پازدەی ژانویەی ١٩٩٧ واتە ١٢ رۆژ دوای گەڕانەوەی لە سەفەرێکی دوومانگە بۆ ئاڵمان و ھولەند لەم شارە دەباتە سەر، لەو رۆژەدا لە نەخۆشخانەی شاری بۆکان دڵی ئەوینداری گەل و نیشتمانی مامۆستا حە قیقی لە لێدان کەوت و رۆژی دواتر بە بەشداری شاعیران و نووسەران و ھونەرمەندان و خە ڵکی شاریبۆکان و شارەکانی دە ورووبە ر لە گۆڕستانی شاری بۆکان تە سلیم بە خاک کرا. پێویستە بڵێم دە ست و زمان و قەڵەمی مامۆستا تەنانەت تا چەند کاتژمێر پێش وەفاتی ھەر لە گەڕ و لە خزمەت گەل و نەتەوە کەی دابوو.

ھەر ھیستا قوتابخانیەک بەناوی حەقیقی لە بۆکان دوروست کەراوە.

لە شاری بۆکان کتێبخانەیەکی گشتی و شەقامێکی بە ناوەوە کراوە.

بەرھەمەکان[دەستکاری]

  • دیوانی حەقیقی (شێعر)
  • شەونم (وەرگێڕانی سەد غەزەلی حافزی شیراز)
  • کۆلکەزێڕینە (شێعر)

پیەنووس[دەستکاری]

سەرچاوەکان[دەستکاری]