شەھریار میرزا
ئەم وتارە لەوانەیە پێویستی بە خاوێنکردن ھەبێت تا بگات بە شێوازی ستانداردی نووسین. |
ئەم وتارە بەزۆری یان بەتەواوی پشت بە تەنیا یەک سەرچاوە دەبەستێت. (فێربە کەی و چۆن ئەم داڕێژەیە لابەریت) |
شەھریار میرزا (شەھریار میرزا لە دایکبووی ١٦ی کانوونی دووەمی ١٦٠٥ - کۆچی دوایی ٢٣ی کانوونی دووەمی ١٦٢٨) پێنجەمین کوڕی بچووکی جەھانگیر شا بوو. دوای باوکی، شەھریار میرزا ھەوڵیدا ببێتە ئیمپراتۆری گورخانی ھیندستان ئەم ئەرکە بە ھاوکاری دایکی زاوای بەھێزی شاژن نورجەھان کە ھاوکات دایکی ھاوسەرەکەی بوو، سەرکەوتوو بوو. بەڵام دوای ماوەیەک بە فەرمانی براکەی خۆڕەم میرزا کوژرا.
شەھریار | |||||
---|---|---|---|---|---|
ئیمپراتۆری مەغۆل | |||||
فەرمانڕەوایی | ٧ی تشرینی دووەمی ١٦٢٧ - ٢٣ی کانوونی دووەمی ١٦٢٨ | ||||
پێشوو | جەھەنگیرشا | ||||
جێگر | شای جیھان. | ||||
ھاوسەر | مێھرلانسا بێگم | ||||
منداڵ(ەکان) | ئەرزنی بەگم | ||||
| |||||
ڕەچەڵەکی | خێزانی تەیمور | ||||
باوک | جەھەنگیرشا | ||||
لەدایکبوون | ١٦ی کانوونی دووەمی ١٦٠٥ ئەگەر | ||||
مردن | ٢٣ی کانوونی دووەمی ١٦٢٨ (٢٣ ساڵ) لاھور | ||||
ناشتن | لاھور | ||||
ئایین | ئیسلامی سوننە |
حوکمڕانی (١٦٢٧ -١٦٢٨)
[دەستکاری]دوای کۆچی دوایی باوکی جەھانگیر لە ٢٨ی تشرینی یەکەمی ١٦٢٧، شەھریار، وەک نورجەھان ویستی، سەرکەوتە سەر تەختی موغەکان، بەڵام تەنھا بۆ ماوەی سێ مانگ. بەو پێیەی ئەو کاتە لە لاھور بوو، یەکسەر دەستی بەسەر گەنجینەی ئیمپراتۆریدا گرت و زیاتر لە ٧٠ لاک ڕوپیەی بەسەر ئاغا کۆن و نوێیەکاندا دابەشکرد بۆ ئەوەی تەختەکەی مسۆگەر بکات. ھاوکات لەسەر کۆچی دوایی ئیمپراتۆر، میرزا بەیسینگەر کوڕی خوالێخۆشبوو شازادە دانیەل، ھەڵھات بۆ لاھور و پەیوەندی بە شەھریارەوە کرد.
زۆری نەخایاند، لە نزیک لاھور، ھێزەکانی شەھریار چاویان بە ھێزەکانی ئەساف خان، (باوکی مومتاز مەحاڵ) کەوت، کە دەیویست زاوای شاجەھان لەسەر تەختی پاشایەتی دابەزێت، و پێشتریش ھەیبوو دەوار وەک ئیمپراتۆر لە نزیک ئاگرا ڕاگەیاند، وەک ڕێکخستنێکی وەستان بۆ ڕزگارکردنی تەخت بۆ شاجەھان. شەھریار لە شەڕەکەدا دۆڕاوە و ھەڵاتووە بۆ ناو قەڵاکە، بەیانیەکەی دواتر لەبەردەم دەوار بەخشدا پێشکەشی دەکرێت، کە دەیخاتە زیندانەوە و دوای دوو بۆ سێ ڕۆژ لەلایەن عەساف خانەوە کوێری دەکات، بەمەش کۆتایییەکی کارەساتبار بەسەر دەسەڵاتە کورتەکەیدا ھێنا. دەوترێت شەھریار جۆرێک لە نەخۆشی پەتاشی ھەبووە کە بەھۆیەوە ھەموو قژی لەدەستداوە بە برۆ و برژانگەکانیشەوە.[١]
سەرچاوەکان
[دەستکاری]- ^ «Ain-i-Akbari»، Wikipedia (بە ئینگلیزی)، 2022-08-23، لە 2022-11-10 ھێنراوە