گومرگ

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search
خاڵێکی گومرگی میری لە شاری ئیلام (١٩٠٩).

گومرگ یان سەرانە بریتییە لە باج یان وەرگرتنی پارە یان پولی دارایی بەبیانووی پاراستن و ئاسایشی بازرگانی وکاڵا نێودەولەتیەکان کە بەشێوەی خاڵی پشکنین لەسەرسنورە نێودەولەتیەکان دادەنرێت.

باجی گومرگ ڕۆڵێکی کاریگەری ھەیە بەسەرئابووری ناوەخۆی وڵات، ھەروەھا ڕێگایەکە بۆ پاڵپشتیکردنی بەرھەمی ناوەخۆیی و ڕێگەگرتن لەکاری بەھەدەردانی بەروبۆمی خۆماڵی ھەر وڵاتێک، ئەم خاڵی گومرگانە دەکەونە سەر خاڵەسنوریەکانی ئاوی و ئاسمانی وشکاییەکان بەھۆی گومرگەوە دەکرێت ڕێگری لە کەلوپەلی قەدەغەکراو و بەسەرچوو بگیرێت.

لەکاتی ئێستا گومرگەکان ڕێکخراون بەیاسا جۆربەجۆرەکانی وڵاتان بەڵام ھەندیک لەیاساکان یەکخراون بەپێی رێککەوتن و پەیماننامەی تایبەت لەچوارچێوەی ڕێکخراوە بازرگانیە نێودەولەتیەکان وەک (رێکخراوی بازرگانی جیھانی و رێکخراوی ئالوگۆری ئازاد و ھتد)

مێژووی گومرگ لە کوردەواری[دەستکاری]

یەکێتی گومرگەکانی جیھانی و وڵاتانی ئەندام

خۆی گومرگ وشەیەکی ئازەری تورکی کۆنە کە بەواتای سەرانە یان پارەی کەرانە دێت کە کاتی خۆی والی و پاشا و پلەبەندیەکانی تر لەسەردەمی عوسمانیەکان لەسەر ڕێگاکان چەکداریان دادەناو ھەرکەسێک تێپەریبا سەرانەیان لێدەسەند لەشێوەی پارە یان خواردن یان جلوبەرگ جگەلە دەولەت کە خاڵی گومرگی لەسەر سنورەکان دانابوو برێک پارەی لەو باجگر و کەسانەش وەردەگرت کەلەناوەوەی دەولەتی عوسمانی گومرگیان لەخەڵک دەسەند.

گرنگی خاڵی پشکنینی گومرگی[دەستکاری]

  • ڕێگەگرتن لە چوونەدەرەوە و ھاتنەناوەوەی ئەوکەلوپەلانەی کە قەدەغەکراون لەپەیرەوی ناوەخۆی وڵات.
  • دانانی بەرنامەی میری و سیاسەتەکانی لەچۆنیەتی ڕێگەگرتن و خۆدزینەوە لە باج.
  • جێبەجێکردنی ڕێنماییەکان بەسەر کەلوپەلە گوێزراوەکان.
  • ڕێگریکردن لە فێڵ و ڕوتانەوەی ھاوڵاتیان و بازرگانان.

ئەمانەش ببینە[دەستکاری]

سەرچاوەکان[دەستکاری]


بەستەرە دەرەکییەکان[دەستکاری]