باڵیۆز

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
باز بدە بۆ: ڕێدۆزی، گەڕان

باڵوێز (بە ئینگلیزی: Ambassador) بەرزترین پلەی نوێنەری وڵاتێک لە وڵاتێکی دیکەدایە. لە سەدەکانی ناوەڕاست و بەر لەو کاتەش، چەند باڵوێزێک، بە شێوەی کاتی دەناردرانە وڵاتێکی دیکە، بەڵام لە سەدەی پازدەهەمدا بوو کە دیاریکردنی باڵوێزی هەمیشەیی یا نیشتەجێ لە وڵاتێکی دیکەدا وەکوو نوێنەری سەرۆکی وڵات سەری هەڵدا. ئەو وڵاتانەی کە بۆ یەکەم جار باڵوێزیان ناردە وڵاتانی دیکە دەوڵەت-شارەچکۆلەکانی ئیتالیای ئەو سەردەمە بوون. لە سەدەی ۱٦ و ۱۷ دا هەندێک جار جگە لە باڵوێزی هەمیشەیی، نوێنەرێکی نائاسایی بۆ ئەرکی تایبەتی دەنێردرا کە دەسەڵاتی لە باڵوێزی نیشتەجێ یان ڕەسمی زۆرتر بوو و پاشانیش بۆ ئەوەی باڵوێزە ڕەسمەکان پێگەیەکی باشتریان هەبێ، بە باڵوێزە ڕەسمیەکانیان دەگووت باڵوێزی نائاسایی. باڵوێز پیڕەوی لە یاسای ئەو وڵاتە ناکا کە تێیدا نیشتەجێیە و وڵاتی خانەخۆی، دەتوانی تەنیا داوا لە وڵاتەکەی بکا کە بانگهێشتی بکاتەوە. لە ئێران باڵوێزی ڕەسمی لە دوای شەڕی جیھانیی دووەم هاتە ئاراوە و بەر لەمە وەزیری موختار دەنێردرایە وڵاتانی دیکە کە لە ڕاستیدا ئەرکی باڵوێزی بەڕێوە دەبرد. باڵوێز لە لایەن سەرۆکی وڵاتەوە هەڵدەبژێردرێ. بەڵام لەم پەیوەندییەدا دەبێ ئەو وڵاتەی کە باڵوێزی بۆ دەچێ، باڵوێزەکە قەبووڵ بکات و دەبێ وڵاتی یەکەم داوای قەبوڵکردنی باڵوێز لە وڵاتی دووهەم بکا. [١]

سەرچاوەکان[دەستکاری]

  1. ^ فەرهەنگی سیاسی ئارەش، زاهیر محەممەدی-یاسین حاجی زادە