زات

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search

زات، لە فەلسەفە و دینناسیدا، بە سیفەتگەلێک ئەوترێت کە بوونەوەرێک یا جەوھەرێک ئەکەن بەوە کە لە بنەڕەتدا ئەوەیە؛ واتە سیفەتگەلێک کە بە ناچار ئەبێ بیبێت و، بەبێ ئەوانە پێناسەی لە دەست ئەچێت و ئیتر خۆی نابێت. زات لە بەرامبەر عەرەزەوەیە: سیفەتێک کە بوونەوەرەکە یا جەوھەرەکە بە ڕێکەوت ھەیەتی و بەبێ ئەو ھێشتا ئەتوانێ پێناسەی خۆی بپارێزێت.

جیاکردنەوەی سیفەتگەلی زاتی لە عەرەزی گرنگایەتیی ئێجگار زۆری ھەیە لە ناساندنی شتەکاندا. ھەوڵ و تێکۆشانی زانایان و لێکۆڵەران ئەوەیە کە شتەکان بە تایبەتمەندییە زاتییەکانیانەوە پێناسە بکەن و، ھیچ کاریان بە عەرەزییەکانیانەوە نییە. واتە ھەوڵ ئەدەن سنووری ناسێنراو (ئەوەی کە پێناسە ئەکرێت) لە ڕێگەی گشت سیفەتە زاتییەکانیەوە دیاری بکەن.[١]

ئەو تیۆرییە فەلسەفییە کە لەو باوەڕەدایە کە (لانی کەم ھەندێ لە) شتەکان (لانی کەم ھەندێ) سیفەتی زاتییان ھەیە زاتباوەڕی (Essentialism)ی ناوە.[٢]

سەرچاوەکان[دەستکاری]

  1. ^ خوانساری, محمد (۱۳۹۸). منطق صوری. نشر دیدار. ۱۰۷.
  2. ^ "سیفەتە زاتییەکان و سیفەتە عەرەزییەکان". ئینسایکلۆپیدیای فەلسەفەی ستەنفۆرد.