سپین غار

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
سپین_غار
Panoramic View of Village Borki Parachinar Kurram Agency.jpg
بەشێکە لەAlpide belt
وڵاتئەفغانستان، پاکستان
دابەشکاریی کارگێڕیپارێزگای نەنگەرھار، Khyber Pakhtunkhwa
پۆتانی شوێن٣٣°٥٩′١٥″N ٧٠°٢٢′٢٣″E
بەرزترین خاڵMount Sikaram
بەرزی لە ئاستی دەریا٤٬٧٥٥ مەتر
ڕووداوە بەرچاوەکانKoh-i-Safid TMA crash

زنجیرەچیاکانی سپین غار یان چیاکانی سپی (سپیلک) (بە پشتو:) زنجیرەیەکی چیایە لە باشووری ئاسیا تا باشووری چیاکانی ھیندۆکوش.[١][٢] لە ڕۆژھەڵاتی ئەفغانستانەوە بەرەو خەیبەری پاکستان دەڕوا، بەرزترین لووتکەکەی چیای سیکارامە لەسەر سنووری ئەفغانستان و پاکستان کە لە سەرووی ھەموو ترۆپکەکانی دەوروبەرییەوە تا ٤٧٥٥ م بەرزە لە ئاستی ڕووی دەریاوە. چیا نزمەکانی خوارەوەی بە زۆری بێدار و وشکن، بەڵام چیای کەنج دارستانەکانی مۆنتانی ڕۆژھەڵاتی ئەفغانی پێکدێنێت.[٣]

جوگرافیا[دەستکاری]

زنجیرەکە لە دۆڵی پێشەواوە لە ڕۆژھەڵاتەوە دەست پێدەکات بە نزیکەی ١٦٠ کیلۆمەتر تا دۆڵی لۆگر لە ئەفغانستان درێژ دەبێتەوە، ڕووباری کابول لە چیاکانی سپین غار ھەڵدەقولێت.[٤][ژێدەرێکی پشتڕاستکراو نییە]

بەرزترین لووتکە چیای سیکارام (سیکارام سەر) لە نزیک شارۆچکەی پاراچینار-ی پاکستان لە دۆڵی کورەم لێرەوە تێدەپەڕێت بۆ تاری مەنگال و پاوەر و عەلیزەیی و خەواس و شیلەوزان و لوقمان خێل و میکای و چاپپری ڕیست ھاوس و زێران و ئاژانسی خبیری سەروو. سپیان غار ئاوەڕۆی نێوان سیستەمی ڕووباری کابۆل و کورەم پێکدێنێت نزیکترین شار بۆ سپیان غار، جەلال ئابادن بۆ باکوور. گردێز بۆ ڕۆژاوا و خۆست و پاراچینار لە پاکستان بۆ باشوور.[٥]

سەرچاوەکان[دەستکاری]

  1. ^ Everett-Heath, John, "Safed Koh", The Concise Dictionary of World Place-Names, Oxford University Press, doi:10.1093/acref/9780199580897.001.0001/acref-9780199580897-e-9128, retrieved 2021-09-25
  2. ^ "Spīn Ghar Range | mountains, Pakistan-Afghanistan". Encyclopedia Britannica. Retrieved 2021-09-25.
  3. ^ "Photos". U.S. Department of Defense. Retrieved 2021-09-25.
  4. ^ https://www.unep.org/ ٢٤ی ئەیلوولی ٢٠٢١ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.
  5. ^ Shroder, John F. (2014-06-04). Natural Resources in Afghanistan: Geographic and Geologic Perspectives on Centuries of Conflict. Elsevier. ISBN 978-0-12-800545-3.