ژان پۆڵ سارتەر

لە ویکیپیدیاوە، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد
باز بدە بۆ: ڕێدۆزی، گەڕان
ژان پۆڵ سارتەر
لەدایکبوون ژان پۆڵ سارتەر
٢١ مایسی ١٩٠٥
شاری پاریس لە فەڕەنسا
مەرگ ٤ نیسانی ١٩٨٠)
پیشە نووسەر ، ڕەخنەگر

ژان پۆڵ چاڕڵس سارتەر (بە ئینگلیزی:Jean-Paul Sartre) (٢١ مایسی ١٩٠٥ - ١٤ نیسانی ١٩٨٠) لە فەڕەنسا لە شاری پاریس لە دایکبووە. فەرەنسییەکان ناوەکەی بە ساتە دەخوێننەوە. ژان پۆڵ سارتەر فەیلەسوفی بوونگەرایی و نووسەری شانۆیی و ڕۆماننووس و نووسەری سیناریۆ و چالاکوانی سیاسی و ژیاننامەنووس و ڕەخنەگرێکی ئەدەبی فەڕەنسی بوو. یەکێک بوو لە کەسایەتیە گەورەکانی فەلسەفەی فەڕەنسی سەدەی بیستەم، بەتایبەتی مارکسیزم، ھەروەھا یەکێک بوو لە کەسایەتیە دیارەکانی بواری ئەدەب و فەلسەفەی بوونگەرایی. لە کارەکانی بەردەوام بوو تاوەکو چەند بوارێکی گرتەوە وەک فەلسەفەی مارکسی و کۆمەڵناسی و تیۆری ڕەخنەیی و لێکۆڵینەوەی ئەدەبی. سارتەر بە پەیوەندیە دوور و درێژەکەی لەگەڵ نووسەری فێمینیست سیمۆن دی بۆوڤار ناسرا بوو. لە ساڵی ١٩٦٤ خەڵاتی نۆبڵی لە بواری ئەدەبدا پێبەخشرا بەڵام لەبەر چەند ھۆکارێک خەڵاتەکەی ڕەتکردەوە.

ژیاننامە[دەستکاری]

سارتەر، فەیلەسوف و نووسەری فەرەنسی، پیشەی وانەبێژبووە. لە ئەڵمانیا فەلسەفەی خوێندوە لە کاتی جەنگی جیھانی دووەمدا، کاتێک ئەڵمانەکان فەڕەنسا داگیردەکەن، سارتەر دەچێتە ڕیزی بەرەنگاربووەکانی فەرەنسا و خەبات دەکات دژی داگیرکەر.