شموئێل یووسف عەگنۆن

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
باز بدە بۆ: ڕێدۆزی، گەڕان
شمۆئێل یوسف

شمۆئێل یوسف عجنون ناسراوە بە شای عجنون، (ماوەی ژیان:١٧ی تەممووزی ١٨٨٨ لە ئۆکراینا تاکوو ١٧ی شووباتی ١٩٧٠ لە ئورشەلیم لە ئیسرائیل) نوسەرێکی جولەکەبووە و بەڕەچەڵەک پۆڵەندی بووە و خەڵاتی نۆبێلی لەئەدەبدا وەرگرتووە ، لەمنداڵیەوە لەلای خێزانەکەی وانەی خوێندووە و نەچۆتە قوتابخانە کە تەمەنی گەیشتۆتە ٨ ساڵان توانیوێتی بەھەردوو زمانی یدیشییە و عیبری بنوسێتەوە، لەتەمەنی ١٥ ساڵیدا یەکەم قەسیدەی خۆی بەزمانی یدیشیە بڵاوکردۆتەوە لەساڵی دواتر یەکەم قەسیدەی خۆی بەزمانی عیبری بڵاوکردۆتەوە. شای عجنون لەنێوان ساڵی ١٩٠٦ بۆ ساڵی ١٩٠٧ وەکو یاریدەدەری سەرنوسەری ڕۆژنامەی جولەکەی پۆڵەندی کاری کردووە و ھەر لەڕێگای ئەم ڕۆژنامەیەشوە ھەندێ کاری ئەدەبی خۆی بڵاوکردۆتەوە، ساڵی ١٩٠٧ ڕۆشتووە بۆ فەڵەستین و لەیافا و قودس ژیانی بەسەر بردووە، لەساڵی ١٩٠٨ چیرۆکی عەجنوتی بڵاوکردۆتەوە و لە ساڵی ١٩١٠ ئەم چیرۆکە کراوە بە زمانی ئاڵمانی. شای عجنون لەساڵی ١٩١٣ ڕۆشتووە بۆ ئەڵمانیا و لە ساڵی ١٩٢٠ لەئەڵمانیا ھاوسەرگیری لەگەڵ ئیستیر مارکسدا کردووە، لەساڵی ١٩٣٩ نوسین و چیرۆکەکانی لەڕۆژنامەی ھائارتس بڵاوکردۆتەوە، ساڵی ١٩٢٤ ماڵەکەی لەئەڵمانیا ئاگری تێبەربووە و ھەموو نووسینەکانیشی لەناوچووە وسوتاوە ھەر بۆیە بڕیاریداوە بگەڕێتەوە بۆ قودس و ھەموو ژیانی لەوێ بەسەر بردووە، ساڵی ١٩٢٩ شەڕوپێکدادانێکی توندوتیژ لەنێوان جولەکە وعەرەبەکان ڕویداوە و لەو نێوەندەدا کتێبخانەکەی عجنون وێرانکراوە و بۆ جاری دووەم ھەموو دەستنوسەکانی تیاچووە. شای عجنون لەساڵی ١٩٣٤ بۆ ساڵی ١٩٥٠ دووجار خەڵاتی بیالێکی ئادابی لەلایەن شارەوانی تەل ئەبیبەوە وەرگرتووە، لەساڵی ١٩٥٤ بۆ ساڵی ١٩٥٨ دووجار خەڵاتی ئیسرائیلی بۆ ئاداب وەرگرتووە کە گەورەترین دیاری وڵاتی ئیسرائیل، ساڵی ١٩٦٦ ئەکادیمیای سووید خەڵاتی نۆبڵی بۆ ئاداب پێبەخشیوە. شمۆئێل یوسف عجنون ناسراو بە شای عجنون لە ١٧ فبرایەری ساڵی ١٩٧٠ لەشاری ئورشەلیم ماڵئاوایی لەژیان کردووە.

سەرچاوە[دەستکاری]