ئەتڵەس
| ئەتڵەس | |
|---|---|
| لقی | کاری سەرچاوە، cartographic work، کتێب، map series |
| ناونراوە لەدوای | Atlas of Mauretania |
| لێکۆڵینەوە لەلایەن | atlas cartography |
| Entry in abbreviations table | атл. |

ئەتڵەس واتە کۆمەڵە نەخشەیەک کۆکرابنەوە لە بەرگێکدا.[١] وشەیەکە یەکەمجار لە لایەن زانای فلاندەرزی گێرھاردس میرکەیتەر بەکارھاتووە ساڵی ١٥٨٥.[١]
مێژوو
[دەستکاری]




یەکەم کار کە نەخشەی بە شێوەیەکی ڕێکخراو و بە قەبارەی ھاوچەشن تێدابوو کە نوێنەرایەتی یەکەم ئەتڵەسی مۆدێرنی دەکرد، لەلایەن نەخشەساز و نەخشەکێشی ئیتاڵی پیێترۆ کۆپۆ لە سەرەتای سەدەی ١٦یەمدا ئامادەکرابوو؛ بەڵام لەو کاتەدا بڵاونەکرایەوە، بۆیە بە شێوەیەکی نەریتی وەک یەکەم ئەتڵەس دانانرێت. بەڵکو ئەو نازناوە دەدرێتە کۆمەڵە نەخشەی تیاتروم ئۆربیس تێراروم لەلایەن نەخشەسازی برابانتی ئەبراھام ئۆرتێلیۆس کە لە ساڵی ١٥٧٠ چاپکراوە.[٢]
ئەو ئەتڵەسانەی لە ئێستادا بڵاودەکرێنەوە گەلێک جیاوازن لەوانەی لە سەدەکانی ١٦ەم–١٩ەم بڵاوکراونەتەوە. بە پێچەوانەی ئەمڕۆ، زۆربەی ئەتڵەسەکان بەرگ نەکراو و ئامادە نەبوون بۆ کڕین لەلایەن کڕیارەوە، بەڵکو پێکھاتە ئەگەرییەکانیان بە جیا لە ڕەفەکاندا دادەنران. کڕیار دەیتوانی ناوەڕۆکەکان بە دڵی خۆی ھەڵبژێرێت، و نەخشەکان ڕەنگاوڕەنگ/زێڕین بکرێن یان نا. دواتر ئەتڵەسەکە بەرگ دەکرا. بەم شێوەیە، ئەتڵەسە چاپکراوە سەرەتایییەکان کە ھەمان لاپەڕەی ناونیشانیان ھەیە دەتوانن لە ناوەڕۆکدا جیاواز بن.[٣]
دەوڵەتەکان لە سەدەی ١٩یەمدا دەستیان کرد بە بەرھەمھێنانی ئەتڵەسە نیشتمانییەکان.[٤]
سەرچاوەکان
[دەستکاری]- 1 2 فەرھەنگی سەرھێڵی وشەڕەتناسی، دوا سەردان ٥ی ئازاری ٢٠١٥
- ↑ «Atlas | Geography, Cartography, Navigation | Britannica». www.britannica.com (بە ئینگلیزی). لە ٢٧ی ئازاری ٢٠٢٥ ھێنراوە.
- ↑ Jan Smits, Todd Fell (2011). Early printed atlases: shaping Plato's 'Forms' into bibliographic descriptions. In: Journal of map & geography libraries : advances in geospatial information, collections & archives, (ISSN 1542-0353), 7(2011)2, p. 184-210.
- ↑ Short، John Rennie (٢٠٢٢). The Rise and Fall of the National Atlas in the Twentieth Century: Power, State and Territory. Anthem Press. doi:١٠.٢٣٠٧/j.ctv٢s٢pp١m. ژپنک ٩٧٨-١-٨٣٩٩٨-٣٠٤-٧. JSTOR j.ctv٢s٢pp١m. S2CID ٢٥٠٩٤٤٣٩٧.
| ئەم «جوگرافیا» وتارە کۆلکەیەکە. دەتوانیت بە فراوانکردنی یارمەتیی ویکیپیدیا بدەیت. |