بەلۆچستان

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search

پۆتانەکان: 28°53′N 64°25′E / 28.883°N 64.417°E / 28.883; 64.417

بەلۆچستان ناوچەیەکی ئاسیاییە کە لە ڕۆژئاواوە بە سەر ئێران، لە باکوورەوە بەسەر ئەفغانستان و لە ڕۆژھەڵاتەوە بە سەر پاکستاندا دابەشکراوە.

بەلۆچستان ناوچەیەکی وشک، بیابانی، پڕ لە گڕکانە. لە ڕۆژئاواوە تا زنجیرە چیاکانی «بام» درێژەی ھەیە. لە باکووری ڕۆژھەڵات، بەرزایییەکانی سوڵەیمان لە «پەنجاب» ی جیا دەکاتەوە. لە باشووری ڕۆژھەڵاتەوە، زەنجیرە چیای «خرتار» تا بیابانی «خەرتان» کە دەگاتە لای زەریای «عەمان» سنووری بۆ دادەنێ. لە ڕۆژھەڵاتەوە دەگاتە چۆمی ئەندووس و سنوورەکانی «کەراچی».

لە لایەکی دیکەوە گەلی بەلۆچ دەکەونە باشووری ڕۆژھەڵاتی ئێرانەوە (دەکەونە ناو پارێزگای سیستان و بەلۆچستان) و ناوچەکەیان بیابانییە و گەلھەیان نزیک ١ میلیۆن کەسە. لە دیوی ئەفغانستانیش دەکەونە ئەیالەتی نیمرووی و گەلھەیەکی ١٠٠ تا ٢٠٠ ھەزار کەسی پێک دێنن. ھەر وەھا لە پاکستان بە ١١ تا ١٢ میلیۆن مەزەندە دەکرێن و بە زۆری لە ئەیاڵەتی بەلۆچستاندا بڵاو بوونەتەوە.

لە مێژوودا ناوی بەلۆچستان بە «مەکا» ھاتووە و یۆنانییەکان بە «گدرووزیا» ناویان بردووە.