ددان لێنانەوە

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search

ددان لێنانەوە بە ئینگلیزی { Dental implant }

بە چاندنی ددان ناسراوە، ئەو پێکهاتەیە نەشتەرگەرییە کە لەگەڵ ئێسکی پووکدا کارلێک دەکات بۆ پاڵپشتیکردنی کارلێکە ددانییەکانی وەک ددانی {تاج و پرد و ددان } وە کەم کردنەوەی زیانەکانی دەم و چاو یانیش بۆ ئەوەی وەک خاڵی فۆکاڵ بۆ ئێسکناسی کار بکات چاندنی ددان لە ئێستادا گەورەترین گەشەسەندنی پزیشکی ددانە کە چارەسەری لەدەستدانی ددان دەکەن بەبێ ئەوەی هیچ کام لە ددانە ونبووەکان تێوەبگلێت . پرۆسێسەیەکی بایۆلۆجییە کە پشت بە تێکەڵبوونی ئێسک دەبەستێت ، ئەمەش بە گرێدانی تیتانیۆم بە ئێسکەوە ئەنجام دەدەدریت . چاندنی بۆ چوونە ناو ئێسکەکە سەرەتا دائەنرێن، پاشان هاوکێشەیەکی دەستکرد بۆ ددانەکان زیاد دەکات. کاتی دەوێت بۆ دڵنیابوون لەوەی کە چاندنی چەسپاو بە پتەوی هاوپێچ کراوە پێش لکاندنی پرۆستس بۆ ددانەکان (تاج، پرد یان دنچەر بێت) یان دانانی بەستێک کە دەستلەکارکێشی ددان/تاجی لە دەستدا بێت.

سەرکەوتن یان سەرنەکەوتنی چاندنی شازەکان پەیوەستە بە تەندروستی ئەو کەسەی نەشتەرگەری چاندنی پێ دەکرێت ، ئەو دەرمانانەی وەریدەگرێت کە دەتوانێت کاریگەری لەسەر شانسی چاکبوونەوەی ئێسکەکان و تەندروستی ئەو شانەی دەم هەبێت . ئەو بڕە پەستانەی کە لەسەر جێبەچێکردن و جێگیرکردن دادەگیرێن هەروەها هەڵدەسەنگێنرێ لە کاتی کاری ئاساییدا . شێوازی شوێن و ژمارەی چاندنی زۆر پێویستە بۆ تەندروستی درێژخایەنی پرۆستس وەک هێزی بیۆمیکانیکی دروستکراو لە کاتی جوین دا ڕەچاو دەکرێت بە کاریگەر.

شوێنی چاندنی بە شوێن و گۆشەی ددانی تەنیشتی دیاری دەکرێت ، لە ڕێگەی کەڕووەکانی تاقیگە وە یان بە بەکارهێنانی سی تی سکان لەگەڵ تەکنەلۆژیای کامی کاد بۆ دروستکردنی ستێتبۆڵ بۆ ئەوەی چاندنی بە ئاراستەیەکی ڕاستدا ئاراستە بکرێت . پێش مەرجی بۆ ماوەیەکی درێژ بۆ چاندنی ددانی سەرکەوتوو، تەندروستی ئێسکی جاو و بنێشتەکان چونکە هەردووکیان دەتوانن پاش لابردنی ددان پەرە بە ئەترۆفی بدەن، هەندێک جار پێویستە نەشتەرگەری وەک هەڵگرتنی سینە یان بنێشت دووبارە دروست بکرێت و بنێشتە نموونەیەکە ئەستوور بکرێت پێش ئەوەی دەست بکرێت بە دانانی تاج، پرد یان کیتس.

جۆرەکانی ددان لێنانەوە

زۆر ڕێگا هەیە بۆ بەکارهێنانی چاندنی ددان

بەلام دوو جۆریان سەرەکین

١.جێگیر

٢.جوڵاو

..................................................

١.جێگیر

بەکارهاتووە بۆ قەرەبووکردنەوەی ددانێکی ونبوو یان زیاتر ، ، وەک جێگرەوەیەکی تر بەکاردێت لەو حاڵەتانەی کە پڕکردنەوەی ددانەکە زەحمەتە بەبێ ئەوەی تووشی مەترسی شکان یان بەرکەوتنی دەماری بکات ، هەروەها دەتوانرێت بۆ جوانکردنی شێوەی ددان و بەتایبەتیش بۆ ددانەکانی پێشەوە کە ڕەنگە تووشی ڕەنگ و پیسی بێت ، بەکاربهێنرێت .

بۆ قەرەبووکردنەوەی ددانێک یان زیاتر بە ساردی ددانی تەنیشتی، بۆ پڕکردنەوەی ددانی ونبوو لەسەریان، لە لۆکەی دانەکان بەکار دەهێنرێ.

یەکێک لە زیانەکانی ئەم شێوازە ساردکردنەوە و بچووککردنەوەی قەبارەی ددانی هاوسێو و لابردنی چینی مینا دەوڵەمەندە بە کالسیۆم کە بەرپرسە لە پاراستنی ددان لە کارکەوور و کاریگەری گەرما

٢.جوڵاو

پێکهاتەی چەسپاو یان جوڵاو پشت بە ددانەکانی دەوروبەر دەبەستن بۆ بەدەستهێنانی سەقامگیری، بەرگری لە جوڵە و لەکارخستنیان لەکاتی ئەنجامدانی کارەکەیان، هەروەها بەشی ئێسک-مۆخی ددانی چوستراو جێگیر دەبێت و پشتگیری ددان دەکات بەبێ ئەوەی هیچ ددانێک یان شانەی دەوروبەر تووشی سەرلێشیووبوون بکات

گواستنەوەی جێگیرەکان ئێستا بەدەگمەن وەک چارەسەرێکی کاتی بەکاردەهێنرێ، و دەتوانرێت لەگەڵ کەسانی بەتەمەن لە کیتی تەواودا بەکار بهێنرێت و لەلایەن چاندنی ژێرەوە پشتیوانی بکرێت.

...................................................

مێژووی ددان لێنانەوە

مێژووی چاندن

شوێنەوارەکان بەڵگەیەک دابین دەکەن کە مرۆڤ بۆ هەزاران ساڵ هەوڵی داوە لە ڕێگەی چاندنی ددانی ڕەگەوە قەرەبووی ددانی ونبووبکاتەوە . چاندنی شوێنەوار لە چینێکی کۆنەوە (کە دەگەڕێتەوە بۆ 4000 ساڵ) نەخشێنرابوون بۆ ناو گیای بامبۆ و بە ئێسک ناسرابوون بۆ جێگرتنەوەی ددانە ونبووەکان، پاشماوەی دوو هەزار ساڵ لە میسری کۆنەوە هاوشێوەی ئەم گیایانە لە شێوەدا، کە لە کانزای بەنرخ دروست کراون هەندێک مومیامی میسری بە ددانی مرۆڤەوە دۆزرانەوە و لە حاڵەتەکانی تردا ددانی مس ساڵی 1931 لە شوێنێکی هۆندوراز کە دەگەڕێتەوە بۆ 600 ی ز ، ویلسۆن بۆبینۆ و هاوسەرەکەی شەویلکەی مایانیان دۆزییەوە ، لە شوێنی سێ شکانی ونبوو بە توێکڵی دەریا ، نەخشێنراوە بۆ شێوەی ددان . گەشەی ئێسک لە دەوروبەری دوو چاندنیدا، جگە لە پێکهاتنی ئەلکالی، ئەوە دەردەخات کە ئەوانیش وەک جوانیکار بوون ئەم پارچەیە لە ئێستادا بەشێکە لە کۆکراوەی ئۆرتفۆدیک لە مۆزەخانەی پیبۆدی شوێنەوار ناسی و ئێتنۆلۆژی لە زانکۆی هارڤارد .

لە سەردەمی مۆدێرندا، چاندنی بەپێچەی ددان وەک سەرەتای ساڵی 1969 باس کرا، بەڵام ڕستنێکی نەرم کە لەگەڵ ئایزۆتۆپێکی ددان دروستکراو لە پۆلیمێثاتی ساتێرات دروست کراوە نەک تێکەڵبوونی ئێسک