ئەلفوبێی یۆنانی
لە ویکیپیدیاوە، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد
 |
|||
| ئەلفوبێی یۆنانی | |||
|---|---|---|---|
| Αα | ئەلفا | Νν | نوو |
| Ββ | بیتا | Ξξ | کسی |
| Γγ | گاما | Οο | ئۆمیکرۆن |
| Δδ | دێلتا | Ππ | پی |
| Εε | ئێپسیلۆن | Ρρ | ڕۆ |
| Ζζ | زیتا | Σσς | سیگما |
| Ηη | ئیتا | Ττ | تاو |
| Θθ | تیتا | Υυ | ئووپسیلۆن |
| Ιι | ئیۆتا | Φφ | فی |
| Κκ | کەپا | Χχ | خی |
| Λλ | لامدا | Ψψ | پسی |
| Μμ | موو | Ωω | ئۆمێگا |
| پیتە ناباوەکان | |||
 ( ) |
واو |  ( ) |
قۆپا |
 |
سەن |  ( ) |
سەمپی |
| نووسەکانی تر | |||
 |
ستیگما |  |
ھیتا |
 |
شۆ | ||
| ژمارەکان | |||
| αʹ ١ | ιʹ ١٠ | ρʹ ١٠٠ | |
| βʹ ٢ | κʹ ٢٠ | σʹ ٢٠٠ | |
| γʹ ٣ | λʹ ٣٠ | τʹ ٣٠٠ | |
| δʹ ٤ | μʹ ٤٠ | υʹ ٤٠٠ | |
| εʹ ٥ | νʹ ٥٠ | φʹ ٥٠٠ | |
| ϛʹ ٦ | ξʹ ٦٠ | χʹ ٦٠٠ | |
| ζʹ ٧ | οʹ ٧٠ | ψʹ ٧٠٠ | |
| ηʹ ٨ | πʹ ٨٠ | ωʹ ٨٠٠ | |
| θʹ ٩ | ϟʹ ٩٠ | ϡʹ ٩٠٠ | |
ئەلفوبێی یۆنانی ئەلفوبێیەکە کە لە سەدەی نۆیەم بەر لە زانی مەسیحەوە زمانی یۆنانی پێنووسراوە. ئەم ئەلفوبێیە یەکێکە لە بێکەموکووڕیترین سیستمەکانی ئەلفوبێیی و ھەروەھا کۆنترین ئەلفوبێیەکە کە ھێشتاش بە کار دەھێندرێ. لە ڕابردوودا بۆ نووسینی ژمارەکانیش ھەر لەم ئەلفوبێیە کەڵک وەردەگیرا بەڵام ئێستا یۆنانییەکان لە ژمارەکانی ھیندی بۆ نیشاندانی ژمارەکان کەڵک وەردەگرن. ئەلفوبێی یۆنانی لە ئەلفوبێی فینیقیەوە کەوتووەتەوە.
ئەلفوبێی یۆنانی [دەستکاری]
پیتەکانی ئەلفوبێی یۆنانی بریتین لە:
| گەورە | چکۆلە | ناوەکەی بە کوردی | ناوەکەی بە ئینگلیزی | گۆکردنی کۆن | گۆکردنی نوێ |
|---|---|---|---|---|---|
| Α | α | ئەلفا | alpha | [a, aː] | [a] |
| Β | β | بیتا | beta | [b] | [v] |
| Γ | γ | گاما | gamma | [g] | [ɣ, ʝ] |
| Δ | δ | دێلتا | delta | [d] | [ð] |
| Ε | ε | ئێپسیلۆن | epsilon | [e] | [e] |
| Ϝ | ϝ | واو | wau | [w] | -- |
| Ϛ | ϛ | ستیگما | stigma | [st] | -- |
| Ζ | ζ | زیتا | zeta | [z/zd] | [dz] |
| Η | η | ئیتا | eta | [ɛː] | [i] |
| Ͱ | ͱ | ھیتا | heta | [h] | -- |
| Θ | θ | تیتا | theta | [tʰ] | [θ] |
| Ι | ι | ئیۆتا | iota | [i, iː] | [i] |
| Κ | κ | کەپا | kappa | [k] | [k, c] |
| Λ | λ | لامدا | lamda | [l] | [l, ʎ] |
| Μ | μ | موو | mu | [m] | [m] |
| Ν | ν | نوو | nu | [n] | [n, ɲ] |
| Ξ | ξ | کسی | xi | [ks] | [ks] |
| Ο | ο | ئۆمیکرۆن | omicron | [o] | [o] |
| Π | π | پی | pi | [p] | [p] |
| Ϻ | ϻ | سەن | san | [s] | -- |
| Ϸ | ϸ | شۆ | sho | [ʃ] | -- |
| Ϙ | ϙ | قۆپا | koppa | [k] | -- |
| Ρ | ρ | ڕۆ | rho | [r] | [r] |
| Σ | σ ،ς | سیگما | sigma | [s, z] | [s, z] |
| Τ | τ | تاو | tau | [t] | [t] |
| Υ | υ | ئووپسیلۆن | upsilon | [u, uː] | [i] |
| Φ | φ | فی | phi | [pʰ] | [f] |
| Χ | χ | خی | chi | [kʰ] | [χ, ç] |
| Ψ | ψ | پسی | psi | [ps] | [ps] |
| Ω | ω | ئۆمێگا | omega | [ɔː] | [o] |
| Ͳ | ͳ | سەمپی | sampi | [s] | -- |
