جولیوس سێزار

لە ویکیپیدیاوە، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد
باز بدە بۆ: ڕێدۆزی، گەڕان
سەرە پەیکەری جولیوس سێزار

گایوس جولیوس سێزار یەکێک لە جێنڕال و سیاسەتمەداری رۆمانی لە مانگی تەمموزی ی ساڵی ١٠٠ی پێش لەدایکبوونی مەسیح لە دایک بووە و لە ١٥ ی ئازاری ٤٤ی پێش لەدایکبوونی مەسیح لە لایەن کۆمەڵێک سیناتۆری رۆمانیەوە کوژرا. ئەو ڕۆڵێکی گەورەی گێڕا لە گۆڕانی کۆماری رۆم بۆ ئیمپراتۆری ڕۆم.

ژیان[دەستکاری]

جولیوس سێزار ئیمبڕاتوڕ و ژەنەڕاڵ و سەرکردەیەکی سیاسیی و نووسەرێکی ڕۆمانی بووە، یەکەم کەس بووە کە نازناوی ئیمبڕاتۆڕی لەخۆی ناوە. جولیوس سێزارر لەباڵاترین کەسایەتیە سەربازیەکانی مێژووە و بەھۆی شۆڕشەکەیەوە دەسەڵاتی ڕۆمای لەکۆماریەوە گۆڕیوە بۆ ئیمبڕاتۆڕیتی، وەکو لەمێژوودا ھاتووە خەڵکی ڕۆما بەڕێز و گەورەییەوە سەیریان کردووە و واباسیان لێوە کردووە و کە پیاوی داھاتووی ڕۆما و ئیمبڕاتۆرە چاوەڕوانکراوەکەی ڕۆمایە. جولیوس سێزار ھەر لەمنداڵیەوە حەزی لەزانست بووە و لەوڵاتی یۆنان ژمارەیەکی زۆر لەزانستەکانی خۆێندووە، چونکە ئەو کاتە یۆنان ناوەندی زانست بووە و کوڕە خاوەندەسەڵات و زەنگینەکان دەچون بۆ یۆنان بەمەستی خوێندن و دواتر کاری سیاسیان کردووە، ھەر لەسەرەتای ژیانێوە لەبواری سیاسەتدا کاری کردووە و چۆتە نێو ڕیزی سووپای ڕۆمانیاوە و وەکو ئەفسەر و ژمێریار بۆ حکومەتی ڕۆمانیا کاری کردووە دواتر بۆتە سەرکردەی سووپای ڕۆمانیاو و سووپاکەی بەباشترین سووپا ناسراوە. لە ساڵی ٧١ پێش زایین جولیوس سێزار و بۆمبی و کراسوس یەکەم حکومەتی سێ قۆڵیان پێکھێناوە، جولیوس سێزار توانیوێتی لە شاڵاوەکانیدا لەھەموو شوێنە جیاجیاکانی ژیان سەرکەوتوبێت و وڵاتەکانی فەڕەنسا و ئیسپانیا و سووریا و میسڕ و چەند وڵاتێکی دیکە بخاتە سەر ڕۆما و ھەوڵی داوە بارودۆخی ھاوڵاتیانی ڕۆمان باش بکات و حکومەت چالاکبکات و بیخاتە خزمەتی ھاوڵاتیانەوە. جولیوس سێزار زۆر وابەستەبووە بەشەرەفەوە و پێی وابووە واتای شەرەف ئەوەیە کە لەڕادەبەدەر دڵسۆز و بەوەفابێت بۆ ھاوڕێیان و ھاوەڵانی و تەنانەت بۆ ئەو کەسانەش کە خزمەتێکی بچووکی پێشکەش دەکەن... لەم بارەیەوە وتوێتی ((ئەگەر چەتە و ڕێگرەکان و پیاوکوژەکانیش داکۆکی لەشەرەفم بکەن بەھەمان جۆر خەڵاتیان دەکەم وەکو چۆن کەسانی دیکە خەڵات دەکەم)). جولیوس سێزار خاوەنی بەھەرەیەکی زۆربووە لەوانە نووسین و داھێنان و زۆر کتێبی بەناوبانگیشی لەو سەردەمەی ڕۆمادا بڵاوکردۆتەوە، زۆر نەرم و نیانیش بووە بەرامبەر بەڕۆڵەی وڵاتەکانی، لە ١٥ ئازاری ساڵی ٤٤ پێش زایین بەدەستی نەیارەکانی تیرۆرکراوە و کوشتویانە.

سەرچاوە[دەستکاری]