قەڵادزێ

لە ویکیپیدیاوە، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد
باز بدە بۆ: ڕێدۆزی، گەڕان
قەڵادزێ
قەڵادزە، نامرێ
قلعةدزة ,Qala daza
—  شار  —
قەڵادزێ لە ھەرێمی کوردستان ھەڵکەوتووە
قەڵادزێ
پۆتانەکان: ٣٦°١١′٠٠″N ٤٥°٠٧′٤٠″E / ٣٦.١٨٣٣٣°N ٤٥.١٢٧٧٨°E / 36.18333; 45.12778پۆتانەکان: ٣٦°١١′٠٠″N ٤٥°٠٧′٤٠″E / ٣٦.١٨٣٣٣°N ٤٥.١٢٧٧٨°E / 36.18333; 45.12778
وڵات  کوردستان
پارێزگا سلێمانی
ئیدارەی سەربەخۆ ئیدارەی ڕاپەڕین
ژمارەی دانیشتووان (٢٠٠٧)
 • سەرجەم ١٤٠٫٩٣٦

شاری قەڵادزێ ناوەندی قەزای پشدەرە، سەر بە پارێزگای سلێمانییە و نزیکە ١٣٤ کیلۆمەتر لێییەوە دوورە. لە ڕۆژھەڵاتییەوە هاوسنووری ڕۆژهەڵاتی کوردستان و شارەکانی سەردەشت و میراوەیە، لە ڕۆژئاواشەوە ڕانیە، لە باکوورەوە ناحیەی قەسرێی قەزای چۆمانەوە و لە باشوورەوە ناحیەی بنگردە و ناوچەی مەرگە و قەزای ماوەتە.

ناو

وشەی قەڵادزێ ڕەنگە لە دوو وشەی قەڵا و دزێ پێک هاتبێ کە دزێ ڕەنگە ئاماژە بێت بە ڕووباری زێی بچووک کە لە نزیکی ئەم شارەدایە. قەڵادزێ لە سەردەمی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانیدا ناوی حەمیدیە بوو کە بە ئیفتیخاری عەبدولحەمیدی دووەم ئەم ناوەی لێ نرابوو.

گەڕەکەکانی قەڵادزێ

(گەڕەکی خانەقا،گەرەکی ئاشتی،گەرەکی ئازادی،گەرەکی گربداخ،گەرەکی ئیمام قاسم،گەرەکی راپەرین،گەرەکی بابان،گەرەکی نەورۆز،گەرەکی کۆرەو،گەرەکی ساوێن،گەرەکی مەشخەڵان،گەرەکی شەهیدان،گەرەکی مامەندە،گەرەکی باخان،گەرەکی فەرنبەران،گەرەکی بنار،گەرەکی چوارچرا)


ڕۆشنبیران و شاعیران

احمد شێواو (شاعیر) ١٩٣٧-١٩٩٩

عەزیز سەلیم(شێوەکار)١٩١٥-٢٠٠٣

حەمەی ئایشێ (شانۆکار)١٩٣٢-٢٠٠٤

محمد فیدا (ڕوناکبیر) ١٩٢٩-١٩٨٤

کۆساری (شاعیر)

مێژوو

قەڵادزێ لە ساڵی ١٩٤٨ دەبێت بە قەزا، لە ٢٤ی نیسانی ١٩٧٤دا لە لایەن ڕژێمی بەعسەوە بۆردومان دەکرێ، کەزانکۆی سلێمانی ئەوکات بۆ قەڵادزێ گوێزرابوەوە بووە ھۆی شەھید کردنی چەند خوێندکارێکی زانکۆ و ھاووڵاتیانی ئەو شارە، لە ٢٤ی نیسانی ١٩٨٢ بۆ یەکەم جار لە کوردستاندا دانیشتوانی شارەکە ڕادەپەڕن دژ بە حکوومەتی ئەو کات، لە ساڵی ١٩٨٩ دانیشتوانی پشدەر ڕادەگوێزرێن بۆ ئۆردوگاکانی بازیان و خەبات و ھتد.

شوێنە مێژوویەکان: قەڵای قەڵادزێ، مەزارگەی فەقێ ئەحمەدی دارەشمانە، شێخ فەرخ


ئاو و ھەوا

ئاو و ھەوای ناوچەی پشدەر بە زۆری لە ئاو و ھەوای ناوچەی دەریای ناوەڕاست ئەچێت تەنیا. پلەی گەرمای ھاوین ئەگاتە (٣٩) پلەی سەدیە. ئەمە بە شێوەیەکی گشتییە بەڵام ھەندێک ساڵ بەرزترین پلەی گەرما لە ھاوین دا سنووری (٤٥) پلەی سەدیش دەبەزێنێت.

ناحیەکانی قەزای پشدەر

ناحیەکان

١- ناوەندی

٢- سەنگەسەر

٣- ژاراوە

٤-ھێرۆ

٥-ئیسێوە

٦-ھەڵشۆ

قەزای پشدەر لە ٢٨٤ گوند پێکدێت.

گالێری

پەراوێز

ئینسایکڵۆپیدیای :سامان حەسەن


Saman.h.m (لێدوان) ‏١٣:٢٠، ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ (UTC)