بۆ ناوەڕۆک بازبدە

ڕیزقوڵڵا تەمیمی

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
ڕیزقوڵڵا تەمیمی

رزق اللە التمیمی
لەدایکبوون٤٠٠ی کۆچی (١٠٠٩ی زایینی)
مەرگ٤٨٨ی کۆچی (١٠٩٦ی زایینی)
نیشتەجێیبەغدا
نەتەوەعەرەب
ناوەکانی ترئەبولفەرەج تەمیمی
پیشەفەقیھ، فەرموودەناس، مێژوونووس، شاعیر، ئیمام
ناسراوە بەشێخی حەنبەلییەکانی بەغدا
کارە ناودارەکان
"گبقَات الحنابلە" (زیادکردن لەسەر کتێبەکەی قازی ئەبوو یەعلا)
ئایینئیسلام (ئەھلی سوننە، حەنبەلی)

ئەبولفەرەج ڕیزقوڵڵا کوڕی عەبدولوەھاب تەمیمی (بە عەرەبی: أَبُو مُحَمَّدٍ رِزْقُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْوَهَّابِ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ التَّمِيمِيُّ الْبَغْدَادِيُّ ؛ ٤٠٠کـ/١٠٠٩ز - ٤٨٨کـ/١٠٩٦ز)، یەکێکە لە گەورەترین زانایانی ڕێبازی حەنبەلی لە سەدەی پێنجەمی کۆچیدا. ئەو فەقیھ، فەرموودەناس، مێژوونووس، شاعیر و پێشەوای حەنبەلییەکانی بەغدا بوو لە سەردەمی خۆیدا.

ژیان و پایەی زانستی

[دەستکاری]

ڕیزقوڵڵا تەمیمی لە بنەماڵەیەکی زانستیی دیاری بەغدا لەدایک بووە. ھەر لە منداڵییەوە دەستی بە وەرگرتنی زانست کرد و لەسەر دەستی گەورەترین زانایانی سەردەمی خۆی خوێندوویەتی. ئەو بە زانستە فراوانەکەی، ڕەوانبێژی، لەخواترسی و زوھد ناسرا بوو و قوتابخانەیەکی تایبەت بە خۆی ھەبوو کە تێیدا وانەی دەوتەوە.

ئیمامی زەھەبی دەربارەی دەڵێت: «ئەو شێخ و ئیمام و پێشەوای حەنبەلییەکان بوو... زانایەکی ڕاستگۆ، دیندار و لەخواترس بوو».[١]

ئیبن جەوزی، کە یەکێک بووە لە قوتابیی قوتابییەکانی، ستایشی زۆری دەکات و دەڵێت: «ئەو دواھەمین شێخی گەورەی حەنبەلییەکان بوو لە زانست و پایەدا».[٢]

مامۆستا و قوتابییەکانی

[دەستکاری]

ئەو لەسەر دەستی زانایانی گەورەی وەک قازی ئەبوو یەعلا خوێندوویەتی و نەوەیەکی زۆریشی لە قوتابیان پێگەیاندووە.

مامۆستاکانی

[دەستکاری]

قازی ئەبوو یەعلا فەڕڕاء

ئەبوو حەسەن قەزوینی

عەلی کوڕی عیسا بەققال

قوتابییەکانی

[دەستکاری]

ئەبوو عەلی کوڕی بەننا

ئەبوو بەکر ئەنساری

ئیبن عەقیل

بەرھەمەکان

[دەستکاری]

ڕیزقوڵڵا تەمیمی خاوەنی چەندین بەرھەم بووە، ھەرچەندە زۆربەیان نەماون، بەڵام گرنگترینیان بریتییە لە تەواوکردنی کتێبی "طبقات الحنابلة"ی مامۆستاکەی، قازی ئەبوو یەعلا.

کۆچی دوایی

[دەستکاری]

ڕیزقوڵڵا تەمیمی لە ساڵی ٤٨٨ی کۆچی، لە تەمەنی ٨٨ ساڵیدا، لە شاری بەغدا کۆچی دوایی کرد و لە گۆڕستانی باب ئەلئەزج بە خاک سپێردرا.

سەرچاوەکان

[دەستکاری]
  1. ئەلزەھەبی، سیر أعلام النبلاء، بەرگی ١٩، ل. ٨٥.
  2. ئیبن جەوزی، المنتظم في تاريخ الملوك والأمم، بەرگی ١٧، ل. ٢٥.

لەسەر بنەمای وتاری ویکیپیدیای عەرەبی و سەرچاوە ئاماژەپێکراوەکانییەوە وەرگیراوە، بە داڕشتنێکی جیاواز نەک وەرگێڕانی وشەبەوشە.