ئەردەڵان بەکر

ئەردەڵان بەکر
ئەردەڵان بەکر;
لەدایکبوون	٢٥ی ئەیلوولی ١٩٦٧; گەڕەکی خانەقا، ھەولێر، کوردستان
مەرگ	١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٩ (٤٢ ساڵ ژیاوە); ستۆکھۆڵم، سوید
ھۆکاری مەرگ	شێرپەنجە
شوێنی گۆڕ	گۆڕستانی شێخ ئەحمەد
نەتەوە	کورد
ناوەکانی تر	ئەردۆ
پیشە	گۆرانیبێژ، پێشمەرگە
چالاکبوون	١٩٩٧-٢٠٠٧

ئەردەڵان بەکر (٢٥ی ئەیلوولی ١٩٦٧ — ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٩)^[١] گۆرانیبێژێکی کوردی شاری هەولێر بوو. لە ٢٥ی ئەیلولی ساڵی ١٩٦٧ لە گەڕەکی خانەقای شاری هەولێر لە نێو بنەماڵەیەکی کورد پەرەور و شۆرشگێڕ لەدایک بووە. تا پۆلی ٩ی بنەڕەتی خوێندووە لەگەڵ ئەوەی خوێندکارێکی زیرەک بووە، ووزە و توانایەکی باشی ھەبووە لە تەمەنی ١٨ ساڵیدا پەیوەندی بە ڕیزەکانی شۆڕشی ئازادیخوازی کوردستان و یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان کردووە و بووەتە پێشمەرگە، ماوەی چەند ساڵێک لە ڕیزی پێشمەرگەدا خەباتی کردووە پاشان دەستی بە کاری ھونەریی و گۆرانی وتن کردووە لە ساڵی ١٩٨٦ یەکەم کاسێتی خۆی بڵاوکردووەتەوە.^[٢]^[٣]

سەرەتای ژیان

ئەردەڵان لە پاییزی ساڵی ١٩٦٧ لە گەڕەکی خانەقای لە شاری ھەولێری پایتەخت لەدایکبووە. تا پۆلی ٩ی بنەڕەتی خوێندووە، لەگەڵ ئەوەی خوێندکارێکی زیرەک بوو، وزەیەکی باشی ھەبوو و توانای وەرزی ھەبوو.^[٤] لە تەمەنی ھەژدە ساڵیدا پەیوەندی بە ڕیزەکانی شۆڕشی ئازادیخوازی کوردستان و یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان دەکات و دەبێتە پێشمەرگە.^[٥] ماوەی چەند ساڵێک لە ڕیزی پێشمەرگەدا خەبات دەکات،^[٦] پاشان دەست بە کاری ھونەریی گۆرانیوتن دەکات. لە ساڵیادی ئازادکردنی هەولێر گۆران بەکر برای هونەرمەند ئەردەڵان بەکر دەڵێت “دروود بۆ شەهامەت و مەردایەتیت… یەکەم کەس بووی کوڕانی گەڕەکی خانەقای هەولێرت ڕێکخست و بەر لەوەی پێشمەرگە قارەمانەکان بگەنە شوێنی مەبەست لە گەرمەی گوللە بارانێکی سەختدا خۆت خزاندە ناو سەرای مەخفەری هەولێر و پلەدارێکی بەعسیت ڕادەست کردوو داتە دەستی جەماوەر ڕاپەڕیەوە بەشەڕەفەکەی هەولێر پاشان لە ئازادیدا هەر لەم شارە دڵیان زویر کردی.”

ژیانی ھونەری

ئەردەڵان خاوەنی چەندین بەرھەمی گۆرانییە. لە ساڵی ١٩٨٦ یەکەم کاسێتی خۆی بڵاوکردووەتەوە.^[٧] لە سەرەتای ساڵانی ١٩٩١دا، لە دوای ڕاپەڕینە مەزنەکەی کوردستان، لەگەڵ کۆڕەوە جەماوەرییەکەی ٣١ی ئازاری ئەو ساڵە کوردستانی بەجێھێشت و ڕووی کردە دەرەوەی وڵات. پاش ماوەیەک لە وڵاتی سوید گیرسایەوە.^[٦]

«

مرۆڤ ھەستە من قەت ھەست ناکەم کە لە ھەندەرانم ھەمیشە وا دەزانم لە کوردستانم

»

شان بە شانی دەستەیەکی دیار و بەرچاو لە ھونەرمەندانی گۆرانیبێژی کورد لە وڵاتی سوید درێژەی بە کارە ھونەرییەکانیدا و توانی ٥ ئەلبومی گۆرانی بەرھەم بھێنێت. لە ساڵی ١٩٩٣دا، یەکەم ئەلبوومی گۆرانیی بڵاوکردەوە.^[٥] جگە لەوانەش بەشداریی چەندین ئاھەنگ و بۆنەی جیاجیای لە وڵاتانی ئەورووپا کردووە، بەتایبەتی لە جەژنی نەورۆز و بۆنە تایبەتییەکان بۆ ڕەوەندی کورد لە تاراوگە.

ئەردەڵان لە نەورۆزی ٢٠٠٨دا، لەلایەن کۆمپانیای کۆڕەک میوزیک بۆ یەکەمین جار دوای ئەوەندە ساڵە دوورەوڵاتییە گەڕایەوە بۆ کوردستان و چەند ئاھەنگێکی لە شاری ھەولێر ساز کرد.

مردن

ئەردەڵان بەکر لە ڕێکەوتی ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٩دا بەھۆی نەخۆشیی شێرپەنجە لە نەخۆشخانەی کارۆلینسکای ستۆکھۆڵم^[٦] کۆچی دواییی کرد. دواتر تەرمەکەی گەڕێندرایەوە بۆ ھەولێر و لە گۆڕستانی شێخ ئەحمەد نێژرا.^[٦] دوای مردنیشی پەیکەرێکی ڕێزلێنانی لە پارکی منارە بۆ دروستکرا، پەیکەرەکە لە ڕۆژی ٦ی ئازاری ٢٠١٤ داندرا.^[٥]