مۆزەخانەی مووسڵ

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search
مۆزەخانەی مووسڵ
متحف الموصل
Views around the Mosul Museum in the old city of Mosul in 2019 during the summer, following war with the Islamic State 01.jpg
مۆزەخانەی مووسڵ is located in Mosul
مۆزەخانەی مووسڵ
Location within Mosul
Former name
مۆزەخانەی موسڵی مێژووی
دامەزراندن١٩٥٢ (1952)
شوێنموسڵ، عێراق
پۆتانەکان36°20′17″N 43°08′22″E / 36.337923°N 43.139372°E / 36.337923; 43.139372
چەشنمۆزەخانەی مێژوویی نەتەوەیی
قەبارەی کۆکردنەوەapprox. 2,200 pieces
دەرھێنەرزەید غازی سعد اللە
خاوەنوەزارەتی گەشتوگوزار و شوێنەوار

مۆزەخانەی مووسڵ (بە عەرەبی: متحف الموصل) دووەم گەورەترین مۆزەخانەی عێراقە، لەدوای مۆزەخانەی نەتەوەییی عێراق لە بەغدا. لە شەڕی عێراق لە ساڵی ٢٠٠٣ تاڵان کرا.[١][٢] مۆزەخانەکە لە ساڵی ١٩٥٢ دامەزراوە، لە ھۆڵێکی بچووک پێکھاتووە، تا کردنەوەی بینایەکی نوێ لە ساڵی ١٩٧٢، کە دەستکردی دێرینی ئاشوری تێدا بووە.[٣] ژمارەی مۆزەخانەکان کە نزیکەی ٥٠ بۆ ٨٠ میلیۆن بۆ ٢٥٠ ملیۆنە، بەپێی پسپۆڕی مۆزەخانەکە لە ساڵی ٢٠١٣ دکتۆر حیکمەت ئەسوەد لە ساڵی ٢٠٠٤–٢٠١١ وەک بەڕێوەبەر خزمەتی کردووە. دەرھێنەری ئێستا زەید غازی سعدئەڵڵایە.

تەقینەوەی دەست بەسەراگرتن و وێرانکاری داعش[دەستکاری]

ساڵی ٢٠١٤ داعش ئەو مۆزەخانەیەیان داگیرکرد، کە بە نزیکەیی دوای چەند ساڵێک لە ئاوەدانکردنەوە.[٤][٥] داعش گووتی پەیکەرەکان دژە ئیسلامین و ھەڕەشەی لەناوبردنی ناوەڕۆکی مۆزەخانەکەیان کردووە.[٦] لە ٢٦ی شوباتی ٢٠١٥ دوای ڕۆژێک لە سووتاندنی کتێبەکانی کتێبخانەکانی مووسڵ، گرووپەکە ڤیدیۆیەکی بڵاوکردەوە و لەناوچونی ئەو دەستکردانەی لە مۆزەخانەکە و شوێنەواری نیمرۆد نیشان دەدات، بانگەشەی ئەوەی دەکرد کە ئەو سایتانە «بت پەرستییان» بەرزکردووەتەوە، داعش ڕایگەیاندووە کە ئەوانیش بەنیازن دیوارە مێژوویییەکانی نەینەوا تێکبشکێنن.[٧] ھەندێک سەرلێشێواوی دروست بوو کە ئایا ئەو دەستکردانەی کە لەلایەن چەکدارانی داعشەوە لەناوچوون، کۆپی ڕەسەن بوون یان تەنھا ئەسیل نوجێف پارێزگاری موسڵ دوریانخستەوە، ئەسیل نوجێف دەڵێت زۆرێک لەگرنگترین کارەکان بێجگە لەپارچەی گەورە، لەدوای جەنگی عێراق ٢٠٠٣ گواستراون بۆ مۆزەخانەی بەغداو پێشتر بەنرخترین کارەکانی دوای جەنگی کەنداوی ١٩٩١ ڕەوانەی بەغدا کراون.[٨] لە ١٠ی تەممووزی ٢٠٢٠ مستەفا ئەلخادێی سەرۆک وەزیرانی نوێی عێراق لەسەردانەکەیدا بۆ پیرۆزکردنی یادی شەش ساڵەی داگیرکاری داعش، مۆزەخانەی موسڵی کردەوە.[٩]

سەرچاوەکان[دەستکاری]

  1. ^ Mosul descends into chaos as even museum is looted. The Guardian. April 12, 2003
  2. ^ Unesco inspection finds no evidence of recent looting in Northern Iraq The Art Newspaper
  3. ^ Riyadh Mohammed (26 Feb 2015). "ISIS Destroys Second Largest Museum in Iraq". The Fiscal Times. 
  4. ^ "The Plight Of Mosul's Museum: Iraqi Antiquities At Risk Of Ruin". NPR.org. 9 July 2014. لە ڕێکەوتی December 22, 2014 ھێنراوە. 
  5. ^ Christopher Dickey, "ISIS Is About to Destroy Biblical History in Iraq,", The Daily Beast, July 7, 2014. Retrieved December 22, 2014
  6. ^ "Isis destroys thousands of books and manuscripts in Mosul libraries". The Guardian. 26 Feb 2015. 
  7. ^ "Mosul Governor: Most destroyed artifacts were copies". Rûdaw. 28 February 2015. لە ڕێکەوتی ٠٥ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥ ھێنراوە. 
  8. ^ Jane Arraf (2 March 2015). "Iraqis mourn destruction of ancient Assyrian statues". Al Jazeera. لە ڕێکەوتی ٠٥ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥ ھێنراوە. 
  9. ^ Birgit Svensson (11 March 2015). "Were mere copies of Iraq's national treasures destroyed?". Deutsche Welle. لە ڕێکەوتی ٠٥ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥ ھێنراوە.