بۆ ناوەڕۆک بازبدە

ئیسترۆدایۆڵ (دەرمان)

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
پێکھاتەی ئیسترۆدیۆڵ کە لە ١٩٣٣ دەرمانەکە دۆزراوەتەوە[١][٢]

ئیسترۆدایۆڵ (بە ئینگلیزی: Estrodiol E2) دەرمان و ھۆڕمۆنی ستیڕۆیدی سروشتییە[٣] ھۆرمۆنی ئیسترۆجینە کە بەکاردێت بۆ چارەسەری وەستانی سووڕی مانگانە، و بۆ چارەسەری[٣] ھەروەھاش بەکاردێت بۆ کۆنترۆلکردنی دووگیانی بۆ ژنان، چارەسەرێکی ھۆرمۆنییە، بۆ ترانسجێندەر (کچ) و لە چارەسەری ھۆرمۆنی ھەستیاری شێرپەنجەیی وەکوو شێرپەنجەی پرۆستات لە کوڕان و شێرپەنجەی مەمک لە کچان[٤][٥][٦][٧][٨] ئیسترۆدیۆل دەتوانرێ لە ڕێگەی (دەم، جەلی، لەزگە، دەرزی) وەربگیرێت[٣]زیانە لاوەکییەکانی لە کچان بریتییە لە (ئازاری مەمک، گەورە بوونی مەمکەکان، سەرئێشە، کۆبونەوەی ئاو، ھێلنج)[٣][٩] بەکارھێنانی لە کوڕان (گەشەکردنی مێینەیی) وەکوو گەشەی مەمکەکان، ڕێکخستنەوەی چەوری لاشە بە شێوەیی مێینەیی، کوڕان ھەروەھا لەوانەیە، بکەونە حاڵەتی کەمبوونەوە و نزم بوونەوەی ڕێژەی تێستۆستێرۆن لەلاشەدا و نەزۆکی ببنەوە[١٠][١١]ئیسترۆدیۆل ھەروەھا لەوانەیە مەترسی (endometrial hyperplasia ئەستووربوونی ئەندامی زاوزێی مێینە) و مەترسی تووشبوون بە (endometrial cancer خانەیی شێرپەنجەیی کە بڵاو دەبنەوە لەناوەوەی ئەندامی زاوزێی مێینە واتا (شێرپەنجەی ئەندامی زاوزێ)) لە تەواوی منداڵدان ئەگەر بێت و بەیەکەوە لەگەل پرۆجستین نەخورێت وەکوو (پرۆجستێرۆن_دەرمان)[٣] تێکەلەی ئیسترۆدیۆل لەگەل پرۆجستین، بەڵام نەک لەگەڵ (جۆری پرۆجستێرۆنی بەجۆری زارەکی) لەوانەیە مەترسی تووشبوون بە شێرپەنجەی مەمک زیاد بکات[١٢][١٣]ئیسترۆدیۆڵ نابێت بۆ کچانی دووگیان و شیردەر و ئەوانەی شێرپەنجەی مەمکیان بەکاری بێنن لەنێوان حالەتەکانی تر[٩]

ئیسترۆدیۆل بە سروشتی بوونی ھەیە و ئیسترۆجینی دەستکردە بۆ مرۆڤ، یان چالاکاری وەرگرەکانی ئێسترۆجینە، پێکانی بایۆلۆجی ئیسترۆجینەکانە وەکوو (endogenous estradiol)[٣]بەھۆی کاریگەری دژە (Gondadrotropic) دەتوانێت ھەردوو ڕەگەزەکە تووشی نەزۆکی بکات و سەرکەوێ بەسەر بەرھەمھێنانی ھۆرمۆن لە ھەردوو ڕەگەزەکە[١٤][١٥]

سەرچاوەکان

[دەستکاری]
  1. Fritz F. Parl (2000). Estrogens, Estrogen Receptor and Breast Cancer. IOS Press. pp. 4, 111. ISBN 978-0-9673355-4-4.
  2. Christian Lauritzen; John W. W. Studd (22 June 2005). Current Management of the Menopause. CRC Press. pp. 44, 95–98, 488. ISBN 978-0-203-48612-2.
  3. 1 2 3 4 5 6 Kuhl H (2005). "Pharmacology of estrogens and progestogens: influence of different routes of administration" (PDF). Climacteric. 8 Suppl 1: 3–63. doi:10.1080/13697130500148875. PMID 16112947. S2CID 24616324.
  4. Christin-Maitre S, Laroche E, Bricaire L (January 2013). "A new contraceptive pill containing 17β-estradiol and nomegestrol acetate". Womens Health (Lond). 9 (1): 13–23. doi:10.2217/whe.12.70. PMID 23241152. S2CID 31617961.
  5. Newton JR, D'arcangues C, Hall PE (1994). "A review of "once-a-month" combined injectable contraceptives". J Obstet Gynaecol (Lahore). 4 Suppl 1: S1–34. doi:10.3109/01443619409027641. PMID 12290848.
  6. Wesp LM, Deutsch MB (2017). "Hormonal and Surgical Treatment Options for Transgender Women and Transfeminine Spectrum Persons". Psychiatr. Clin. North Am. 40 (1): 99–111. doi:10.1016/j.psc.2016.10.006. PMID 28159148.
  7. Ali Shah SI (2015). "Emerging potential of parenteral estrogen as androgen deprivation therapy for prostate cancer". South Asian J Cancer. 4 (2): 95–7. doi:10.4103/2278-330X.155699. PMC 4418092. PMID 25992351.
  8. Coelingh Bennink HJ, Verhoeven C, Dutman AE, Thijssen J (January 2017). "The use of high-dose estrogens for the treatment of breast cancer". Maturitas. 95: 11–23. doi:10.1016/j.maturitas.2016.10.010. PMID 27889048.
  9. 1 2 Warner Chilcott (March 2005). "ESTRACE TABLETS, (estradiol tablets, USP)" (PDF). fda.gov. Retrieved 27 November 2016.
  10. Richard P. Pohanish (2011). Sittig's Handbook of Toxic and Hazardous Chemicals and Carcinogens. William Andrew. pp. 1167–. ISBN 978-1-4377-7869-4.
  11. Russell La Fayette Cecil; J. Claude Bennett; Fred Plum (1996). Cecil Textbook of Medicine. Saunders. ISBN 978-0-7216-3575-0. Estrogen excess in men causes inhibition of gonadotropin secretion and secondary hypogonadism. Estrogen excess may result from either exogenous administration of estrogens or estrogenic substances (e.g. , diethylstilbestrol administration [...]
  12. Yang Z, Hu Y, Zhang J, Xu L, Zeng R, Kang D (February 2017). "Estradiol therapy and breast cancer risk in perimenopausal and postmenopausal women: a systematic review and meta-analysis". Gynecol. Endocrinol. 33 (2): 87–92. doi:10.1080/09513590.2016.1248932. PMID 27898258. S2CID 205631264.
  13. Lambrinoudaki I (April 2014). "Progestogens in postmenopausal hormone therapy and the risk of breast cancer". Maturitas. 77 (4): 311–7. doi:10.1016/j.maturitas.2014.01.001. PMID 24485796.
  14. Stege R, Carlström K, Collste L, Eriksson A, Henriksson P, Pousette A (1988). "Single drug polyestradiol phosphate therapy in prostatic cancer". Am. J. Clin. Oncol. 11 Suppl 2: S101–3. doi:10.1097/00000421-198801102-00024. PMID 3242384. S2CID 32650111.
  15. Ockrim JL, Lalani EN, Laniado ME, Carter SS, Abel PD (May 2003). "Transdermal estradiol therapy for advanced prostate cancer--forward to the past?". J. Urol. 169 (5): 1735–7. doi:10.1097/01.ju.0000061024.75334.40. PMID 12686820.