پارێزگای ئاراگاتسۆن

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
پارێزگای ئاراگاتسۆن
Aragatsotn in Armenia.svg
دامەزران١٢ی نیسانی ١٩٩٥
ناو بە زمانی ڕەسمیԱրագածոտնի մարզ
وڵاتئەرمەنستان
پایتەختئەشتەرەک
دابەشکاریی کارگێڕیئەرمەنستان
پۆتانی شوێن٤٠°٢٥′٠″N ٤٤°١٠′٠″E
دانیشتووان١٢٥٬٤٠٠
ناوچەی کاتیArmenia Time
زمانەکانکورمانجی
ڕووبەر٢٬٧٥٦٫٠ کیلۆمەتر دووجا
کۆدی پۆستە0201–0514
وێبگەhttp://aragatsotn.mtad.am/

پارێزگای ئاراگاتسۆن (بە ئەرمەنی: Արագածոտն) پارێزگایەکی (مارز)ی ئەرمینیایە. دەکەوێتە بەشی ڕۆژاوای ئەو وڵاتە. پایتەخت و گەورەترین شاری پارێزگاکە شارۆچکەی ئەشتەرەکە. لیژنەی ئاماری ئەرمینیا ڕای گەیاندووە کە ژمارەی دانیشتووانەکەی لە سەرژمێری ساڵی ٢٠١١دا ١٣٢ ھەزار و ٩٢٥ کەس بووە.

دانیشتووان[دەستکاری]

ئۆشاکان، گەورەترین گوندی پارێزگای ئاراگاتسۆن

بەپێی سەرژمێری سۆڤیەت لە ساڵی ١٩٨٩، ژمارەی دانیشتووانی پارێزگای ئاراگاتسۆن (ئەوکات بەشێک بوو لە قەزاکانی ئاپاران، ئاراگات، ئەشتاراک و تالین لە ساڵانی ١٩٣٠–١٩٩٥)[١] ژمارەی دانیشتووانەکەی ١٤١٦١١ کەس بوو. ٢٤٬٢٧٧ یان ١٧٫١٤٪یان شارنشین بوون، لە شاری ئەشتەراک دابەش بوون، و ١١٧٬٣٣٤ یان ٨٢٫٨٦٪ گوندنشین بوون، لە قەزاکانی ئاپاران (٢١٬٦٥٤)، ئاراگات (١٣٬٤٠١)، ئەشتەراک (٤٢٬٧٠١)، و تالین (٣٩٬٥٧٨) دابەشکراون.[٢]

بەپێی سەرژمێری فەرمی ساڵی ٢٠١١، ژمارەی دانیشتووانی ئاراگاتسۆن ١٣٢٩٢٥ کەسە (٦٦٧٣٨ پیاو و ٦٦١٨٧ ژن)، کە نزیکەی ٤٫٤٪ی تەواوی دانیشتووانی ئەرمینیا پێکدەھێنێت. ژمارەی دانیشتووانی شارەکان ٣١٣٧٦ کەسە (٢٣٫٦٪) و گوندنشینەکان ١٠١٥٤٩ کەسە (٧٦٫٤٪). ئاراگاتسۆن زۆرترین ڕێژەی دانیشتووانی گوندنشینی لە ئەرمینیا ھەیە.

پارێزگاکە ٣ کۆمەڵگەی شارستانی و ١١١ کۆمەڵگەی گوندنشینی تێدایە. گەورەترین کۆمەڵگەی شارستانی ناوەندی پارێزگای ئەشتەراکە کە ژمارەی دانیشتووانەکەی ١٩٦١٥ کەسە. ناوەندە شارییەکانی دیکەی ئاپاران و تالین ژمارەی دانیشتووانیان بەڕیز ٦٤٥١ و ٥٣١٠ کەسە. گوندی ئۆشاکان بە ژمارەی دانیشتووانی ٤٧٨٠ کەس، گەورەترین شارەوانی گوندنشینی ئاراگاتسۆنە.

خوێندن[دەستکاری]

تا ساڵی خوێندنی ٢٠١٥–٢٠١٦، پارێزگای ئاراگاتسۆن ١٢٣ قوتابخانەی ھەیە، کە ١١٩ قوتابخانە لەلایەن ئیدارەی پارێزگاکەوە بەڕێوەدەبرێن، لەکاتێکدا ٤ قوتابخانە لەژێر چاودێری ڕاستەوخۆی وەزارەتی پەروەردە و زانستدان.[٣] کۆی گشتیی ئەو قوتابخانانە ئەو ٢٠ قوتابخانەیە دەگرێتەوە کە بۆ کەمینە نەتەوەیییەکانی ئێزیدی و کورد دیاری کراون. تا کۆتایی ساڵی ٢٠١٥ ژمارەی خوێندکاران لە قوتابخانەکانی پارێزگاکەدا ١٧ ھەزار و ١٠ خوێندکارە.[٤] ھەروەھا لە پارێزگاکەدا یەک قوتابخانە بۆ پێداویستی تایبەت ھەیە.

شارۆچکەی ئەشتاراک شوێنی ٢ دامەزراوەی سەرەکی توێژینەوەیە: پەیمانگای میکایل تێر-میکایلیان بۆ توێژینەوەی فیزیایی[٥] و پەیمانگای فیزیای تیشکی و ئەلیکترۆنی.[٦]

گوندی بیوراکان شوێنی ڕوانگەی بیوراکانە کە لەلایەن ئەکادیمیای نیشتمانی زانستەکانی ئەرمینیا بەڕێوەدەبرێت.

مۆزەخانەی ماڵی ڕۆماننووس پێرچ پرۆسیان کە لە ساڵی ١٩٤٨ لە ئەشتەراک دامەزراوە، لە گرنگترین ناوەندە کولتوورییەکانی پارێزگاکەدایە.[٧]

کەسایتییەکانی پارێزگای ئاراگاتسۆن[دەستکاری]

سەرچاوەکان[دەستکاری]

  1. ^ "Legislation: National Assemly of RA". www.parliament.am. Retrieved 2022-02-11.
  2. ^ "Демоскоп Weekly - Приложение. Справочник статистических показателей". www.demoscope.ru. Retrieved 2022-02-10.
  3. ^ "Aragatsotn province schools" (PDF). Archived from the original (PDF) on 2016-03-04. Retrieved 2015-12-07. ٤ی ئازاری ٢٠١٦ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.
  4. ^ "Կայացավ ՀՀ Արագածոտնի մարզի հանրակրթական դպրոցների տնօրենների օգոստոսյան խորհրդակցությունը | Առավոտ - Լուրեր Հայաստանից".
  5. ^ "The Institute for Physical Research (IPR)". www.ipr.sci.am.
  6. ^ "Institute of Radiophysics and Electronics". Archived from the original on 2019-06-10. Retrieved 2016-06-04.
  7. ^ "Charents Museum of Literature and Arts". Archived from the original on 2011-08-20. Retrieved 2015-12-14. ٢٠ی ئابی ٢٠١١ لە Archive.is، ئەرشیڤ کراوە