لودڤیگ میس ڤەن دێر ڕۆھە

لە ویکیپیدیاوە، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد
باز بدە بۆ: ڕێدۆزی، گەڕان

لوودویگ میس ڤەن دێر رۆھێ، (بەئەڵمانی: Ludwig Mies van der Rohe) (٢٧ی ئادار ١٨٨٦ - ١٩ی ئابی ١٩٦٩) نژیاروانی ئاڵمانی-ئەمریکایی بوو. ئەو زۆرتر بە نازناوەکەی «میس» ناسراوە. میس فەن دێر رۆھێ لە لای لو کۆربوزیێ، ئالڤار ئالتۆ و فرانک لۆید ڕایت یەکێک لە ماموستایانی نژیاروانیی مودێرنە.

میس بەوێنەی زۆربەی ھاوچەرخەکانی پاش لە شەڕی جیھانیی یەکەم لە شوونی دامەزراندنی شیوازێکی نوێ لە نژیاروانی بوو کە ھەروەھا کە شێوازەکانی کلاسیک و گۆتیک چەرخەی خۆیانیان نواندووە، بتوانێت زەمانی نوێ بنوانوێنیت. ئەو شێوازی زۆر کاریگەری لە نژیاروانیی سەدەی بیستەم دامەزراند کە تایبەتمەندیەکانی ئاشکرایی و سادەیی بوو. بینا پێگەیشتووەکانی میس لە ماددە مودێرنەکانێک وەکۆ پۆڵای پیشەسازی و قاپەکانی شووشە بۆ ھەناوی بینا سازراوەتەوە. میس بۆ نژیاروانیەک لەگەل پەیکەرێکی مینیمال لە سیستەمی پێکھاتە ھەوڵ دەدا کە بەرامبەر بە ئازادیی ئاماژە پێکراوی بۆشاییی بازی لێشاو ھاوسەنگیاو بێت. ئەو بیناکانی خۆی بە پۆست و ئیسک بانگ دەکرد. ئەو بۆ ڕێگەیەکی بەئاوەزانە ھەوڵ دەدا کە دەتوانی پرۆسەی پڵانکردن بە شێوەیەکی دروستکەرانە ڕێنمونی بکات بەڵام ھەمووکات سەر بە دەربڕینی گیانی چەرخەی مودێرن بوو. میس بە وتە وەرگیراوەکانی وەکۆ «کەمتر زۆرترە» و «خوا لە درێژەپێدانەکانە» ناسراوەتەوە.