سیمۆن زاڤاریان

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search
سیمۆن زاڤاریان
بە ئەرمەنی: Սիմոն Զավարյան
Zavarian.JPG
لەدایکبوون١ی کانوونی دووەمی ١٨٦٦
Aygehat، ئەرمەنستان
مردن٢٧ی تشرینی یەکەمی ١٩١٣(١٩١٣-١٠-٢٧) (٤٧ ساڵ ژیاوە)
ھۆی مەرگنەخۆشی
شوێنی ناشتنArmenian cemetery of Khojivanq
زمانی زگماکیزمانی ئەرمەنی، ڕووسی
زمانەکانی ئاخاوتنزمانی ئەرمەنی
پیشەشۆڕشگێڕانە، سیاسەتوان
پەروەردەPeter’s Agricultural Academy
ئەندامی حیزبیArmenian Revolutionary Federation
نەژادخەڵکی ئەرمەنی

سیمۆن زاڤاریان (بە ئەرمەنی: Սիմոն Զաւարեան؛ ١٨٦٦ – ١٩١٣) سەرکردەی بزووتنەوەی ڕزگاریخوازی نەتەوەیی ئەرمەنستان بوو و یەکێک بوو لە سێ دامەزرێنەری فیدراسیۆنی شۆڕشگێڕی ئەرمەنستان، لەگەڵ کریستاپۆر میکاێلیان و ستێپان زۆریان.[١]

ژیاننامە[دەستکاری]

زاڤاریان لە گوندی ئیگاھات لە پارێزگای تیفلیسی ئیمپراتۆریەتیی ڕووسی (ئێستا ئایگەھات لە پارێزگای لۆری لە ئەرمینیا) لەدایکبووە.[٢] لە قوتابخانەی نێرسیسیان لە تیفلیس دەرچووە، پاشان لە ئەکادیمیای کشتوکاڵی پترۆڤسکی لە مۆسکۆ خوێندوویەتی، لەوێ کریستاپۆر میکایلیان و ستێپان زۆریان ناسی.[٣] لە مۆسکۆ بوو بە ئەندامی ڕێکخراوی شۆڕشگێڕی ڕووسی نارۆدنایا ڤۆلیا.[٣] دواتر لە تیفلیس نیشتەجێ بوو، لەوێ لەگەڵ کریستاپۆر میکایلیان و ستێپان زۆریان لە ساڵی ١٨٩٠دا ھاوبەشی فیدراسیۆنی شۆڕشگێڕی ئەرمەنی (ARF)یان دامەزراند.[٢]

زاڤاریان ڕۆڵی بەرچاوی ھەبووە لە دروستکردنی پلان و پەیڕەوی ناوخۆی حیزب و وەک کارگێڕی مەکتەبی ڕۆژھەڵاتی حیزب کاری کردووە.[٣] ھەروەھا لە ماوەی گەشتە زۆرەکانیدا بەسەر ئەورووپا و ئیمپراتۆریەتیی عوسمانیدا توێژینەوەی بۆ حیزب ئەنجامداوە و کاری ڕێکخراوەیی ئەنجامداوە.[٢] لە ساڵی ١٩٠٢ چووە جنێڤ و لەوێ وەک ئەندامی دەستەی سەرنووسەری ڕۆژنامەی درۆشاک کە ڕۆژنامەی فەرمی ARF بوو، کاری کردووە.[٣]

لە ماوەی شۆڕشی دەستووری عوسمانی ساڵی ١٩٠٨ بەشداری لە داڕشتنی پلانی چاکسازی بۆ ئەرمەنییەکانی عوسمانی کردووە و ئەرشیفی پاتریاکی ئەرمەنی لە قوستەنتینییە بەکارھێناوە بۆ پەرەپێدانی سەرژمێری ژمارەی ئەو ئەرمەنیانەی کە لە ئەرمینیای ڕۆژاوا دەژین.[٢] زاڤاریان دوای ساڵی ١٩٠٨ وەک مامۆستا و پشکنەری گشتی قوتابخانەکانی ئەرمەن گەشت دەکات بۆ موش و ساسۆن.[٣] لە ساڵی ١٩١١ لە قوستەنتەنییە نیشتەجێ بووە، لەوێ لە قوتابخانەی یەسایان وانە دەڵێتەوە و لە ڕۆژنامەی ARF ئازادامرد کار دەکات.[٢][٣]

زاڤاریان لە ساڵی ١٩١٣ لە شاری قوستەنتینییە بەھۆی جەڵتەی دڵەوە کۆچی دوایی کرد. لە شاری تبلیس بە خاک سپێردرا.[٣]

سەرچاوەکان[دەستکاری]

  1. ^ Hovannisian, Richard (2004). The Armenian People from Ancient to Modern Times. p. 215. ISBN 978-1-4039-6422-9.
  2. ^ ئ ا ب پ ت "Simon Zavarian Centennial Marked in Lori". Asbarez.com. Asbarez. 28 October 2013. Retrieved 24 June 2021.
  3. ^ ئ ا ب پ ت ج چ Walker, Christopher J. (1990). Armenia: The Survival of a Nation (2nd ed.). London: Routledge. pp. 431, 456. ISBN 0-415-04684-X.

بەستەرە دەرەکییەکان[دەستکاری]