ئادەم سمیت

لە ویکیپیدیاوە، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد
باز بدە بۆ: ڕێدۆزی، گەڕان
ئادەم سمیت
لەدایکبوون
٥ی حوزەیرانی ١٧٢٣
سکۆتلاند
مردن ١٧ی تەمموزی ١٧٩٠
ئێدینبەرە لە سکۆتلاند
نەتەوە سکۆتلاندی
ناوچە فەیلەسووفی ڕۆژئاوایی
قوتابخانە ئابووری کلاسیک
بایەخی داوە بە فەیەلەسووفی سیاسی ، ئابووریزان
بیرۆکە گرنگەکان ئابووری کلاسیک ، بازاڕی ئازاد ، دابەشکردنی کار

ئادەم سمیت (بەئینگلیزی: Adam Smith)(٥ی حوزەیرانی ١٧٢٣ - ١٧ی تەممووزی ١٧٩٠) فەیلەسووفێکی سکۆتلاندییە و شارەزای لە ئابووری سیاسی هەبوو[١]، زۆرێک لە بیرۆکەکانی ئادەم هەڵکەوتەی سیستەمی ئابووری نوێن (مۆدێرن)، باسەکانی ئادەم سمیت ئابووری بازاڕ و بازاڕی ئازادە و بیرۆکەکانی ئادەم پێی دەڵێن "بیردۆزی لیبڕالی" کە بەشێکە لە "لیبرالیزم"، لەساڵی ١٧٧٦ پەرتووکێکی بڵاوکردەوە بەناوی "دەوڵەمەندی نەتەوەیی" (The Wealth of Nations) کە باس لە پێشبڕکێ و پێشکەوتنی ئابووری بەزیرەکانی شیکاری کردووە.[٢] ، لە ٤ی تەمموزی ٢٠٠٨ پەردە لەسەر پەیکەری ئادەم سمیت لە ئێدینبەرە ی پایتەختی سکۆتلاند وەک ڕێزێک بۆ ئەم کەڵە فەیلەسووفە لابرا [٣]ئادەم سمیت بە باوکی ئابووری و ئابووریزانانیش دادەنرێت[٤] ئەو ویستی بزانێت بۆچى خەڵك بيرى كردەوە (یان هەستى كرد) كە هەندێك شت باشن و ئەوانى ديكەى خراپ بۆ ئەمەش پەرتووکێکی نووسی بەناوى بيردۆزى سۆزى ڕەوشتى ئەو بيرى كردەوە كە هاوسۆزى زۆر گرنگترە لە رەوشت.

سەرچاوە[دەستکاری]

  1. دەربارەی سمیت ، http://www.adamsmith.org/adam-smith
  2. دەربارەی کتێبی دەوڵەمەندی نەتەوەیی ، http://www.adamsmith.org/wealth-of-nations
  3. پەیکەری ئادەم سمیت ، http://www.adamsmith.org/statue
  4. Tucker, Irvin B. Macroeconomics for Today: Seventh Edition Southwestern Cengage Learning page 519