فەرمان خەرابەیی

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search
فەرمان خەرابەیی
لەدایکبوون (١٩٧٩-0٤-٢٤) ٢٤ی نیسانی ١٩٧٩ (تەمەن ٤١)
کەرکووک
نیشتەجێھەولێر، کوردستان
نەتەوەکورد
ھاووڵاتی کوردستان عێراق
پەروەردەدەرچووی زانکۆ - بەکالۆریۆس
پیشەنووسەر و زانای ئایینی
ناوبانگمەلا فەرمان خەرابەیی
کارە دیارەکانی
شارھەولێر
حیزبی سیاسیبێ حیزب
ئایینموسڵمان
وێبگە
www.m-farman.com

فەرمان خەرابەیی (لەدایکبووی ٢٤ی نیسانی ١٩٧٩ لە کەرکووک) نووسەر و زانای ئایینییە، زیاتر لە ٢٠ کتێبی چاپکراوی ھەیە، چەندین بەرنامە و وتاری دەنگ و ڕەنگی ھەیە، بانگخوازێکی چالاکە.[١]

ژیاننامە[دەستکاری]

فەرمان خەرابەیی لە شاری کەرکووک لە دایکبووە، لەسەرەتای تەمەنیدا ماڵباتی خەرابەیی ماڵیان لە کەرکووک دەگوازنەوە بۆ ھەولێر، ھەموو قوتاغەکانی خوێندنی لە سەرتاییەوە تا زانکۆ لە ھەولێر تەواوکردووە، ھەر لە تەمەنی لاویدا دەستدەکات بە نووسین و کاری بانگخوازی، لە ئێستادا پێش نوێژ و وتارخوێنی مزگەوتی سەعید نورسییە لە ھەولێر.[٢]

پیشە و چالاکی[دەستکاری]

بڕوانامە و ئاستی زانستی[دەستکاری]

ئاستی زانستی[دەستکاری]

ئیجازەی زانستی[دەستکاری]

ئیجازەی دوانزە عیلمی مەلایەتیی لە ھەموو زانستەکان وەرگرتووە.[ت ١]

ئیجازە لە کتێبەکان[دەستکاری]

ئیجازەی[ت ٢] لە زۆرێک لە کتێبانەکانی شەرع و فەرموودە و زانستەکانی ئبسلام وەرگرتووە.[٢]

گەشتی وڵاتان[دەستکاری]

گەشتی زانستی چەندین وڵاتی کردووە، لە نێوانیاندا ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا و ئوردن و میسر و قەتەر و ئێران، لەو وڵاتانە سەردانی دەزگا و شوێنەوار و شوێنە زانستییەکانی کردووە، چاوی کەوتووە بە زانایان و کەسایەتییە ئەکادیمییەکان، ئیجازەی بە سەنەدەوە لە چەندین زانا وەرگرتووە و بەژداری خول و کۆنفراسەکانی کردووە.

لە ئەمریکا لە زانگۆی فۆردھام لە نیویۆرک بەژداری کردووە لە کۆنفراسی (Building cooperation networks for fraternal)، لە ئوردن بەژداری کردووە لە خول و کۆنفراسی (مفھوم الدولە)، لە میسر بڕوانامەی ڕاھێنەرایەتی (TOT - اعداد المدربین)ی وەرگرتووە.[٥]

کتێبی ڕاستییەکی ونبوو و دادگایکردنی[دەستکاری]

OOjs UI icon article-ltr.svg وتاری سەرەکیڕاستییەکی ونبوو

لە ساڵی ٢٠١٠ کتێبێکی نووسی بە نێوی «ڕاستییەکی ونبوو» لە وێدا قسەی چەند کەسێکی ھەڵسوڕاوی بواری ئافرەتان و ژنانی گواستبۆوە، ئەوەش پشێوی و ناڕەحەتییەکی لەو نێوەندەدا دروست کرد،[٦] تا ئەوەی لە ٤ی کانوونی دووەمی ٢٠١١ خۆپێشاندانیان لە دژی نووسەری کتێبەدا[٧] بۆ بەردەم پەرلەمانی کوردسان سازکرد،[٨][٩] خۆپێشاندەران یاداشتێکیان ئاراستەی سەرۆکایەتیی پەرلەمان کرد کە نووسەر سزا بدرێت،[١٠][١١] لەبەر ئەوەی خۆپێشاندەران بانگەشەی ئەوەیان دەکرد نووسەر بە کافر ناوی بردوون،[١٢] بەڵام فەرمان خەرابەیی لە ڕونکردنەوەیەکدا ھەموو ئەو وتانەی ڕەتکردبوویەوە و وتبووی:

«ئەو کتێبەی من توێژینەوەیەکی کۆمەڵایەتییە و بەشێوەیەکی ئەکادیمی و زانستی لە ژێر چەتری ڕێزگرتن لە سنووری یاسا ئەو توێژینەوەم ئەنجام داوە، بەڵام بە داخەوە زۆربەی ئەوانەی بڕیار لەسەر کتێبەکە دەدەن کتێبەکەیان ھەر نەبینیوە، من لەو کتێبە ھێرش و تۆمەتم بۆ کەس نەکردووە، حوکمم لەسەر کەس نەداوە، کەسم بە مورتەد و کافر دانەناوە، ئەوانەش کە ئەو تۆمەتانەم بۆ ھەڵدەبەستن، با بزانم لە کوێی کتێبەکە ئەو شتانەم وتووە با لە کتێبەکە دەریبھێنن و بڵاوی بکەتەوە و بڵێن ئەوەتا لێرە وات وتووە، لەو کتێبە تەنھا قسەکانم نەقل کردووە کە ناتوانن ئینکاری لە وتەی خۆیان بکەن، من ئەو کارەی کردوومە بە ئەرکێکی نیشتمانی و دینی دەزانم، بۆ پاراستنی بەھا جوانەکانی کۆمەڵگای کوردی ئەنجامم داوە، بۆیە بە باشی دەزانم و خەڵکیش بە باشی دەزانن، ئەو کەسەش بە ھەڵەی دەزانێ با بێ جورئەت بکا لە ھەر دەزگایەکی ڕاگەیاندن دەیەوەێ ئامادەم گفتوگۆی لەگەڵ بکەم».[١٣]

دواتریش لەلایەن ڕۆژنامەنووس تامان شاکر[١٤] و ٧٠ ئافرەتی ھەڵسوڕاوی بواری ئافرەتان سکاڵا لە دژی فەرمان خەرابەیی تۆماردەکرێت،[١٥] دواجار دادگا دۆسییەکەی یەکلاکردەوە و لە بەرژەوەندی فەرمان خەرابەیی بڕیاریدا، ئەستۆ پاکی دەرخست و ئەو تۆمەتانەی ڕەتکردەوە مافی پێدا سکالا تۆمار بکات بەڵام ناوبراو لە سکاڵاکارانی بووری[١٦][١٧][١٨]

بەرنامەی تەلەڤیزیۆنی[دەستکاری]

  1. ھەناسەی ژیان
  2. خێزان و ژیان
  3. شەریعەتی ئیسلام
  4. کۆژین
  5. ماف وئەرک

کتێبە چاپکراوەکان[دەستکاری]

  1. ئاوێتەی دڵ[١٩]
  2. ڕێبەری نوێژەکان[٢٠]
  3. ڕاستییەکی ونبوو!
  4. چی دەکەی بۆ کۆرپەکەت!؟[٢١]
  5. ڕێبەری خێزانی موسڵمان[٢٢]
  6. فەرھەنگی ناوی منداڵ[٢٣]
  7. ھەناسەی ژیان[٢٤]
  8. زایەڵەی شادی[٢٥]
  9. بازنەی ژیان[٢٦]
  10. ڕێبەری ئاسان[٢٧]
  11. قەڵای خێزان[٢٨]
  12. لاوان کاتی نەھاتوە بگەڕێینەوە؟![٢٩]
  13. کێ دەکەی بە ھاوسەری ژیانت؟![٣٠]
  14. تەمەنی زێرین.. بە فیڕۆی نەدەین[٣١]
  15. چاکترین ئافرەت لە چاوی پێغەمبەردا[٣٢]
  16. ھۆکارە بەسوودەکان بۆ ژیانێکی ئاسوودە[٣٣]
  17. خۆشەویستی، خوێندنەوەیەکی شەرعیانە و سەردەمیانەوە[٣٤]
  18. ناوە جوانەکانی خوای گەورە.. بە بەڵگەی قورئان و فەرموودە[٣٥]
  19. کاسێتێکی ڤیدیۆ ژیانی لێ تاڵ کردم (چیڕۆک)[٣٦]
  20. گەنجێک ئابڕووی پاراستم (چیڕۆک)
  21. ڕۆڵە شیرینەکەم (چیڕۆک)
  22. سارا دوای (٢٢) ساڵ لە گوناە و تاوان (چیڕۆک)
  23. خۆی و خێزانی دۆڕاند! (چیڕۆک)
  24. چی بچێنی ئەو دە دوورییەوە (چیڕۆک)
  25. سێ کورتە چیڕۆک (چیڕۆک)[٣٧]
  26. مۆبایل ژیانی لێ تاڵ کردم (چیڕۆک)
  27. خوشکم بۆ ئابڕووت بردم! (چیڕۆک)
  28. داب و نەریت بەرەو گۆڕیی بردم (چیڕۆک)[٣٨]

تێبینییەکان[دەستکاری]

  1. ^ ئیجازەی دوانزە عیلم ناسراوە بە (اجازة علمیة) بریتییە لە ئیجازەی شەرعی لە ھەموو زانستەکانی ئیسلام کە سەنەدەکەی دەچیتەوە سەر پێغەمبەری ئیسلام.
  2. ^ ئیجازەی کتێب بریتییە لەوەی قوتابییەک یان کۆمەڵە قوتابییەک یەکێکیان ئەو کتێبە بۆ مامۆستاکە دەخوێنێتەوە ئەوانی تر گوێ دەگرن، پاشان مامۆستاکە ئیجازەی ئەو کتێبەیان پێدەدات کە زنجیرەکەی دەگەڕێتەوە لەسەر دانەری کتێبەکە.

سەرچاوەکان[دەستکاری]

  1. ^ "کوردیپیدیا". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  2. ^ ی ا "ژیاننامە". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  3. ^ "islam house". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  4. ^ "فەرمان خەرابەیی لە چەن دێڕێک". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٤ی ئایاری ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٤ی ئایاری ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  5. ^ "فەرمان خەرابەیی لە چەن دێڕێک". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٤ی ئایاری ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٤ی ئایاری ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  6. ^ "ڕۆژنامەی ئیلاف" (بە زمانی عەرەبی). ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ٤-٤-٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ٢٦-٤-٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  7. ^ "الیوم السابع" (بە زمانی عەرەبی). ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  8. ^ "ڕۆژنامەی بزاو". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  9. ^ "إذاعة العراق الحر" (بە زمانی عەرەبی). ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ٤ی نیسانی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  10. ^ "ڕووداو نێت". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  11. ^ "ڕۆژنامەی ڕۆژنامە". ئەرشیڤ کراوە (PDF) لە ئەسڵدا لە ٤ی نیسانی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  12. ^ "ڕۆژنامەی ھەولێر". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  13. ^ "وێپگەی زانایان". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٠ی نیسانی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  14. ^ "ڕۆژنامەی ڕووداو". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  15. ^ "ئەمڕۆ". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ٤ی نیسانی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  16. ^ "zanayan". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٠ی نیسانی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  17. ^ ژمارە (١١١) لاپەرە (١٣). "ڕۆژنامەی ڕووداو" (PDF). ئەرشیڤ کراوە (PDF) لە ئەسڵدا لە ١٤ی ئایاری ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٤ی ئایاری ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  18. ^ ژمارە (١٤٨٧٢) لاپەرە (٣٠). "ڕۆژنامەی القدس" (PDF) (بە زمانی عەرەبی). ئەرشیڤ کراوە (PDF) لە ئەسڵدا لە ١٤ی ئایاری ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٤ی ئایاری ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  19. ^ "ئاوێتەی دڵ". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  20. ^ "ڕێبەری نوێژەکان". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  21. ^ "چی دەکەی بۆ کۆرپەکەت". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١ی ئایاری ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١ی ئایاری ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  22. ^ "ڕێبەری خێزانی موسڵمان". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  23. ^ "فەرھەنگی ناوی منداڵ". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  24. ^ "ھەناسەی ژیان". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  25. ^ "زایەڵەی شادی". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  26. ^ "بازنەی ژیان". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  27. ^ "ڕێبەری ئاسان". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  28. ^ "قەڵای خێزان". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  29. ^ "لاوان کاتی نەھاتوە بگەڕێینەوە؟!". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  30. ^ "کێ دەکەی بە ھاوسەری ژیانت؟!". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  31. ^ "تەمەنی زێرین.. بە فیڕۆی نەدەین". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  32. ^ "چاکترین ئافرەت لە چاوی پێغەمبەردا". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  33. ^ "ھۆکارە بەسوودەکان بۆ ژیانێکی ئاسوودە". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  34. ^ "خۆشەویستی". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  35. ^ "ناوە جوانەکانی خوای گەورە". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  36. ^ "کاسێتێکی ڤیدیۆ ژیانی لێ تاڵ کردم". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  37. ^ "کتێبخانە". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٨ی ئابی ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٩ی ئابی ٢٠٢٠ ھێنراوە. 
  38. ^ "کتێبخانە". ئەرشیڤ کراوە لە ئەسڵدا لە ١٤ی ئایاری ٢٠٢٠. لە ڕێکەوتی ١٤ی ئایاری ٢٠٢٠ ھێنراوە.