ئیبراھیم یوونسی

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search

ئیبراھیم یوونسی (١٩٢٧-٢٠١٢) نووسەر و وەرگێڕی چالاکی کورد کە نزیک بە ١١٠ کتێبی نووسراو و وەرگێڕاوی بە زمانی فارسی لێ بەجێ ماوە.

ژیان[دەستکاری]

لە ساڵی ١٩٢٧دا لە شاری بانە لە دایک بوە. یوونسی یەکەمین ئوستانداری پارێزگای کوردستان، لە دوای ڕاپەڕینی ئێران بوە. ئیبراھیم یونسی یەکێک لە ئەفسەرانی پارتی جەماوەری ئێران لە سالانی پێش کودتای ١٩٥٢ لە ئێران بوو و لە دوای کودەتاش بو ماوەی چەندین سال لە ناو زیندانی کودەتا دا ماوەتەوە، لە دوای کودەتا بە سێدارەدان مەحکوم کرا، بەڵام تەنیا لە بەر ئەوەی کە قاچێکی خوی لە ناو سوپا دا لە دەست دابوو حوکمەکەی بو پلەیەک دابەزی و بە زیندان کردنی ھەتا ھەتایی حوکم درا. یونسی زور پەرتوک لە زمانی ئینگلیزی و پەرتوکێک لە زمانی فرەنسی بو زمانی فارسی وەرگێردراوە. لە ساڵی ٢٠٠٩وە تووشی نەخۆشینی ئالزایمەر بوو و لەم بارەیەوە وتووە: من ھیچ پارەیەکم بو چارەسەر کردنی نەخووشی خوم لە دەرەوەی وڵات نیە. من تەنیا یەک موچەی فەرمانبەری وەردەگرم. ئیبراھیم یونسی لە ساڵی ٢٠١٢ لە تەمەنی ٨٤ ساڵانیدا کۆچی دوایی کرد و لە شاری بانە بە خاک ئەسپێردرا.

نووسینەکان[دەستکاری]

  1. ھنر داستان‌نویسی (١٣٤١) (ھونەری چیرۆک نووسین)
  2. دلدادەھا (رمان، ١٣٧٢) (دڵدەرەکان)
  3. رؤیا بە رؤیا (خەوناوخەون)
  4. مادرم دوبار گریست - (رمان، ١٣٧٧) (دایکم دوو جار گریا)
  5. کج‌کلاە و کولی - (رمان) (کڵاولار و قەرەچی)
  6. گورستان غریبان - (رمان، ١٣٥٨) (گۆڕستانی غەریبەکان)
  7. زمستان بی‌بھار - (رمان، ١٣٨٢) (زستانی بێ بەھار)
  8. شکفتن باغ - (رمان، ١٣٨٣) (پشکوتنی باغ)
  9. دادا شیرین - (رمان) (دادە شیرین)
  10. اندوە شب بی پایان (خەمی شەوی بێ کۆتایی)
  11. دعا برای آرمن - (رمان، ١٣٧٧) (دوعا بۆ ئارمەن)
  12. خوش آمدی - (رمان، ١٣٨١) (بە خێر بێی)

وەرگێردڕاوەکان[دەستکاری]

  1. آرزوھای بزرگ - چارلز دیکنز (١٣٣٦) (ئاواتە گەورەکان)
  2. ادبیات آفریقا (ئەدەبیاتی ئەفریقیا)
  3. تاریخ ادبیات یونان - رز ھربرت جنینگز (مێژووی ئەدەبیاتی یونان)
  4. تکیەگاە - تئودور درایزر (پشت بەستپێکراو)
  5. قیام شیخ سعید پیران - اولسن رابرت (ڕاپەڕینی شێخ سەعیدی پیران)
  6. کردھا و کردستان - درک کینان (کوردەکان و کوردستان)
  7. تاریخ معاصر کرد (مێژووی ھاوچەرخی کورد)
  8. جنبش ملی کرد - کریس کوچرا کردشناس فرانسوی (بزوتنەوەی نیشتمانی کورد)
  9. ھنر نمایشنامە نویسی (ھونەری شانۆ نووسین)
  10. طوفان - ویلیام شکسپیر (تۆفان)
  11. جنبەھای رمان (لایەنەکانی ڕومان)
  12. اگر بیل استریت زبان داشت (ئەگەر بیل ئستریت زمانی ھەبووایە)
  13. کردھا ترکھا عربھا - سیسل جی ادموندز (کوردەکان تورکەکان عەرەبەکان)
  14. یک جفت چشم آبی - توماس ھاردی (جووتە چاوێکی شین)
  15. بە دور از مردم شوریدە - توماس ھاردی (دور لە خەڵکی راپەڕیو)
  16. جود گمنام - توماس ھاردی (جودی بزرناو)
  17. موسیقی و سکوت - رز ترە مین (موزیک و بێ دەنگی)
  18. بازگشت بومی - تامس ھاردی (گەرانەوەی مروڤی شوێنەکە)
  19. گشتی در کردستان ترکیە - لیزر شرین (گەشتێک لە ناو کوردستانی تورکیا دا)
  20. مردی کە خورشید را در دست داشت - جک ریموند جونز (ئەو پیاوەی کە خوری لە ناو دەستی دا بوو)
  21. مسلە کرد و روابط ایران و ترکیە - رابرت السن (کێشەی کورد و پەیوەندی ئێران و تورگیا)
  22. با این رسوایی چە بخشایشی - جاناتان رندل (لێبوردنی چی بو ئەم شەرمەزاریە)
  23. علامتچی - چارلز دیکنز (خاوەن نیشانەکە)
  24. داستان دو شھر - چارلز دیکنز (چیرۆکی دوو شار)
  25. چارلز دیکنز - باربارا ھاردی (چارلز دیکنز)
  26. دفتر یادداشت روزانە یک نویسندە - فئودور داستایفسکی (دەفتەری بیرەوەری روژانەی نووسەرێک)
  27. کردھا - مصطفی نازدار (کوردەکان)
  28. اسپارتاکوس - ھوارد فاست (ئیسپارتاکوس)
  29. جامعەشناسی مردم کرد (آغا، شیخ و دولت) - مارتین وان براینِسِن (کۆمەڵناسی خەڵکی کورد {ئاغا، شێخ و دەولەت})
  30. جنبش ملی کرد - کوچرا کریس (بزوتنەوەی نەتەوەی کورد)
  31. زندگانی و عقاید آقای تریسترام شندی - لارنس استرن (ژیان و بیر و باوەڕی بەڕێز تریسترام شندی)
  32. دست تکیدە - توماس ھاردی (دەستی تکیاو)
  33. تاریخ اجتماعی ھنر - آرنولد ھاوز (مێژووی کومەڵایەتی ھونەر)
  34. سیری در ادبیات غرب - جان بوینتن پریستلی (گەشتێک لە ناو ئەدەبیاتی روژئاوا دا)
  35. تاریخ ادبیات روسیە - سی دی میرسکی (مێژووی ئەدەبیاتی روسیا)
  36. میراث شوم - جورج گیسینگ (١٣٧١) (میراتی شەرمەزاری)
  37. لینمارا، عشق و آرزو - کاترین گاسکین (لینمارا، خوشەویستی و ئارەزو)
  38. زن شیشەای (ژنی شیشەیی)
  39. آشیان عقاب - ھون کنستانس (ھێلینەی ھەڵۆ)
  40. تامس ھاردی - سی دی لویس (تومس ھاردی)
  41. مشتی غبار - آرتور اولین وان (مشتێک خۆڵ)
  42. سرگذشت یک اسب - لئو تولستوی (بەسەرھاتی ھەسپێک)
  43. میراث-ماکسیم گورکی (میرات)

وەرگێڕانی بەرھەمەکانی بۆ کوردی[دەستکاری]

  1. کڵاولار و قەرەچی،[١] وەرگێڕ: ئەحمەد مەولانی، ٢٠٠٦
  2. نزا بۆ ئارمێن، وەرگێڕ: عەبدوڵڵا حەسەنزادە، ٢٠٠٩

پەراوێزەکان[دەستکاری]

  1. ^ کڵاولار و قەرەچی، یوونسی، ئیبڕاھیم. مەولانی، ئەحمەد (وەرگێڕ)، دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، سلێمانی: ٢٠٠٦

سەرچاوەکان[دەستکاری]