بۆ ناوەڕۆک بازبدە

ئاڵۆزییەکانی ٢٠٢٢ی عێراق

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
(لە ئاڵۆزییەکانی عێراق (٢٠٢٢)ەوە ڕەوانە کراوە)
ئاڵۆزییەکانی ٢٠٢٢ی عێراق
ڕۆژ٢٩ بۆ ٣٠ی ئابی ٢٠٢٢
شوێن
هۆکار
شێواز
بەشداری حیزبەکان

عێراق خۆپیشاندەران

عێراق دژبەرانی خۆپیشاندەران

کەسە دیارەکان
عێراق سەرکردەیەکی دیاریکراو نییە
زیانە گیانییەکان
٢٣ کوژراو؛ ٣٨٠ بریندار[١]
نەزانراو
١١٠ بریندار

ئاڵۆزییەکانی عێراق (عەرەبی: التوترات في العراق) یاخود بە خۆپیشاندانەکانی بەغدا ناودەبرێت، ئاڵۆزییەکان کاتێک دەستیان پێکرد کە موقتەدا سەدر سەرکردەی دیاری شیعیزم و ڕەوتی سەدر لە عێراق، لە بەیاننامەیەکدا داوای لە لایەنگرانی کرد لەبەردەم پەرلەمان کەمپ ھەڵبدەن و خۆپیشاندانی ھێمنانە دەست پێبکەن و داوای ھەڵبژاردنی نوێ بکەن، ھەفتەیەک دوای ئەو بەیاننامەیەی سەدر، لایەنگرانی سەدر دەستیان بەسەر کۆشکی کۆماری حوکومییدا گرت و شەڕ و پێکدادان لەگەڵ ھێزە ئەمنییەکان دەستیپێکرد.[٢]

قووڵبوونەوەی ئاڵۆزییەکان

[دەستکاری]

پاش مانگێک لە خۆپیشاندانەکان، ھەزاران خۆپیشاندەر لەژێر ناوی لایەنگرانی سەدر، بینای حکوومیی ئەنجومەنی وەزیرانیان لە بەغدای پایتەخت کۆنتڕۆڵکرد و بەرەو بەشەکانی تری ناوچەی سەوز بەڕێکەوتن.[٣][٤] گرووپێک لە پشتیوانانی سەدر بەناوی (سەرایە سەلام) لە ناوچەی سەوز کە بینا حکوومییەکان و نوێنەرایەتییە بیانییەکان و باڵیۆزی وڵاتانی لێیە، بڵاوبوونەوە و دۆخەکەیان بەسوودی لایەنگرانی سەدر شکاندەوە و شەڕی ڕووبەڕووی ھێزی حوکومەتیان ڕاگەیاند. سەرەڕای گرتنەبەری ڕێوشوێنی ئەمنیی، بەڵام گرووپەکە بەربەستە ئەمنییەکانی ناوچەی سەوزیان تێپەڕاند و داوایان لە بەرپرسانی حوکوومەت کرد دەست لە کار بکێشنەوە، دوای زیادبوونی ئاڵۆزییەکانیش لەلایەن فەرماندەی سپا و ھێزە چەکدارەکانەوە، قەدەغەی ھاتوچۆ لە بەغدا و چەند پارێزگایەکی دیکەی عێراق ڕاگەیەندرا.[٥]

وازھێنانی موقتەدا سەدر

[دەستکاری]

دوای ئەوەی موقتەدا سەدر ڕێبەری ڕەوتی سەدر وازھێنانی خۆی لە کاری سیاسی ڕاگەیاند، خۆپیشاندانەکانی بەغدا ئاڵۆزی زیادتری تێکەوت و خۆپیشاندەران ھەوڵیان دەدا زیاتر بچنە ناوەندی ناوچەی سەوز.[٦]

ئاکامەکان

[دەستکاری]

بەگوێرەی سەرچاوە تەندروستییەکانی عێراق، بەھۆی شەڕ و پێکدادانەکانی بەغدا و چەند پارێزگایەکی باشووری عێراق لەنێوان خۆپێشاندەران و ھێزە ئەمنییەکان، لانیکەم ٢٨ کەس کوژراون و ٣٨٠ کەسی دیکەش بریندار بوون.[٧]

سەرچاوەکان

[دەستکاری]
  1. Rasheed، Jillian Kestler-D'Amours,Zaheena. «Iraq's al-Sadr on hunger strike; protesters storm gov't palace». www.aljazeera.com (بە ئینگلیزی). لە ٣٠ی ئابی ٢٠٢٢ ھێنراوە.{{cite web}}: ڕاگرتنی شێوازی سەرچاوەی ١: ناوە فرەکان: authors list (بەستەر)
  2. Adnan، David S. Cloud and Ghassan (٢٩ی ئابی ٢٠٢٢). «Violence Erupts in Baghdad After Iraqi Cleric Moqtada al-Sadr Quits Politics». Wall Street Journal (بە ئینگلیزیی ئەمەریکایی). ISSN ٠٠٩٩-٩٦٦٠. لە ٣٠ی ئابی ٢٠٢٢ ھێنراوە.
  3. «Iraq tensions soar as thousands join counter-rally against parliament occupation». France 24 (بە ئینگلیزی). ١ی ئابی ٢٠٢٢. لە ٣٠ی ئابی ٢٠٢٢ ھێنراوە.
  4. «Violence in Iraq escalates: List of key events». www.aljazeera.com (بە ئینگلیزی). لە ٣٠ی ئابی ٢٠٢٢ ھێنراوە.
  5. «وەزارەتی دەرەوەی تورکیا: ڕووداوەکانی عێراق جێگەی نیگەرانین». www.aa.com.tr. لە ٣٠ی ئابی ٢٠٢٢ ھێنراوە.
  6. https://www.kurdistan24.net/ckb/story/224646-لایەنگرانی-سەدر:-دەست-بەسەر-کۆشکەکاندا-دەگرین
  7. «کەنەدا داوا لە هاووڵاتییانی دەکات عێراق جێبهێڵن». www.rudaw.net. لە ٣٠ی ئابی ٢٠٢٢ ھێنراوە.