پیکەنە

پیکەنە
لقی	musical instrument part
بەشێکە لە	reed instrument
پۆلێنی هۆرنبۆستێل-ساکس	41
لە ویکیدراوە دەستکاریی زانیارییەکان بکە

پیکەنە، فیکەنە، فیقەنە، پیک، نال بە زمانەی بڕێک لە ئامێرە مووسیقایە باژەنەکان دەوترێت وەک فلووت، قەرەنەی و دووزەلە.

پیکەنە تاکەکان

پیکەنە تاکەکان لەسەر دەنووکەی کلارینێت و ساکسفۆنەکان بەکاردێن. ئەوان تا ڕادەیەک لاکێشەیین، بە سەرێکی خڕکراوەوە بۆ ئەوەی لەگەڵ شێوەی دەنووکەکە بگونجێت. پشتی پیکەنەکە تەختە بۆ ئەوەی بە ڕێکی لەسەر مێزی دەنووکەکە دابنیشێت، و ئەستووریی پیکەنەکە بەرەو سەرێکی تەنک کەم دەبێتەوە. ھەموو پیکەنە تاکەکان بە شێوەیەکی ھاوشێوە دروست کراون بەڵام لە قەبارەدا جیاوازن بۆ ئەوەی لەگەڵ دەنووکەی ھەر ئامێرێکدا بگونجێن.

ئەو پیکەنانەی بۆ ھەمان ئامێر دروست کراون تا ڕادەیەک وەک یەک دەردەکەون، بەڵام لە ئەستووریدا («ڕەقی» یان «ھێز») جیاوازن. ڕەقی بە شێوەیەکی گشتی لەسەر پێوەرێکی ١ تا ٥ لە نەرمترینەوە بۆ ڕەقترین دەپێورێت. ئەمە پێوەرێکی ستاندارد نییە و ھێزی پیکەنەکان بەپێی بەرھەمھێنەر دەگۆڕێت. ئەستووریی سەر و پاژنەکە، ھەروەھا شێوەی نێوانیان، کار دەکاتە سەر دەنگ و شێوازی لێدان. ئەو پارچە قامیشانەی لە ڕەقیدا جیاوازن، کاردانەوەی جیاوازیان دەبێت تەنانەت ئەگەر بە ھەمان شێوەش بڕدرابن.

دروستکردن

ئەو قامیشەی بۆ دروستکردنی پیکەنە بۆ ئامێری پیکەنە-تاک بەکاردێت، لە ناوچە کەنارییەکانی باشووری فەڕەنسا و ئیسپانیا و لە ٣٠ ساڵی ڕابردوودا لە ناوچەی کوویۆی ئەرژەنتین دەڕوێنرێت. دوای بڕینی قامیشەکە، بۆ ماوەی نزیکەی مانگێک لەبەر تیشکی ڕاستەوخۆی خۆر دادەنرێت بۆ ئەوەی وشک بێتەوە. قامیشەکە بە شێوەیەکی ڕێکوپێک دەسووڕێندرێتەوە بۆ دڵنیابوون لە وشکبوونەوەی یەکسان و تەواو. کاتێک وشک بووەوە، قامیشەکە لە کۆگایەکدا ھەڵدەگیرێت. بەپێی پێویستی بەرھەمھێنان، قامیشەکە دەبرێتە بەشی بڕینی کارگەیەک، لەوێ دەکرێتە لوولەک و بەپێی تیرە و ئەستووریی دیوارەکانی پلەبەندی دەکرێن. لوولەکەکان دەکرێنە «لەت» و دەگۆڕدرێن بۆ خامەی پیکەن. خامەکان بە تیغ یان ئامێرەکانی سی ئێن سی (کۆنترۆڵی ژمارەیی) شێوەیان پێ دەدرێت و دەکرێنە پیکەن. پیکەنە تەواوبووەکان بە ئامێر بەپێی ھێز پلەبەندی دەکرێن.