جەنەوا
| جەنەوا | |
|---|---|
| بە ئیتالی: Genova | |
| بەشێکە لە | Liguria، città metropolitana di Genova |
| ناو بە زمانی فەرمی | Zena |
| ناسناوی خەڵک | Génoise، Génois، genovesi |
| زمانی فەرمی | زمانی ئیتاڵی |
| وڵات | ئیتاڵیا |
| دابەشکاریی کارگێڕی | città metropolitana di Genova |
| ناوچەی کاتی | UTC+01:00، UTC+02:00 |
| پۆتانی شوێن | ٤٤°٢٤′٢٦″N ٨°٥٦′٢″E |
| Coordinates of easternmost point | |
| Coordinates of northernmost point | |
| Coordinates of southernmost point | |
| Coordinates of westernmost point | |
| نووسینگەی بەڕێوەبردن | mayor of Genoa |
| سەرۆک | Silvia Salis |
| ئەنجومەنی یاسادانەر | Genoa City Council |
| دانیشتووان | ٥٥٨٬٧٤٥ |
| بەرزی لە ئاستی دەریا | ٢٠ مەتر |
| ڕووداوە بەرچاوەکان | Siege of Genoa، Siege of Genoa، Siege of Genoa، Siege of Genoa، Siege of Genoa |
| خەڵاتەکان | Gold Medal of Military Valour، European Capital of Culture |
| دەردەکەوێت لە بەرھەمی | Civilization V |
| ڕووبەر | ٢٤٠٫٢٩ کیلۆمەتر چوارگۆشە |
| کۆدی پۆستە | 16121–16167 |
| وێبگە | https://www.comune.genova.it/ |
| Patron saint | یەحیا |
| ئابووری بابەت | economy of Genoa |
| Seismic classification | 3 |
| کۆدی تەلەفۆن | 010 |
| کۆدی تابلۆی ئۆتۆمۆبیل | GE |
![]() | |
پۆتانەکان: 44°24′40″N 8°55′58″E / 44.41111°N 8.93278°E
جەنەوا (بە ئیتالی: Genova) شارێک و بەندەرێکی دەریاییی گرنگە لە باکووری ئیتالیا، و پایتەختی ھەرێمی لیگۆریا و پارێزگای جەنەوایە.
ڕوانگەیەکی دەریایی ھەیە، خاوەن مێژوویێکی پرشنگدارە، کەلتورێکی بەھێزی ھەیە لەبارە ڕۆشەنبیرییە دەریایییەکان بۆسەرانسەری جیھان نەک تەنھا دەریای سپی ناوەڕاست، ژمارەی دانیشتووانی ٦١١٬٩٤٩ کەسە.
یەکێکە لە کۆلەکە سەرەکییەکانی ئابووری ئیتالیا، بەندەرەکەی گەورەترین لەنگەری دەریایی ھەموو ئیتالیا و دەریای ناوەڕاستە.
لە تەممووزی ٢٠٠٦ یونسکۆ شارەکەی خستە ڕێزبەندی شوێنە مێژوویییە جیھانییەکان.
جوگرافیا
[دەستکاری]زەوییەکان
[دەستکاری]ڕووبەری زەوییەکانی شارەوانی جەنەوا ٢٤٣کم چوارگۆشەیە، ڕوانینێکی ئاوی ھەیە کە کەوتووەتە کەندەڵانێک و چەندین گرد و چیای بەرز لەپشتی ڕاکشاون. درێژی ڕوە ئاوییەکەی ٤٢کم جگە لەناوچەی ڕیڤێریا کە جوگرافیانە وەک بەشێک لەجەنەوا ھەڵکەوتووە.
لەناوەڕاستی کەناراوەکەی ڕێڕەوی بەندەری سروشتی جەنەوا ھەڵکەوتووە کە لەشێوەی دەشتەنی دایە، شارەکەی کردووەتە دوو لەتی سەرەکی :بیزانیۆ لەبەری خۆڕھەڵاتی، پۆلشیڤیرا لەبەری خۆڕئاوای.
کەشوھەوا
[دەستکاری]
جەنەوا کەشوھەوایەکی مامناوەندی دەریایی ھەیە کە زۆرتر لەژێر کاریگەری زەریایی دایە.
جیاوازی پلەی گەرمای ٦پلەی سلیلیزییە لە ھەموو وەرزەکان، پلەی گەرمی ناوەندی ١٥٬٦+لەھەرسالێکدا، بەڵام پلەی گەرمای وەرزی ٨٬٠+ لەنێوان کانوونی دووەم بۆ یەنایەر، لەمانگەکانی تەممووز و یۆلیۆ کەشێکی شێداری ھەیە، ھاوینی تەڕە و زستانی ناوەندییە.
لە زستانان بای باکوور ڕووی تێدەکات، کە لەسەرەتای پاییز و کۆتایی بەھار ھەستی پێدەکرێت.
ڕێژەی بارانبارینی ١٠٧٢ملم ساڵانە، کەلەھەر دوازدە مانگی ساڵ دای دەبارێنێت ، جگە لەمانگەکانی تەممووز و یۆلیۆ کەمتر دەبارێت، زۆرجاران لەزستانان بەفریشی تێدەکەوێت.
بەھۆی تایبەتمەندی خاک و کەشوھەوایەکەی، دەکرێت بڵێین ھەموو زیندەوەر و گیانلەبەرانی شارەکە دەکەونە بەر بەخششی ئەم کەشوھەوا خۆش و دەگمەنەی کە پلەیەکی گەرمی خۆش و شێداری ھەیە لەگەڵ بوونی تیشکی خۆڕی تاوتاو.
مێژوو
[دەستکاری]مێژووی جەنەوا دەگەرێتەوە بۆ سەدە کۆنەکان. بەپێی مێژوو کۆنترین ھۆز لەو ناوچەیە نیشتەجێبووبێت لیگورییەکان بوونە کە دواتر سەلت دادەمەزرێنن لە نێوان ساڵانی ٢٥٠٠بۆ ٢٠٠٠بەرلەزایین.

گۆرستانێکی ھەیە کە مێژووەکەی دەگەڕێتەوە بۆ سەدەکانی شەشەم و پێنجەمی بەرلەزایین، شوێنەکە بووەتە گۆڕستانی داگیرکاری ئەگریکییەکان بەڵام ھەیوانەکانی شارەکە زووتر بەکارھاتووە ڕەنگە لەلایەن ئەترۆسکانەکان بەکارھاتبێت. بۆچوونیش ھەیە کەلەلایەن فینیقییەکانەوە دروست کراوە.
سەدەکانی ناوەراست و سەردەمی ھەڵسانەوە
[دەستکاری]
سەردەمی ھاوچەرخ
[دەستکاری]
جەنەوایییەکان
[دەستکاری]
پێشانگا
[دەستکاری]- خاچەکەی سان جۆرجۆ و پیاوە دوو دەم و چاوەکە کە دروشمی شارەکەیە
- حی لافاتریتشی
- جەنەوا
- سان جۆرجۆ
- بەندەری کۆن
- پێشانگای
- ساحة دی فیراری أنغولو
- لانتیرنا
- مقبرة ستالیینو
- قصر سان جورجو
- جنوة
- طریق علوی وناطحة سحاب
- محطة الأنفاق
- Palazzo Tursi, sede del Municipio
- Porta Soprana
- Narrow and tall alleyways are common in Genoa
- Sunset over harbor with large ships.
- Ducal Palace
- St. Lawrence Cathedral
سەرچاوەکان
[دەستکاری]- بەشداربووانی ویکیپیدیا، «جەنەوا»، ویکیپیدیای عەرەبی. سەردان لە ٥ی شوباتی ٢٠٢٠.
