دەوڵەتی سەروەر
 |
ئەم وتارە لەوانەیە پێویستی بە خاوێنکردن ھەبێت تا بگاتە شێوازی ستانداردی نووسین. (بەکارھێنانی ڕێنوێنیە وردترەکانی خاوێنکردن لەبەر چاو بگرە.) تکایە ئەگەر دەتوانی، یارمەتیی پەرەپێدانی ئەم وتارە بدە. لەوانەیە پەڕەی وتووێژ پێشنیاری گونجاوی لە خۆ گرتبێت. |
-
- ئەم وتارە سەبارەت بە چەمکی دەوڵەت لە یاسای نێونەتەوەییدا نووسراوە. بۆ واتا گشتییەکەی چەمکی دەوڵەت، وتاری دەوڵەت ببینە.
دەوڵەتی سەروەر یان دەوڵەتی فەرمانڕەوا یان دەوڵەتی حاکم ئەو دەوڵەتەیە کە خاوەنی ئەم تایبەتمەندییانە بێ: ١) ئاپۆرەیەکی ھەمیشەیی، ٢) مەڵبەندێکی دیاریکراو، ٣) حکوومەتێک، ٤) توانای دامەزراندنی پێوەندی لەگەڵ دەوڵەتە سەروەرەکانی تردا. [١]
دەوڵەت وەکوو کەسایەتییەکی نێونەتەوەیی دەشێ خاوەنی ھەمووی ئەو تایبەتمەندییانە بێ. دەوڵەتی سەروەر سەر بە ھیچ ھێز یان دەوڵەتێکی تر نییە و بوونیشی گرێدراو بە بوونی ھیچ ھێز یان دەوڵەتێکی تر نییە.
"سێ پێناسەی جیاواز بۆ دەوڵەت پێشکەش کراوە: پێناسەی قانوونی، پێناسەی فەلسەفی، و پێناسەی سیاسی. لە پێناسە قانوونییەکەیدا، دەوڵەت یەکەیەکە کە خاوەنی ئەم تایبەتمەندییانە بێ:
١) حەشیمەت، ٢) سەرزەمین، ٣) سەروەری، ٤) حکوومەت."[٢]
[دەستکاری] وتارە پێوەندیدارەکان
- ئەوەی دەوڵەتی سەروەر پێویستە بیبێ: سەروەری
- دەوڵەت جۆرگەلی تریشی ھەیە: دەوڵەتی نەتەوەیی، دەوڵەتی یەکگرتوو
- ئەوەی دەوڵەتی سەروەر بەھۆیەوە دەسەڵاتی خۆی دەخاتە کار: حکوومەت
[دەستکاری] سەرچاوەکان
- ↑ ماڵکم ناتان شاو (Malcolm Nathan Shaw) پرۆفیسۆری یاسای نێودەوڵەتییە. ئەو لە کتێبەکەی خۆیدا بە ناوی یاسای نێونەتەوەیی (International law) لە لاپەڕەی ژمارە ١٧٨ وەھا دەڵێ:
"... the state as an international person should possess the following qualifications: (a) a permanent population; (b) a defined territory; (c) government; and (d) capacity to enter into relations with other states."
- ↑ (ئەحمەد شەبانی، فەرھەنگی زانستی سیاسی، زانکۆی کوردستان، سنە ١٣٨٨)
