مەریخی (فیلم)

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search
The Martian
مەریخیەکە
دەرھێنانڕیدلی سکۆت
بەرھەمھێنانسیمۆن کینبێرگ
ڕیدلی سکۆت
مایکل شەیفەر
ماڕک هەفام
نووسیندریو گۆدارد
سەرچاوەی چیڕۆک( The Martian)
لەنووسینی : ئاندی وێر
چەشنی فیلم{{{چەشن}}}
کاستمات دەیمن
جێسیکا چاستاین
چیتوێل ئێجیۆفۆر
مایکل پێنا
جێف دانیێلس
سبەستیان ستان
مۆسیقاهاری گرێگسن ویلیامس
دەستکاریپێترۆ سکالیا
کۆمپانیای بڵاوکەرەوەفۆکسی سەدەی ٢٠ەم
ڕێکەوتی دەرچوون٢ی ئۆکتۆبەری ٢٠١٥
ویلایەتە یەکگرتووەکان
ماوەی فیلم١٤١ خولەک
وڵاتویلایەتە یەکگرتووەکان
زمانئینگلیزی
تێچوون١٠٨ ملیۆن دۆلار
داھات٤٧٩.٤ ملیۆن دۆلار

مەریخییەکە (واتا کەسێکی دانیشتووی مەریخ) (بە ئینگلیزی: The Martian) فیلمێکی ئەمەریکی زانستی و سەرکێشیە. دەرهێنراوە لەلایەن ڕیدلی سکۆت و لەنواندنی مات دەیمنە. چیڕۆکی فیلمەکە لە کتێبەکەیەوە وەرگیراوە بەهەمان سەردێر کە ساڵی ٢٠١١ لەلایەن دریو گۆداردەوە نووسرابوو. لە فیلمەکە دەیمن ڕۆڵی ئاسمانەوانێکی ناسا دەبینێ کە وادەندرێ لەسەر هەسارە مەریخدا مردوو، بەڵام زیندوو دەمێنێتەوە و داوای یارمەتی لە حکومەتی ئەمەریکی دەکات. هەروەها فیلمەکە چەندان ئەکتەری تری گەورەی وەک جێسیکا چاستاین، کریستن ویگ، جێف دانیێل، مایکڵ پێنا، کەیت مارا، شۆن بێن، سباستیان ستان و چیتوێل ئێجیۆفۆری تیایە.

فیلمەکە سەرەتا لە فیستیڤاڵی جیهانی تۆرنتۆ لە کەنەدا بەشێوەیەکی سەرەتایی نیشان درا لە بەرواری ١١ی سێتپێمبەری ٢٠١٥. کۆمپانیای فۆکسی سەدەی ٢٠ەم لە ٣٠ی سێتێمبەری ٢٠١٥ لە بەڕیتانیادا بڵاوی کردەوە، و لە ٢ی ئۆکتۆبەر لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا پەخش کرا، و بەهەرسێ شێوازی 2D و 3D و 4D خرایە بەردەست.

چیرۆکی فیلم[دەستکاری]

تیمی ئەرکی ئارێس ٣، لە ئەرکێکیاندا لەسەر هەسارەی مەریخە ڕووبەرووی گەردەلوولێکی بەهێز دەبنەوە کە ناچاریان دەکات ئەرکەکە جێبێلن و بگەڕێنەوە بنکەکانیان، لەکاتی بەجێهێشتنەکەدا ئاسمانەوان ماڕک واتنی بەجێ دەمێنێ و بەر گەردەلووکە دەکەوێ، بەڵام تەواوی تیمەکە ڕزگاریان بە سەرکردایەتی مێلیسا لویس مەریخ بەناچاری جێدێڵن. ڕۆژێک دوای ئەم کارەساتە واتنی خەبەری دەبێتەوە لەنێو خۆڵ کەوتووە و دەگەڕێتەوە تاقیگاکانیان لەسەر مەریخ کە ماون، بەڵام ناتوانێ پەیوەندی ببەستێ لەگەڵ ناسا، دوای ئەوەی ژماردنێک دەکات ئەوەی بۆ دەردەکەوێ کە خواردنەکەی بەشی تەنها ٣٠٠ ڕۆژ دەکات.

واتنی بە زیرەکی خۆی لە ڕووەکسازیدا، هەڵدەستێ بە درووستکرنی باخچەیەکی تایبەت بە ڕووەک چاندن کە تیایدا ژمارەیەکی زۆری پەتاتە دەچێنێ لەوێدا، بەڵام واتنی هێشتا پێویستە بە برە ئاوێکی زۆر دەبێ. بۆیە هەڵدەستێ بە دروستکرنی ئاوێکی زۆر لەڕێگای هایدرۆجینو ئۆکسجینەوە. دواتر بۆی دەردەکەوێ کە بەمشێوەیە تاکو سێ ساڵی تر دەتوانێ لەژیاندا بمێنێتەوە و بگات بە شوێنی ئەرکی ئارێس  ٤، کە دوای ١٤٨٠ ڕۆژ ئەم ئەرکەکە ئەنجام دەدرێ لەلایەن هەمان تاقمەکەی خۆیەوە. واتنی ڕۆژانە ڤیدیۆی یادگاری تۆمار دەکات و باسی حاڵی خۆی دەکات بۆ کامێراکە. لەلایەکی تر لەسەر زەوی ناسا ئەوە ڕادەگەیەنێ کە ئەرکی ئارێس ٣ شکستی هێنا بەهۆی گەردەلوولێکەوە و ئاسمەوانەوان مارک واتنی مردووە.

دوای چەندین ڕۆژ، دوو ئەندازیاری ناسا بەناوەکانی (ڤینسێنت کەپوور) و (مایندی پاڕک) هەڵدەستن بە سەیرکردنەوەی وێنە سەتەلایتیەکان و ئەوەیان بۆ دەردەکەوێ کە واتنی زیندووە و نەمردووە. بەهۆی ترسیان لە مردنی واتنی، بەڕێوبەری تێدی ساندەرس بڕیار دەدات کە هەواڵەکە بەتیمی ئارێس ٣ ڕانەگەیەنێت کە واتنی نەمردووە و زیندووە، نەوەک دواتر بمرێت و ورەی تیمەکە بۆ ئەرکی ئارێس ٤ دابەزێنێ. ناسا هەڵدەستی بە ڕاگەیاندنی مانەوە لەژیانی واتنی بە میدیاکان و ئەمەش دەبێتە هەواڵێکی گەرمی راگەیاندنەکان لەسەرانسەر دونیا. دواتر واتنی هەڵدەستێ بەگەڕان بۆ ڕێگەچارەیەک کە بتوانێ پەیوەندی لەگەڵ ناسا ببەستێ، شوێنی ئامێرێکی کۆن ئاشکرا دەکات بەناوی (پاسفایندەر - ڕێگا دۆزەرەروە) کە لەساڵی ١٩٩٧ەوە لەسەر مەریخ جێهێڵدراوە ، بەڵام واتنی ئەوەی بۆ دەردکەوێ کە لایەنی کەم دەکرێ هەوڵ بدات بەوهۆیەوە پەیوەندی بە ناساوە بکات لەڕێگای نامەوە.

واتنی بەردەوامە لە گرینگیدان بە خواردن چاندنەکان، لەولایەشەوە ڤینسێنت کەپوور لەڕێگای وێنە سەتەلایتیەکانەوە دەزانێ کە واتنی ئامێرەکەی دۆزیوەتەوە، و ئەویش هەڵدەستێ بە هێنانی ئامێرێکی (پاسفایندەر- ڕێگادۆزەروە) یەکی تر، تا بتوانێ قسە لەگەل واتنی بکات. بەمشێوەیەش واتنی یەیەکم نامە دەگۆڕێتەوە لەگەڵ ناسا و زانیاریەکی زۆریان لێوەردەگرێ. ناسا هەڵدەستێ بە ئاگادارکردنەوەی تیمی ئارێس ٣ و پێیان دەڵێ کە هاوڕێکەیان واتنی زیندووە. بەهۆی هەڵەیەکی تەکنیکی واتنی ژووری پەتاتەکانی دەتەقێنەوە و خواردنەکانی بەڕێژەیەکی بەرچاو کەم دەبنەوە، سەرئەنجام داوای یارمەتی دەکات. میچ هێندرسن و بروسی بەڕێوبەر پیلانی ناردنی کەلوپەل و خواردن دەدەن بۆ مەریخ بۆلای واتنی تاکو بتوانن لەژیاندا بیهێلنەوە تاکو چوارساڵی داهاتوو، تا ئەوکات ئەرکی ئارێس ٤ ئەنجامدەدرێ و لەگەڵ ئەوەشدا واتنی ئەوکات ڕزگار دەکەن. بەڵام ئەو سارووخەی کە دەیانەوێ بینێرن بەهۆی هەندێ کەموکورتیەوە دەتەقێتەوە و واتنی بەجارێک بێهیوا دەبێت.

بەڕێوبەرایەتی ئاسمانەوانی چین(CNSA) هەڵدەستێ بە پێشکەشکردنی ئۆفەریک بە ناسا: مووشەکێکی تایبەت کە توانای هەیە کەلوپەلەکان بگەیێنیتە مەریخ. بەمشێوەیەش ناسا دوو هەڵبژاردەی دەبێ یاخود موشەکەکە بەکاردێنێ بۆ ناردنی خواردەمەنی و شتومەک بۆ واتنی، و واتنی تا کاتی دیارکریکراوی ئەرکی ئارێس ٤ لەژیاندا بمێنیتەوە دواتر ڕزگار بکرێ، یاخود بیکاتە هاوکاری تیمی ئارێس ٣ کە بەوهۆیەوە ئەو تیمە دەتوانن ڕاستەوخۆ بچن بۆ ڕزگارکردنی واتنی. دوای گفتوگۆ ناسا بڕیاردەدات کە تیمی ئارێس ٣ بنێرێ بۆ ڕزگارکردنی ڕاستەوخۆی واتنی، کە ئەگەر شسکتیشی زیاترە لەسەرکەوتن. بۆیە داوا لە واتنی دەکرێ بەڕێبکەوێ بەرەو شوێنی ئارێس ٤.

دوای حەوت مانگ، واتنی بە ئۆتۆمبێلە ئاسمانەوانیەکە دەگاتە بنکەی ئەرکی ئارێس ٤، و لەوێش داوای لێدەکرێ ئەو مووشەکەی بەکاریدێنێ پێویستە کێشەکەی زۆر سوک بکرێ، بۆیە واتنی هەڵدەستێ بەفڕێدانی زۆربەی کەلوپەلەکانی سەر موشەکەکە و هەروەها لای سەرەوەی موشەکەکەش ناچارە لێبکاتەوە و بە جلێکەوە دایدەپۆشێت کە شتێکی مەترسیدارە. لەلایەکی ترەوە تاقمی ئارێس ٣ش نزیک دەبنەوە لە واتنی و چاوەڕێ دەکەن واتنی بە مووشەکەوە لێیان نزیک بێتەوە تاکو ڕزگاری بکەن. واتنی ساروخەکە دەفڕێنێ وەک دوایین هیوای ڕزگاربوون. کاتێ دەگاتە لایان، تیمی ئارێس ٣ ئەوا بۆیان دەردەکەوێ کە واتنی بەشێوەیەکی زۆر لەوان دوورە، بۆیە هەڵدەستن بە تەقاندنەوەی بەشی پشتەوەی بنکە ئاسمانیەکەیان تاکو بتوانن هێواشتر ببنەوە بەبێ سەرفکردنی سوتەمەنی زیاتر. سەرکردەی تیمەکە فەرماندە لێویس بەهۆی حەبلێکەوە دەیەوێ ئەوەندەی بکرێ نزیک بێتەوە لەموشەکەکەی واتنی بەڵام هەر دووری نێوانیان دەمێنێ، واتنی لەنێو موشەکەکەی بەشێکی لای دەستی لە جلە ئاسمانەوانیەکەی دەدڕێنێ و قایشی سەلامەتیەکەی لێدەکاتەوە بەهۆی ئەو گوشارەی لای دەستی درووست دەبێ واتنی دەفڕێتە لای فەرماندە لێویس و لەوێشدا بە ئەستەم واتنی دەگرنەوە و ڕزگاری دەکەن.

دوای گەڕانەوەی بۆ سەرزەوی، واتنی دەست دەکات بە "ڕۆژی ژمارە یەک" لە ژیانە نوێکەی، کە پۆستێکی تایبەتی وەرگدەگرێت لە ناسا، کە ئەویش ڕیێنماییکەری تایبەتیە بۆ ئاسمانەوانەکان. فیلمەکە بەوە کۆتایی دێت کە ئەندامانی تیمی ئارێس ٣ سەیری هەواڵەکان دەکەن کە باس لەوە دەکات ئەرکی ئارێس ٥ یش بەسەرکەوتووی ئەنجام درا و دڵیان زۆر خۆشە بەو هەواڵە و هەریەکەوە لەگەڵ خێزانەکەیەتی.

ئەکتەران و ڕۆڵەکانیان[دەستکاری]

Matt Damon
Jessica Chastain
مات دەیمن و جێسیکا چاستاین دوو ئەکتەری سەرەکی فیلمەکە
  • مات دەیمن لەڕۆڵی ماڕک واتنی
  • جێسیکا چاستاین لەڕۆڵی مێلیسا لویس
  • کریستن ویگ لەڕۆڵی ئانی مۆنتڕۆس
  • جێف دانیێلس لەڕۆڵی تێدی ساندەرس
  • مایکڵ پێنا لەڕۆڵی ڕیک مارتینێز
  • چیتوێل ئێجیۆفۆر لەڕۆڵی ڤینسێنت کەپوور
  • شۆن بێن لەڕۆڵی میچ هێندەرسن
  • کەیت مارا لەڕۆڵی بێس جۆهانسن
  • سبەستیان ستان لەڕۆڵی کریس بێک
  • دۆنالد گلۆڤەر لەڕۆڵی ڕیچ پێرنەل


بەرهەمهێنانی فیلمەکە[دەستکاری]

قۆناغی پەرەپێدان[دەستکاری]

بەرهەمهێنەر سیمۆن کینبێرف هەڵسا بە پەرەپێدانی فیلمەکە کاتێ کۆمپانیای فۆکسی سەدەی ٢٠ەم پێشنیاری نۆڤلەکەی کرد بکرێتە لە فیلم لەساڵی ٢٠١٣.دریو گۆدارد هەڵسا بە نووسینەوەی چیڕۆکەکە بۆ فیلمەکە ، هەروەها وادانرا کە فیلمەکەش دەربهێنێ ، بەڵام لەوەیاندا بۆی نەکرا.ڕیدلی سکۆت بە دەرهێنەری سەرەکی فیلمەکە دانرا ، و دەیمنیش هەر لەسەرەتاوە ڕۆڵی ئەکتەری سەرەکی پێدرابوو.کاری وێنەگرتنی فیلمەکە لە نۆڤەمبەری ٢٠١٤ دەستی پێکرد و نزیکەی ٧٠ ڕۆژی خایاند.نزیکەی ٢٠ ستەیجی تایبەت لەشاری بوداپێستهەنگاریادا دروست کران ، کە یەکێک بوو لە گەورەترینەکان لەمێژووی سینەما.

وێنەگرتن[دەستکاری]

دۆڵی ڕەم لە ئوردن ، شوێنی سەرەکی وێنەگرتنی فیلمەکە.

ستۆدیۆکانی کۆردا لەدەرەوەی بوداپێست،هەنگاریا هەڵبژێدران تاکو دیمەنە نێوخۆییەکانی فیلمەکە لەوێدا بەکۆتا بێنن.فیلمەکە لە ٢٤ ی نۆڤەمبەری ٢٠١٤ لەوڵاتی هەنگاریا دەست کرا بە وێنەگرتنی.دەرهێنەر ڕیدلی سکۆت کامێرای 3D بەکارهێناوە بۆ کاری وێنەگرتنەکە.هەروەها ٢٠ ستەیجی تایبەت بۆ فیلمەکە درووستکرابوون.دیمەنی چاندی پەتاتەکان لەشوێنی نزیک لە ستۆدیۆکان گیرابوو ، کەتیایدا چەندین جار و بەشێوەی جیاواز چێنرابوون بۆ فیلمەکە. تیمێکی ناسا کە لەشەش کەس پێکهاتبوون هەستان بەدروستکردنی جلوبەرگێکی تایبەتی ئاسمانەوانی بۆ ئەکتەرانی فیلمەکە.

دەرهێنەر ڕیدلی سکۆت ڕۆڵەکەی مات دەیمنی (واتنی) بە ڕۆبنسن کروس وەسف دەکرد ، بەڵام بەشێوەیەکی جیاواز لەبەرئەوەی واتنی لەنێو فیلمەکەدا لەزۆربەی ئەرکەکانی پشت بە کامێرای سەردەم دەبەستێ.

بەشداربوونی ناسا[دەستکاری]

مات دەیمن کاتێ جێ دەستی لەسەر چیمەنتۆیەک دادەنێ لەیەکێک لە تاقیگاکانی ناسا ، کە یارمەتیدەر بوونە لە وێنەگرتنی فیلمەکە.

کاتێ سەرەتا نۆڤلی فیلمەکە بڵاوکرایەوە ، ناسا هەڵسا بە بانگهێشتکرنی ئاندی وێری نووسەری نۆڤلەکە تاکو ببێتە ئەندامێک لە ناسا.کاتێ ڕیدلی سکۆت دانرا بۆ دەرهێنانی فیلمەکە ، ئاندی ویر یەکسەر پەیوەندی بە ناساوە کردبوو تاکو هاوکاربن لە وێنەگرتنی فیلمەکە.هەروەها دەرهێنەر سکۆت ڕیدلی چەندەها جار لەگەڵ بەرپرسانی تایبەتی ناسا دانیشتبوو بۆ تاوتوێکردنی فیلمەکە.لەکۆتاییدا ناسا بڕیاریدا یارمەتیدەرێکی سەرەکی بێ لەدەرهێنانی فیلمەکە بەپاڵپشتکردنی فیلمەکە بەنوێترین تەکنەلۆژیای ئاسمانەوانی.جەیمس گرین بەڕێوبەری هەسارەیی ناسا ، دەیڤ لاڤێری بەرپرسی گەشتکردنە گەردوونیەکانی ناسا ، دانران بۆ یارمەتیدانی ڕیدلی سکۆت لە فیلمەکە.سکۆت بە لەر دەر‌هێنانی فیلمەکە دوو جاری تر بەتایبەتی لەگەڵ گریندا گفتوگۆیان کردبوو.هەروەها ڕیدلی هەفتانە سەدان پرسیاری ناردووە بۆ گرین تاکو گرین بیداتە دەستی شارەزایانی بواری ئاسمانەوانی و لەوێدا پشتڕاست بکرێتەوە لەڕووی زانستیەوە.هەروەها ناسا ڕاهێنانی بە ئەکتەرانی فیلمەکەش کردووە و نیشانیشی داون کە کاری ئاسمانەوانی چۆنە و بەکارهێنانی ئامێرەکانیان لەسەر مەریخ چۆن دەبێت لەڕێگای کۆرسێکی تایبەتەوە.بەگشتی ناسا تاکو کۆتایی فیلمەکە بست بە بستی فیلمەکەی پشکنیوە و یارمەتیدەرێکی گەورەی دەرهێنانی فیلمەکە بوو.


مۆسیقای فیلم[دەستکاری]

هاری گرێگسن ویلیامس تایبەت بە کرا بە دانانی گۆرانی و میوزیکەکانی نێو فیلمەکە ، ئەمە چوارەمین کاری دەرهێنەر ڕیدلی سکۆت گرێگسن بوو ، کە پێشتر بەیەکەوە لە فیلمەکانی Kingdom of Heaven , Promethues , Exodus  بەیەکەوە کاریان کردبوو ، و گۆرانیەکانی فیلمەکەش گشتی لە گۆرانیەکانی ساڵانی ٧٠ەکاندا وەرگیرابوون ، ئەمانەش لیستی گۆرانیەکانن:

  • "Turn the Beat Around" لەلایەن Vicki Sue Robinson
  • "Hot Stuff" لەلایەن Donna Summer
  • "Rock the Boat" لەلایەن The Hues Corporation
  • "Don't Leave Me This Way" لەلایەن Thelma Houston
  • "Starman" لەلایەن David Bowie
  • "Waterloo" لەلایەن ABBA
  • "Love Train" لەلایەن The O'Jays
  • "I Will Survive" لەلایەن Gloria Gaynor

دەرچوون[دەستکاری]

مات دەیمن لەگەڵ هاوسەرەکەی لوسیانا بۆزان بارۆسۆ لە فیستیڤاڵی فیلمی تۆرنتۆ لەساڵی ٢٠١٥

فیلمەکە لە ١١ی سێپتێمبەری ٢٠١٥ لە فیستیڤاڵی فیلمی تۆرنتۆ بەشێوەیەکی سەرەکی پیشان درا.دواتر لە ٣٠ی سێتێمبەری ٢٠١٥ لە بەڕیتانیادا بڵاوی کردەوە ، و لە ٢ی ئۆکتۆبەر لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا پەخش کرا. هەروەها سەرکەوتێکی بەرچاوی بەدەستهێنا لە بۆکس ئۆفیس کە لەڕۆژی یەکەمدا ٤٦ ملیۆن دۆلاری ئەمەریکی لەیەکەم ڕۆژدا قازانج کرد ، و بەگشتی لە هەفتەی یەکەمدا ١٧٢ ملیۆن دۆلار ، بەگشتی فیلمەکە سەرکەوتوو بوو لە بۆکس ئۆفیسی ئەمەریکی.







سەرچاوەکان[دەستکاری]

١.ویکیپیدیای ئینگلیزی

٢.ماڵپەری کوردسینەما