دێپ دژی ڕۆژنامەی نیووز گرووپ

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
دێپ دژی ڕۆژنامەی نیووز گرووپ
وڵاتشانشینی یەکگرتوو
دەسەڵاتی دادوەری دەگرێتەوەEngland and Wales
ڕێکەوتی دەستپێکردن١ی حوزەیرانی ٢٠١٨
ڕێکەوتی کۆتاییھاتن٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠
Legal citation of this text[2020] EWHC 2911 (QB)
CourtHigh Court of Justice
DefendantNews Group Newspapers Ltd، Dan Wootton
Plaintiffجۆنی دێپ
JudgeAndrew Nicol
وێبگەhttps://www.judiciary.uk/judgments/depp-v-news-group-newspapers-ltd
Full work available at URLhttps://www.bailii.org/ew/cases/EWHC/QB/2020/2911.html، https://caselaw.nationalarchives.gov.uk/ewhc/qb/2020/2911

دێپ دژی ڕۆژنامەی نیووز گرووپ (بە ئینگلیزی: Depp v News Group Newspapers) شەڕێکی یاسایی بەرچاوی دیکە کە جۆنی دێپ تێیدا بەشدار بووە، داوای یاسایییەکەیە لە دژی «نیووز گرووپ نیووزپەیپەر ئێڵ تی دی» و ڕۆژنامەنووس «دان وۆتن» لەسەر بابەتێک کە لە ڕۆژنامەی زە سەن بڵاوکراوەتەوە کە بە «ژن لێدەر» ناوی بردووە. دێپ ئەو تۆمەتانەی توندوتیژی خێزانی لەلایەن ئەمبر ھێردەوە ڕەتدەکاتەوە و دەڵێت ئەو بابەتە زیانێکی بەرچاوی بە ناوبانگ و پیشەکەی گەیاندووە. دادگاییکردنەکە لە مانگی تەممووزی ٢٠٢٠ ئەنجامدرا و ھەردوو دێپ و ھێرد بەڵگەیان خستەڕوو.

ئەم دۆسیەیە زۆر بانگەشەی بۆ کراوە و خەڵکێکی زۆر لە نزیکەوە بەدواداچوون بۆ ڕێوشوێنەکان دەکەن و لە سۆشیال میدیا ڕای خۆیان دەردەبڕن. بڕیارەکە لە مانگی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠ ڕاگەیەندرا، دادوەر بڕیاری لە بەرژەوەندی ڕۆژنامەی نیووز گرووپی ڕۆژنامەوانیدا دەرکرد و بۆی دەرکەوت کە بابەتەکە «بە شێوەیەکی تەواوەتی ڕاستە». بڕیارەکە مشتومڕێکی زۆری لەسەر بوو، ھەندێک کەس پشتگیریان لە بڕیارەکە کرد و ھەندێکی دیکەش ڕەخنەیان لە بڕیارەکە گرت و بە نادادپەروەرانە بەرامبەر دێپ دەزانن. ئەم دۆسیەیە جارێکی دیکە تیشکی خستووەتە سەر ئاڵۆزییەکانی تۆمەتەکانی توندوتیژی خێزانی و دژیاتی بەڕێوەبردنی سیستەمی یاسایی لەم جۆرە کەیسانەدا.

ھەروەھا ئەم دۆسیەیە کاریگەرییەکی بەرچاوی لەسەر ژیانی ھونەری دیپ ھەبووە، دوای بڕیارەکەی دادگا، ئەو ئەکتەرە لە ڕۆڵی «گێلێرت گریندێلڤاڵد» لە فیلمی «فانتاستیک بیستس» دوورخرایەوە. ھەروەھا دیپ ڕووبەڕووی ڕەخنەی ھەندێک لە ھاوکارەکانی پێشووی بووەتەوە لە پیشەسازی کات بەسەربردن، لەنێویاندا نووسەری ھاری پووەتەر جەی کەی. جێری بروکھایمەر بەرھەمھێنەری فیلمی ڕۆلینگ و چەتەی دەریایی کاری بی. ھەروەھا ئەم دۆسیەیە تیشکی خستووەتە سەر ئاڵۆزییەکانی دەستدرێژی خێزانی و تەحەددیاتی دیاریکردنی ڕاستییەکان لەو حاڵەتانەی کە باسی ڕووداوەکان ناکۆکیان تێدایە. ھەندێک باسیان لەوە کردووە کە ئەم دۆسیەیە چەشنە کۆنەپەرستانە زیانبەخشەکان لە دەوری توندوتیژی خێزانی بەھێزتر دەکات، وەک ئەو باوەڕە کە ھەمیشە ژنان قوربانین و پیاوان ھەمیشە تاوانبارن.

ھەروەھا ئەم دۆسیەیە پرسیاری لەبارەی ڕۆڵی میدیاکان لە ڕاپۆرتکردن لەسەر تۆمەتەکانی دەستدرێژی خێزانی و پێویستی ڕۆژنامەگەری بەرپرسیارانە وروژاندووە. لەکاتێکدا ھەندێک دەڵێن کە میدیا ئەرکی لەسەرە کە ڕاپۆرت لەسەر تۆمەتەکانی سووکایەتیکردن بدات، ھەندێکی تر دەڵێن کە ڕاپۆرتکردنی ھەستیار دەتوانێت چەشنە کۆنەپەرستانە زیانبەخشەکان بەردەوام بکات و زیاتر زەبر و زەنگ بە ڕزگاربووان بدات؛ بۆیە دۆسیەی دێپ دژی ڕۆژنامەکانی گرووپی نیووز پرسێکی زۆر مشتومڕاوی و دابەشکاری بووە، کە تیشکی خستووەتە سەر پرسە فراوانەکانی دەوروبەری توندوتیژی خێزانی، ئەخلاقی میدیا و کولتوری ناوداران.

میدیاکان و مشتومڕەکان[دەستکاری]

ھەروەھا ئەم دۆسیەیە گفتوگۆی لە دەوری گرنگی باوەڕھێنان بە ڕزگاربووانی دەستدرێژی خێزانی و پێویستی پشتگیری باشتر بۆ قوربانییەکان بەدوای خۆیدا ھێناوە. زۆرێک ستایشی ھێردیان کردووە کە قسەی لەسەر ئەزموونەکانی کردووە و دژی سووکایەتیکردن وەستاوەتەوە، ھەندێکی دیکەش ڕەخنەیان لێگرتووە کە گوایە بەڵگەی ساختە کردووە و دەستکاری میدیای کردووە. ھەروەھا ئەم دۆسیەیە بووەتە ھۆی مشتومڕ لە دەوری کولتوری ھەڵوەشاندنەوە و کاریگەرییەکانی سۆشیال میدیا لەسەر ڕای گشتی. ھەندێک دەڵێن نابێت کاروانی دیپ بەھۆی تۆمەتە نەسەلمێنراوەکانەوە تێکبچێت، ھەندێکی دیکەش دەڵێن لێپرسینەوە لە کەسانی بەھێز لە بەرامبەر کارەکانیان پێویستە بۆ دروستکردنی کۆمەڵگایەکی سەلامەتتر و دادپەروەرتر.

جگە لەوەش ئەم دۆسیەیە ڕۆشنایی خستووەتە سەر پرسی گازلایتکردن، ھێرد دیپی تۆمەتبار کردووە بە دەستکاریکردن و شێواندنی ڕاستییەکان بۆ ئەوەی گومانی لە تێڕوانین و یادەوەرییەکانی خۆی ھەبێت. ئەمەش بووەتە ھۆی گفتوگۆکردن لە دەوری کاریگەرییە دەروونییەکانی غازلایت و گرنگی ناسینەوە و چارەسەرکردنی ئەم جۆرە سووکایەتییە؛ بۆیە دۆسیەی دیپ دژی ڕۆژنامەکانی گرووپی ھەواڵ پرسێکی ئاڵۆز و فرەلایەنە بووە، پرسیاری گرنگی وروژاندووە و گفتوگۆی گرنگی لە دەوری توندوتیژی خێزانی، ئەخلاقی میدیایی و بەھا کۆمەڵایەتییەکانی وروژاندووە.

سەرچاوەکان[دەستکاری]