ئەندام (بیرکاری)

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search

لە بیرکاریدا، ھەر کام لە شتگەلی لێکجیاوازی پێکھێنەری کۆمەڵێک، پێیان دەگوترێت ئەندام یان ئێلەمانــێکی (بە ئینگلیزی: Element) ئەو کۆمەڵە.

ھێماکردن[دەستکاری]

هێمای ϵ یەکەم جار لە ساڵی ۱۸۸۹ لەلایەن جۆزپێ پێئانۆ بەکار ھات.

ئەگەر ئەندامێکی کۆمەڵی بێت بە زمانی بیرکاری بەم شێوە دەنووسرێت:

دەخوێندرێتەوە «x ئەندامێکی A یە»، یان «x دە A دایە»، یان «x دەکەوێتە ناو A ». ئەگەر ئەندامێکی کۆمەڵی نەبێت، دەنووسرێت:

دەخوێندرێتەوە «x ئەندامێکی A نییە». لە سیستمی یونیکۆددا کۆدی، U+2208 ھێمای («ئەندامی») U+220B («لەخۆ دەگریت، وەکوو ئەندامێک») و U+2209 ھێمای («ئەندامێک نییە»). لە نەرمامێری ماتماتیکادا، بە دوو فەرمانی «[Element]\» و «[NotElement]\» ئەم دوو پیتە دەردەکەوێت.

کۆمەڵەکان[دەستکاری]

ئەندامانی کۆمەڵی بریتین لە چوار ژمارەی و کۆمەڵی ژێرکۆمەڵێکی کۆمەڵی Aیە. کۆمەڵێک دەتوانیت خۆی ئەندامی کۆمەڵێکی تر بێت بۆ نموونە کۆمەڵی سێ ئەندامی ھەیە واتە کۆمەڵی یەکێک لە ئەندامانی کۆمەڵی یە. ئەندامانی کۆمەڵێک دەتوانن ھەر شتێک بن، بۆ نموونە {سوور، سەوز، شین} = ، کۆمەڵێکە کە ئەندامەکانی بریتین لە سێ ڕەنگی سوور و سەوز و شین.

کاردینالیتی[دەستکاری]

کاردینالیتی، پێوەرێکە بۆ پێوانی ژمارەی ئەندامانی کۆمەڵێک بەکار دێت، بۆ نموونە کۆمەڵی سێ ئەندامی ھەیە، واتە کاردینالیتی ئەم کۆمەڵە دەکاتە ٣. کاردینالیتی کۆمەڵێک وەکوو A بەم شێوە ، یان یان یان ھێما دەکرێت.

نموونە[دەستکاری]

ئەگەر کۆمەڵی بەم شێوە و کۆمەڵی بەم شێوە و {سوور، سەوز، شین} = پێناسە بکرێت ئەوا:

  • زەرد
  • کاردینالیتی ‏D = { ۲, ۴, ۸, ۱۰, ۱۲ } ‎ بەکۆتاییە و یەکسانە بە ۵ .
  • کاردینالیتی ‏P = { ۲, ۳, ۵, ۷, ۱۱, ۱۳, ...} ‎ (ژمارە سەرەتاییەکان) بێکۆتاییە (ئیقلیدس ئەمەی سەلماندووە).

سەرچاوەکان[دەستکاری]


بەستەرە دەرەکییەکان[دەستکاری]