کووەیت

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
باز بدە بۆ: ڕێدۆزی، گەڕان
دەوڵەتی کووەیت
دولة الكويت
Dawlat al-Kuwait
سروودی نیشتمانی: Al-Nasheed Al-Watani
National anthem of Kuwait

پایتەخت
و گەورەترین شار
شاری کووەیت
٢٩°٢٢′N ٤٧°٥٨′E / ٢٩.٣٦٧°N ٤٧.٩٦٧°E / 29.367; 47.967
زمانە فەرمییەکان عەرەبی
گرووپە ڕەگەزییەکان  33.9% Kuwaiti Arabs
45.9% Other Arabs
13.5% South/East Asian
1.9% Iranian

4.8% Europeans and Americans
ناوی هاووڵاتی کووەیتی
دەوڵەت Unitary, hereditary[١] and
constitutional monarchy[٢]
 -  Emir Sabah Al-Ahmad Al-Jaber Al-Sabah
 -  Prime Minister Jaber Al-Mubarak Al-Hamad Al-Sabah
یاسادانەر Majlis al-Umma
Establishment
 -  First settlement 1703 
 -  Anglo-Ottoman Convention 1913 
 -  Independence from the شانشینی یەکگرتوو 19 June 1961 
ڕووبەر
 -  سەرجەم ١٧٬٨٢٠ کیلۆمەتری چوارگۆشە (157th)
٦٬٨٨٠ مایلی چوارگۆشە 
 -  ئاو (%) negligible
ژمارەی دانیشتوان
 -  بەراوردی 2010 3,566,437[٣] (131st)
 -  چڕی 200.2 کەس لە کیلۆمەتری چوارگۆشە (61st)
٥١٨٫٤کەس لە مایلی چوارگۆشە
GDP (PPP) بەراوردی 2011
 -  سەرجەم $153.501 billion[٤] 
 -  سەرانە $41,690[٤] 
GDP (nominal) بەراوردی 2011
 -  سەرجەم $176.667 billion[٤] (52nd)
 -  سەرانە $47,982[٤] (16th)
HDI (2011) decrease 0.760[٥] (high) (٦٣rd)
دراو Kuwaiti dinar (KWD)
ناوچەی کاتی ‪AST / KSA (UTC+3)
 -  ھاوین (DST) ‪not observed (UTC+3)
شێوازەکانی ڕێکەوتنووسین dd/mm/yyyy (CE)
لایەنی لێخوڕین right
پاوانی ئینتەرنێت .kw
کۆدی تەلەفۆن 965
پایتەخت

کووەیت یان کوێت (بە عەرەبی: دولة الکویت) وڵاتێکی عەرەبییە لە ڕۆژھەڵاتی ناوین. پایتەختەکەی شاری کووەیتە. کە باکوور و ڕۆژاوای عێراقە و باشووریشی سعوودیەیە. ڕووبەری کووەیت ٦،٨٨٠ کیلۆمەتر چوارگۆشەیە.

زانیاری لەسەر وڵات[دەستکاری]

  • لەساڵی ١٩٦١ چووە ناو کۆمکاری وڵاتانی عەرەبی
  • وە لەساڵی ١٩٦٣ بووە ئەندامی نەتەوە یەکگرتووەکان
  • کووەیت لەتوانیدایە ١٠% ی نەوتی یەدەگی جیھان بگرێتە ئەسۆ
  • کووەیت ڕووبەرەکەی لەسەدا ٨٠ بۆ ٩٠ نەوتە

جوگرافیا[دەستکاری]

باکوور و ڕۆژاوای عێراقە و و باشووریشی سعوودیەیە. ڕۆبەری کووەیت ٦،٨٨٠ کیلۆمەتر چوارگۆشەیە.

ئابووری[دەستکاری]

بەھۆی بوونی نەوت لەم ووڵاتە بۆتە ھۆی پێشکەوتن و داراییەکی تەواو کە داھاتی ساڵانەیان بە ٨١،٨٠٠ بلیۆن دۆلار خەملێنراوە بەمەش ووڵاتی کووەیت بــۆتە پێنجەھەم دەوڵەمەنترین ووڵاتان سەر زەوی وە دراوی کووەیت بەناوی ووڵاتەکەیەتیانە کە ناوی دروای کووەیتە بەھێمای (KWD)

دانیشتوان[دەستکاری]

بەپێی ئامارەکانی ساڵی ٢٠١٤ ژمارەی دانیشتوانی وڵاتی کووەیت ٣,٤٧٩,٣٧١ کەس بووە کە دەکاتە ٠.٠٥ لەسەدی ڕێژەی خەڵکی جیھان. تەمەنی مام‌ناوەندی خەڵکی ئەم وڵاتە ٢٩.٤ ساڵە. ھەروەھا ٩٨ لەسەدی دانیشتوانی وڵات لە شارەکان دەژین.[٦]

زمان[دەستکاری]

زمانی فەرمی ووڵات زمانی عەرەبییە وە زمانی ئینگلیزی زمانی دووەمە.

ئایین[دەستکاری]

مزگەوتی گەورە لە پایتەخت

لە ٨٥% ی خەڵکی کووەیت مووسڵمانن کە زۆرینەیان لەسەر مەزھەبی سونەن وە ١٥% شیعەن ، وە ڕێژەی ئاینی مەسیحیەت لەناویاندا ٣٠٠،٠٠٠ بۆ ٤٠٠،٠٠٠ ھەزار خەملێنراوە وەھەروەھا ڕێژەی کەمینەی ھیندۆسەکان بریتیە لە ١٠،٠٠٠ کەس

جەژنەکانی کووەیت[دەستکاری]

جگە لە جەژنە ئاینەکانیان جەژنی سەربەخۆبوونی ووڵاتیشیان ھەیە کە لە ڕێککەوتی ٢٥ و ٢٦ ی شوباتی ھەموو ساڵێکە.

سرودی نیشتیمانی[دەستکاری]

سرووی نیشتیمانی لەلایەن شاعیری ئەحمەد عەدوانی نوسراوە کە لەساڵی ١٩٧٨ز تاوەکوو ئێستا ئەم سروودە کراوەتە سروودی نیشتیمانی.

سەرچاوەکان[دەستکاری]

  1. Nominal succession within the House of Sabah.
  2. Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named kuwait_by_CIA
  3. "The Public Authority for Civil Information". 
  4. ٤٫٠ ٤٫١ ٤٫٢ ٤٫٣ "Kuwait". International Monetary Fund. Retrieved 19 April 2012. 
  5. "Human Development Report 2011" (PDF). United Nations. 2011. Retrieved 19 January 2011. 
  6. Countries in the world (ranked by 2014 population)(ئینگلیسی). ماڵپەڕی Worldometers. سەردان لە ڕێکەوتی ٥ی ئایاری ٢٠١٥.