ڕادێتەر

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search
نموونەیەک لە ڕادێتەر (ڕادێتەری بزوێنەر)[١]

ڕادێتەر (بە ئینگلیزی Radiator) دەتوانین بە کوردیەکی پەتی پێی بلێین تیشکدەر، چونکە Radiator لە زمانی ئینگلیزی لە ووشەی radiation ەوە ھاتووە کە بە مانای تیشکدان دێت جا لێرەدا بە مانای گەرمیدان دێت بە شێوەی تیشک.

ڕادێتەر گەرمی گۆڕەڕێکە heat exchanger کە ووزەی گەرمی لە ناوەندێکەوە دەگوازێتەوە بۆ ناوەندێکی تر، ڕادێتەر بە سەرچاوەیەکی گەرمکەرەوەی ھەوای دەووروبەر دادەنرێت بۆیە زۆرکات بۆ مەبەستی گەرم کردنەوە بەکاردێت وە زۆرکاتیش بۆ ساردکردنەوەی شلەی ناو ڕادێتەریش بەکاردێت، ڕادێتەر ڕۆلێکی گرینگی ھەیە لە بواری بیناسازی، میکانیکی و کارەبایدا؛ بۆ نموونە لە بواری ئەندازیاری میکانیکیدا لە سارد کردنەوەی بزوێنەری ئۆتۆمبێلەکاندا ڕۆلێکی گرینگی ئەویش بەھۆی ئەوەی ئەو شلە گەرمەی بەناویدا دەڕوات و تێیدا سارد دەبێتەوە (چونکە پلەی گەرمی شلەکە زۆر زیاترە وەک لە پلەی گەرمی ھەوای دەوروبەر)، نموونەیەکی تر لە بواری بیناسازیدا؛ کە پێی دەوترێت ڕادێتەری گەرمی کە لە ژوورەکاندا دادەنرێت و شلەیەکی گەرمی بەناودا دەڕوات بۆ گەرم کردنەوەی ژوورەکە.

وە لە بواری کارەبای و ئەلیکترۆنیشدا ڕادێتەر گرینگیەکی تایبەتی خۆی ھەیە کە بەکاردێت بۆ سارد کردنەوەی پارچە ئەلیکترۆنیەکان، زۆربەی کاتیش بەبێ بەکارھێنانی شلە بەکاردێت بۆ ساردکردنەوە.

ڕادێتەرێکی بێ شلە لە سیستەمی ئەلیکترۆنیدا

بیرۆکەی کارکردن[دەستکاری]

کاتێک شلەیەکی گەرم بەناو بۆریەکانی ڕادێتەردادەروات، دەبێتە ھۆی گەرمبوونی بۆریەکان (بە دیاردەی گەرمی لکاندن convection)، بەمەش بۆریەکان گەرم دەبن، لەسەر بۆریەکانی ڕادێتەریش پارچە پلێتی پەڕ پەڕ (fins) بەستراوە کە ئەوانیش راستەوخۆ لەگەڵ گەرمبوونی بۆریەکانی ڕادێتەر گەرم دەبن، لەبەر ئەوەی پلەی گەرمی ھەوای دەوروبەر کەمتر لە پلەی گەرمی ڕادێتەرەکە بۆیە بە دیاردەی تیشکدان (radiation) پلەی گەرمی لە ڕادێتەرەکەوە دەگوازرێتەوە بۆ ھەوای دەوروبەر بەمەش ھەوای دەوروبەر گەرم دەبێت و پلەی رادێتەرەکەش دادەبەزێت.

مێژوو[دەستکاری]

بۆ یەکەمجار ڕادێتەری گەرمی لەلایەن فارنز گاڵی داھێنرا کە لە ڕووسیا دەژیا لە ساڵانی ١٨٥٥-١٨٥٧.

سەرچاوەکان[دەستکاری]