کۆمیساریای باڵای نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران

لە ویکیپیدیاوە، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد
باز بدە بۆ: ڕێدۆزی، گەڕان
کومیساریای باڵای نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران

United Nations High Commissioner for Refugees
Haut Commissariat des Nations unies pour les réfugiés

بنکەی سەرەکی ژنێڤ، سویس
زمانەکانی فەرمی ئینگلیسی و فەڕەنسی و ئیسپانی و ڕووسی و چینی و عەرەبی
ژمارەی ئەندامەکان ٦٨ وڵات
فەرمانبەری بەرز ئانتۆنیۆ گووتێرێس
دامەزران ١٩٤٩
ماڵپەڕ [١]

کۆمیساریای باڵای نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران (بەئینگلیزی: United Nations High Commissioner for Refugees، کورت دەکرێتەوە بۆ UNHCR یان HCR لە زمانی فەرانسەوی دا) یان بە کورتی کۆمیساریای پەنابەران پرۆگرامێکی نەتەوە یەکگرتووەکانە و بنکەی ھەمیشەیی لە شای ژنێڤ دایە. ئامانجی سەرەکی ئەو دامەزراوەیە پاراستنی پەنابەرانە، دۆزینەوەی چارەسەرێکی درێژماوە بۆ گرفتەکانیان و چاودێری کردنی جێ بە جێ کرانی کونوانسیونی ژنێڤ بۆ پەنابەران (١٩٥١) ە. دوای لاچوونی روود لووبێر، لە ساڵی ٢٠٠٥ دا، و جێگرتنەوەی لە لایەن ئانتۆنی گووتێر، ژمارەی ئەو مرۆڤانە کە سوودیان لە تواناکانی کومیساریای پەنابەران وەرگرتبوو ٢٢،٣ ملیۆن کەس، واتە یەک کەس لە ٢٦٩ ی حەشیمەتی ڕووی زەوی بوو. ئەو ژمارەیە لە چاو ژمارەی ١٢،١ ملیۆن مرۆڤ لە ساڵی ٢٠٠٠ دا ٤% زیادی کردبوو.

مێژووەکەی[دەستکاری]

کومیساریای پەنابەران، لە ساڵی ١٩٤٩ دا بە مەبەستی پێڕاگەیشتن بە پەنابەرانی ئۆرووپی درۆست کراوھ: کونوانسیۆنی ٢٨ی ژوولای ١٩٥١ی پەیوەندیدار بە پەنابەران. لە ساڵی ١٩٦٧، لە ژێر کاریگەری گوشارەکانی دژ بە کولۆنیگەری دا، ئەو دامەزراوەیە بە ڕووی دونیا دا کرایەوە.

ڕێزناوی کومیسێرە بەرزەکان[دەستکاری]

  • گێریت ژان ڤان ھۆڤێن گۆئێدھارت (ھوڵەند)، لە ژانویە تا ژوئیەی ١٩٥٦
  • ئۆگۆست لینت (سویس)، لە ژانویەی ١٩٥٧ تا دێسامبێری ١٩٦٠
  • فێلیکس ئێشنایدەر(سویس)، لە ژانویەی ١٩٦١ تا دێسامبێری ١٩٦٥
  • سادروددین ئاغا خان(ئێران-سویس)، لە ژانویەی ١٩٦٦ تا دێسامبێری ١٩٧٧
  • پوول ھارتلینگ(دانیمارک)، لە ژانویەی ١٩٧٨ تا دێسامبێری ١٩٨٥
  • ژان-پیێر ھۆکێ(سویس)، لە ژانویەی ١٩٨٦ تا دێسامبێری ١٩٨٩
  • توروالد ئێستووتێنبێرگ(نۆروێژ)، لە ژانویە تا نوامبێری ١٩٩٠
  • ساداکۆ ئۆگاتا(ژاپۆن)، لە ژانویەی ١٩٩١ تا دێسامبێری ٢٠٠٠
  • روود لووبێر(ھۆڵەند)، لە ژانویەی ٢٠٠١ تا فێڤریەی ٢٠٠٥
  • وێندی شامبێرلین(وڵاتە یەکگرتووەکان) لە فێڤریە تا ژۆانی ٢٠٠٥
  • ئانتۆنیۆ گووتێرێس(پۆرتووگال)، لە لە ژوانی ٢٠٠٥ بەم لاوە.

شێوەی دارایی[دەستکاری]

لە ٢٠٠٩ دا، بوودجەی پێشبینی کراو ١،٢٧٥ ملیارد دۆلاری ئەمریکی بوو بۆ پرۆگرامی ساڵانە و ٥٣٥ ملیۆن دۆلاری دیکە بۆ پڕۆگرامی تەواوکاری. بە گشتی لە لایەن وڵاتانی سێانھ( ئەمریکا، ژاپۆن، ئۆرووپا) وە دابین دەکرێ. لە ساڵی ٢٠٠٧ دا وڵاتانی وە ئەستۆگری یارمەتی‌یەکان: ١)وڵاتە یەکگرتووەکان ٢)کومیسیۆنی ئەورووپا ٣)ژاپۆن ٤)سوێد ٥)شانشینی یەکگرتوو ٦)هۆڵەندا ٧)ئاڵمانیا ٨)نۆرویژ ٩)دانمارک ١٠)کانادا ١١)سویس ١٢)فینلاند ١٣)ئیتالیا ١٤)ئوسترالیا ١٥)فەڕەنسا

سەرچاوەکان[دەستکاری]