ڕووناکی

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search

ڕووناکی (بە ئینگلیزی: Light) یا ڕووناکی بینراو (بە ئینگلیزی: visible light) ئەو بەشەی شەبەنگی ئەلکترۆمەگناتیسییە کە بە چاوی مرۆڤ هەستی پێ دەکرێت. لە ڕاستیدا ئەگەر درێژی شەپۆلی ئەلکترۆمەگناتیسی لەنێوان 400–700 نانۆمەتر بێت چاوی مرۆڤ هەستی پێ دەکات، کە بەو مەودایە دەکوترێت ڕووناکی یا ڕووناکی بینراو. خێرایی ڕووناکی لە چۆڵاییدا 299792458 (مەتر\چرکە)، یەکێکە لە نەگۆڕە بنەڕەتییەکانی سروشت. لە فیزیادا، وشەی 'ڕووناکی' هەندێک جار ئاماژە بە هەمووی شەبەنگی ئەلکترۆمەگناتیسی دەکات، چ بینراو بێت یان نا. بەم واتایە، تیشکی گاما، تیشکی X، مایکرۆڤیڤ و شەپۆلی ڕادیۆش رووناکین. هەروەک هەموو جۆرەکانی تری تیشکی ئەلکترۆمەگناتیسی، ڕووناکی جۆرێکە لە وزە کە بە شێوەی شەپۆل دەگوێزرێتەوە. بەڵام ڕووناکی جیاوازە لە جۆرەکانی تری شەپۆل. جۆرەکانی تری شەپۆل ، وەکو شەپۆلەکانی دەنگ و شەپۆلەکانی ئاو ، ناگوێزرێنەوە ھەتاوەکو بە ماددەدا تیپەڕ نابن ، بەڵام ڕووناکی پێویستی بە ماددە نیە بۆ ئەوەی تێیدا بگوێزرێنەوە.