بۆ ناوەڕۆک بازبدە

کەوتنی ئاشوور

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
کەوتنی ئاشوور
بەشێک لە لەشکرکێشیی ماد بۆ سەر ئیمپراتۆریەتیی ئاشوور

نەخشەیەکی ئیمپراتۆریەتیی ئاشووریی نوێ، کە شاری ئاشووریشی لەسەر دەردەکەوێت
ڕێکەوت٦١٤ پ.ز[١]
شوێن
ئیمپراتۆریەتیی ئاشوور
ئەنجام ماد براوە بوو
شەڕکەرەکان
شانشینی ماد ئیمپراتۆریەتیی ئاشوور
فەرماندە و سەرکردەکان
کەیخەسرەو سین شار ئیشکون[٢]
ھێز
~٢٥،٠٠٠-٣٠،٠٠٠ (بە نزیکەیی) ~٢٠،٠٠٠-٣٠،٠٠٠ (بە نزیکەیی)
زەرەر و زیانە گیانییەکان
~٤،٠٠٠-٧،٠٠٠ (توێژینەوە و لێکۆڵینەوەی زیاتری پێویستە) ۱٠٠،٠٠٠ (توێژینەوە و لێکۆڵینەوەی زیاتری پێویستە)
 

کەوتنی ئاشوور، یان شەڕی ئاشوور کاتێک ڕوویدا کە یەکەم شار و پایتەختی دێرینی ئیمپراتۆریەتیی ئاشووریی نوێ کەوتە دەست ھێزەکانی ماد و بابل و ھێزەکانی دیکەی سەرکردایەتیی یاخیبوون. تاڵانکردن و وێرانکردنی ئەو شارەی بەدوادا ھات کە تا ڕاددەیەک شارەکەی وێران کرد؛ بەڵام لە سەردەمی ئیمپراتۆریەتیی ھەخامەنشییەکاندا چاک کرایەوە.

پێشینە

[دەستکاری]

لە کۆتاییی دەسەڵاتی ئاشووربانیپاڵەوە لە ساڵی ٦٢٧ پێش زایین، ئیمپراتۆریەتیی ئاشووریی نوێ لە پێگەیەکی خراپ و ناسەقامگیردا بوو؛ شەڕی ناوخۆ، ڕاپەڕینەکان لە بابل و ئەنادۆڵ و قەوقاز و شام، داگیرکارییەکانی ماد و بابل و سکیتییەکان زۆر بوون بۆ ئەو ئیمپراتۆریەتەی کە بەھۆی شەڕی ناوخۆوە کۆنتڕۆڵی لەدەست داوە و وێران بووە. لە ساڵی ٦١٦ پێش زایین، بابلییەکان سەربەخۆییی دیفاکتۆی خۆیان لە ئاشوورییەکان وەرگرت و دایانمەزراند.

ھێرشکردنە سەر شارەکە

[دەستکاری]

لە ساڵی ٦١٥ پێش زایین، مادەکان و ھاوپەیمانەکانیان شاری ئارابخایان داگیرکرد.[٣] ساڵی دواتر، ئاشووریان گەمارۆدا. زۆربەی ئەوەی لە سوپای ئاشووردا مابوویەوە لە نەینەوا بوو، بۆیە نەیاندەتوانی ھاوکاری بکەن. لە کۆتاییدا دوای پێکدادانێکی خوێناوی کە تەنانەت دواتر کەللەسەر و ئێسکەپەیکەرێکی زۆر دۆزرایەوە لە شارەکەدا، شارەکە لە ساڵی ٦١٤ پێش زاییندا گیرا.[٤]

سەرچاوەکان

[دەستکاری]
  1. Healy، Mark (١٩٩١). The Ancient Assyrians. New York: Osprey. لاپەڕە ٥٥.
  2. Healy، Mark (١٩٩١). The Ancient Assyrians. New York: Osprey. لاپەڕە ٦.
  3. A companion to Assyria : page 192
  4. A Companion to Assyria : page 192