ئینگلتەرا

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
(ڕەوانەکراوە لە ئینگلستانەوە)
باز بدە بۆ: ڕێدۆزی، گەڕان
ئینگلستان
England
دروشم: Dieu et mon droit  
سروود: None (de jure)
God Save the Queen (دیفاکتۆ)
ھەڵکەوتەی  ئینگلتەرا  (سەوزی تاریک)– لە کیشوەری ئەورووپا  (سەوزی کاڵ و خۆڵەمێشیی تاریک)– لە شانشینی یەکگرتوو  (سەوزی کاڵ)
ھەڵکەوتەی  ئینگلتەرا  (سەوزی تاریک)

– لە کیشوەری ئەورووپا  (سەوزی کاڵ و خۆڵەمێشیی تاریک)
– لە شانشینی یەکگرتوو  (سەوزی کاڵ)

پایتەخت
و گەورەترین شار
لەندەن
٥١°٣٠′N ٠°٧′W / ٥١.٥٠٠°N ٠.١١٧°W / 51.500; -0.117
زمانە فەرمییەکان ئینگلیزی (دیفاکتۆ)
زمانە ناوچەییەکان Cornish
گرووپە ڕەگەزییەکان (٢٠٠٩) 87.5% سپی، 6.0% باشووری ئاسیایی، 2.9% ڕەش، 1.9% ڕەگەزی تێکەڵ، 0.8% چینی، 0.8% دیکە
ناوی هاووڵاتی ئینگیز
دەوڵەت Non-devolved constituent country within a constitutional monarchy
 -  مەلیکی شانشینی یەکگرتوو ئەلیزابێتی دووەم
 -  سەرۆکوەزیرانی شانشینی یەکگرتوو دەیڤید کامیرۆن
یاسادانەر پەرلەمانی شانشینی یەکگرتوو
ڕووبەر
 -  سەرجەم ١٣٠٬٣٩٥ کیلۆمەتری چوارگۆشە 
٥٠٬٣٤٦ مایلی چوارگۆشە 
ژمارەی دانیشتوان
 -  بەراوردی ٢٠١٠ 52,234,000 
 -  سەرژمێریی ٢٠٠١ 49,138,831 
 -  چڕی 395 کەس لە کیلۆمەتری چوارگۆشە 
١٬٠٢٣کەس لە مایلی چوارگۆشە
دراو پاوند ستەرلینگ (GBP)
ناوچەی کاتی ‪GMT (UTC0)
 -  ھاوین (DST) ‪BST (UTC+1)
شێوازەکانی ڕێکەوتنووسین dd/mm/yyyy (AD)
لایەنی لێخوڕین چەپ
پاوانی ئینتەرنێت .uk
کۆدی تەلەفۆن 44
Patron saint سەینت جۆرج

ئینگلستان یان ئینگلتەڕا (بە ئینگلیزی: England) بەشیکە لە بریتانیای مەزن و پایتەختەکەی شاری لەندەنە. خەڵکی ئینگلستان بە زمانی ئینگلیزی دەدوێن وە پێشیان دەوتریت ئینگلیز. ئینگلستان هاوسنوورە لەگەڵ وێڵز و سکۆتلاند ، شاری لەندەن یش گەورەترین شاری ووڵاتەکەیە لەپاش ئەمیش بێرمینگهام و لیدز و مانچستەر بەپلەی دووەم و سێیەم و چوارەم دێن لەڕووی گەورە شاری ووڵاتەکەن ، ئاڵای ووڵاتەکە سپیە و خاچێکی سووریشی تێدایە.

زمانی ووڵات[دەستکاری]

Vista-xmag.png وتاری سەرەکیزمانی ئینگلیزی

زمانی ئینگلیزی، سەر بە خێزانی زمانەکانی ھیندۆ - ئەورووپاییە، بەشێکە لە خیزانی زمانە جێرمەنییەکان، کە بۆ یەکەم جار لە وڵاتی ئینگەلتەرا سەری ھەڵداوە. لە ھەرە زمانە دەوڵەمەندەکانی دنیایە و ژمارەیەکی زۆر لە خەڵکی جیھان ئەم زمانە دەزانن، کە ھەژماردەکرێن بە نزیکەی ٥٠٠ ملێۆن ئاخێوەر و زمانی فەرمی زۆر لە وڵاتانی دونیایە.[١] زمانی ئینگلیزی لە زۆربەی وڵاتاندا دەخوێندرێت و زمانی یەکەمی ڕێکخراوەی نەتەوە یەکگرتووەکان و یەکێتی ئەورووپا و ناتۆیە.

زمانی ئینگلیزی ھەر لە سەرەتای سەدەی ھەژدەھەمەوە پێشکەوتنێکی یەکجار گەورەی بەخۆوە بینی لە ئەنجامی ئەو پێشکەوتنە ڕامیاری، سەربازی، زانستی، رۆشەنبیری و داگیرکەرانەی ئینگەلتەرا و بریتانیای مەزن، دوایش لە ناوەراستی سەدەی بیستەم لە پاش پێشکەوتنەکانی وڵاتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا[٢].

وەرزش[دەستکاری]

گرنگترین وەرزش لە ئینگلترا((تۆپ پێ))و((هونەری جەنگی تایکواندۆ)) بەر چاوە،هەڵبژاردەی نشتیامانی ئینگلستان لە جامی جیهانی فیفای ١٩٦٦ توانیویەتی پاڵەوانیەتیەکە بباتەوە کە ئەمە گرینگترین دەستکەوتیانە لە یاری تۆپانێ 

جگەلەمەش ووڵاتەکە میوانداری ئۆڵەمپیادی هاوینەی ٢٠١٢ ی کرد لەشاری لەندەن کە لەگشت یاریەکان ٦٥ مێدالیایان بەدەست هێنا

کەسایەتیەکانی ووڵاتەکە[دەستکاری]

پەرااوێز[دەستکاری]

  1. [١].
  2. [٢],په‌ره‌کانی 127 - 133، چاپخانه‌ی زانکۆی ئۆکسفۆرد، ISBN 0-19-442185-6.