ئۆریانا فالاچی

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
باز بدە بۆ: ڕێدۆزی، گەڕان
ئۆریانا فالاچی
لەدایکبوون (١٩٢٩-٠٦-٢٩) ٢٩ی حوزەیرانی ١٩٢٩
فلۆرێنس, ئیتالیا
مردن ١٥ی ئەیلوولی ٢٠٠٦(٢٠٠٦-09-١٥) (٧٧ ساڵ ژیاوە)
فلۆرێنس, ئیتالیا
شوێنی دیماتی فلۆرێنس، ئیتالیا
پیشە ڕۆژنامەنووس,نووسەر، چاوپێکەوتنکاری سیاسیی
زمان ئیتالی

ئۆریانا فالاچی (ماوەی ژیان: ٢٩ی حوزەیرانی ١٩٢٩ تاکوو ١٥ی ئەیلوولی ٢٠٠٦) ڕۆژنامەنووسی ئیتالی و نووسەری سیاسی و ھەڤپەیڤێنەری سیاسییە، لە ماوەی شەڕی جیھانی دووەم دژی حکوومەتەکەی فاشیزمی ئیتالی وەستاوەتەوە، فالاچی چاوپێکەوتنی گەورەی لەگەڵ سیاسەتمەدارەکانی جیھانی کردووە لەوانە ھێنری کیسینجەر، محەممەدڕەزا پەھلەوی، یاسر عەرەفات، موعەمەر قەزافی، خومەینی، ئیندریا گاندی و چەندانی دیکەش، فالاچی بۆچوونەکانی دژی بیروبۆچوونی مەکسیکییەکان و عەرەب و ئیسلام بوون، بابەتەکانی فالاچی بۆ زێدەتر لە ٢١ زمان وەرگێڕدراون.

ژیانی کارکردن[دەستکاری]

لەتەمەنی بیست ساڵی کاری رۆژنامەوانی دەسپێکرد. لەسەردەمی شەڕی ڤێتنام لە ساڵانی شەستی سەدەی پێشوو، ئۆریانا بۆ کاری رۆژنامەوانیی چووە ئەو وڵاتەو دواتر کتێبی " ژیان.. جەنگ و ھیچ تر"ی نووسی، کە بەوردی باسی ئەو رۆژانە دەکا لە ڤێتنام بووە. ساڵی ١٩٧٤ کتێبی (گفتوگۆ لەگەڵ مێژوو) ی چاپکرد، ئەو دیدارانە بوو کە لەگەڵ ژمارەیەکی زۆر سەرۆک و سیاسییەکان ئەنجامیدابوون. ئۆریانا لەدوای ئەو کتێبە ناوی تەواو درەوشایەوە بەھۆی ئەو بوێری لەگەڵ سەرۆکەکان نواندی. لەو سەرۆکانەی کە لەوڵاتانی خۆیان کەس نەیدەوێرا بڵێ بەری چاوتان کلی پێوەیە، ئۆریانا بەبێ روپامایی پرسیاری لێدەکردن، ئەو سیاسی و سەرۆکانەی دواجار بەشی زۆریان بوونە دیکتاتۆرو لەمێژوودا شوێنێکی خراپ و ناوێکی خراپیان تۆمارکرد. ئۆریانا سڵی لێنەدەکردنەوە. کتێبەکانی: - گفتوگۆ لەگەڵ مێژوو - ئەگەر خۆر بمرێ - پەیام بۆ ئەو کۆرپەی ھەر لەدایک نەبوو - پیاوێک - ژیان.. جەنگ و ھیچی تر - رەگەزی بێ کەڵک - سێکسی بێ خەرجی - حەوت تاوانی ھۆلیۆد - پەنە پۆلۆ دەچێ بۆ شەڕ

ئۆریانا کاتێ بۆی دەرکەوت دوو چاری نەخۆشیی شێرپەنجە -سەرەتان ھاتووە، بڕیاریدا دەستھەڵگرێ لە نووسین و رۆژنامەنووسی و بۆخۆی لەگۆشەی ماڵێ بحەوێتەوە تا مردن. کاتێ گروپە ئیسلامییەکان لەپای دوایین کتێبی ھەڕەشەی کوشتنیان لێکرد بێ باکانە وتبووی: من ھێواش ھێواش چاوەڕێی مردنم بەھۆی سەرەتانەوە، بێ مننەتم لێتان ئێوەیش ببنە ھەڕەشەیەکی دیکە بۆسەر مردنە نزیکەکەم.

رۆژی ١٥ی ئەیلوولی ٢٠٠٦ لەو شارەی لێی لەدایکبوو، بەھۆی نەخۆشییەکەیەوە کۆچی دواییکرد. مردنێک کە دەنگدانەوەی ھەبوو، دۆستەکانی بۆیان نووسی "ئەو ژنەی لەگوللە نەدەترسا شێرپەنجە کوشتی".

سەرچاوەکان[دەستکاری]

  • پێشەکی کتێبی (گفتوگۆ لەگەڵ ئەوانەی رۆژھەڵاتی ناوەڕاستیان گۆڕی) کە کاوە شێخ عەبدوڵڵا لە فارسییەوە کردوویەتی بە کوردیی،. کتێبەکە ھاوینی ساڵی ٢٠١٣ لە لایەن کۆمپانیای شار چاپ و بڵاو کرایەوە.