کەیپڤەرد

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search

پۆتانەکان: 15°06′40″N 23°37′00″W / 15.11111°N 23.61667°W / 15.11111; -23.61667

Republic of Cabo Verde
República de Cabo Verde (Portuguese)
Repúblika di Kabu Verdi (Cape Verdean Creole)
دروشم: 
  • Unidade, Trabalho, Progresso (پۆرتووگالی)
  • (بە ئینگلیزی: "Unity, Work, Progress")
سروود: Cântico da Liberdade (پۆرتووگالی)
(بە ئینگلیزی: "Chant of Freedom")
[[File:داڕێژە:Switcher |250px |center |alt=| ]]
پایتەخت
و گەورەترین شار
Praia
زمانە فەرمییەکان Portuguese[١]
زمانە نیشتمانییەکان Cape Verdean Creole[١]
ناوی هاووڵاتی Cape Verdean or Cabo Verdean[٢]
دەوڵەت Unitary semi-presidential republic[٣]
 -  President Jorge Carlos Fonseca
 -  Prime Minister Ulisses Correia e Silva
یاسادانەر National Assembly
Formation
 -  Independence from Portugal 5 July 1975 
 -  Multi-party system 13 January 1990 
ڕووبەر
 -  سەرجەم ٤٬٠٣٣ کیلۆمەتری چوارگۆشە (166th)
١,٥٥٧ مایلی چوارگۆشە 
 -  ئاو (%) negligible
ژمارەی دانیشتوان
 -  بەراوردی ٢٠١٨ [٤][٥] (172nd)
 -  چڕی 123.7 کەس لە کیلۆمەتری چوارگۆشە (89th)
٣٢٥٫٠کەس لە مایلی چوارگۆشە
GDP (PPP) بەراوردی 2019
 -  سەرجەم $4.323 billion 
 -  سەرانە $7,728[٦] 
GDP (nominal) بەراوردی 2019
 -  سەرجەم $2.042 billion 
 -  سەرانە $3,651[٦] 
Gini (2008) 47.2 
HDI (2019) 0.665 (١٢٦th)
دراو Cape Verdean escudo (CVE)
ناوچەی کاتی CVT (UTC–1)
 -  ھاوین (DST) not observed (UTC–1)
شێوازەکانی ڕێکەوتنووسین dd/mm/yyyy
لای لێخوڕین right
پاوانی ئینتەرنێت .cv
کۆدی تەلەفۆن +238

کەیپڤەرد (بە ئینگلیزی: Cape Verde) یان کابوڤێردی (بە پورتوگالی: Cabo Verde)Cape Verde (/ˈvɜːrd(i)/ (سەبارەت بەم پەڕگەیە گوێگرتن)) or Cabo Verde (

/ˌkɑːb ˈvɜːrd/ (سەبارەت بەم پەڕگەیە گوێگرتن)

, /ˌkæb-/) . وڵاتێکە لە کیشوەری ئەفریقا. پایتەختی ئەم وڵاتە شاری پڕایایە. بە فەرمی وەک کۆماری کابۆ ڤێردێ ناسراوە، کۆمەڵە دوورگەیەک یان وڵاتێکی دوورگەییە لە ناوەڕاستی زەریای ئەتڵانتیک، کە لەناویدا دە دوورگەی بورکانی ھەیە لەگەڵ خاکێکی چوار ھەزار کیلۆمەتر چوارگۆشە[٧]

زمانی فەرمی وڵاتەکە پورتوگالییە[٨] کە لەلایەن حکوومەت و تەلەڤیزیۆن و ڕۆژنامەکان و ڕادیۆوە بەکاردەھێنرێت، لەڕووی سیاسەتەوە وڵاتەکە جێگیرە بە سیستمەکانی نیمچە-سەرۆکایەتی، نوێنەراییەتی دیموکراتی، کۆماری[٩] وڵاتەکە یەکێکە لە دیموکراترین وڵاتەکان لە ئەفریقا کە بە پلەی ٢٦مین وڵات دێت لەرووی دیموکراسیەتەوە[١٠]

لەڕووی ئابووریەوە تەنھا دە لە خاکە سەرەکییەکانی پشتگیری بەرچاوی بەرھەمی کشتوکاڵیان ھەیە[١١]

ئایین[دەستکاری]

ئایینەکان لە کەیپڤەرد
ئایینەکان ڕێژە
کاتۆلیک
  
٧٧٫٠٪
بێ ئایین
  
١١٫٠٪
پرۆتێستانت
  
٨٫٠٪
سوننە
  
٤٫٠٪

ئەمانەش ببینە[دەستکاری]

کەیپڤەرد پورتوگال

سەرچاوەکان[دەستکاری]

  1. ^ ئ ا ھەڵەی ژێدەرەکان: تاگی <ref> ھەڵە؛ ھیچ دەقێک بۆ ژێدەری :0 نەدراوە
  2. ^ John Kerry (8 July 2014). "On the Occasion of the Republic of Cabo Verde's National Day". U.S. Department of State. Retrieved 11 July 2014. On behalf of President Obama and the people of the United States, I send best wishes to Cabo Verdeans as you celebrate 39 years of independence on July 5.
  3. ^ Neto, Octávio Amorim; Lobo, Marina Costa (2010). "Between Constitutional Diffusion and Local Politics: Semi-Presidentialism in Portuguese-Speaking Countries". Social Science Research Network. SSRN 1644026.
  4. ^ ""World Population prospects – Population division"". population.un.org. United Nations Department of Economic and Social Affairs, Population Division. Retrieved November 9, 2019.
  5. ^ ""Overall total population" – World Population Prospects: The 2019 Revision" (xslx). population.un.org (custom data acquired via website). United Nations Department of Economic and Social Affairs, Population Division. Retrieved November 9, 2019.
  6. ^ ئ ا "Report for Selected Countries and Subjects". www.imf.org.
  7. ^ Tanya Basu (12 December 2013). "Cape Verde Gets New Name: 5 Things to Know About How Maps Change". National Geographic. Archived from the original on 13 December 2013. Retrieved 12 December 2013.
  8. ^ "Constituição da República de Cabo Verde" (PDF). ICRC databases on international humanitarian law. Article 9. Archived from the original (PDF) on 12 March 2017. Retrieved 11 March 2017.
  9. ^ "Constitution of Cape Verde" (PDF). 1992. Archived from the original (PDF) on 13 July 2011. Retrieved 20 March 2011. ١٣ی تەممووزی ٢٠١١ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.
  10. ^ The Economist Intelligence Unit (8 January 2019). "Democracy Index 2018: Me Too?". The Economist Intelligence Unit. Archived from the original on 12 January 2019. Retrieved 13 January 2019. ١٢ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.
  11. ^ See Carlos Ferreira Couto, Incerteza, adaptabilidade e inovação na sociedade rural da Ilha de Santiago de Cabo Verde, Lisbon: Fundação Galouste Gulbenkian, 2010