ڕووباری قزل ئیرماق
| قزڵئیرماق Kızılırmak ھالیس Ἅλυς | |
|---|---|
 قزڵئیرماق لە سامسون | |
 ڕووباری قزڵئیرماق لەسەر نەخشە | |
| ناونیشان | |
| وڵات |  تورکیا |
| شارەکان | سێواس، قرشەھر، قرق قەڵا |
| Physical characteristics | |
| سەرچاوە | |
| • شوێن | عیمرانلی، پارێزگای سێواس |
| • coordinates | 39°48′N 38°18′E / 39.800°N 38.300°E |
| • elevation | 2,000 m (6,600 ft) |
| Mouth | دەریای ڕەش |
• location |
Bafra, Samsun Province |
• coordinates |
41°44′04″N 35°57′23″E / 41.73444°N 35.95639°E |
• elevation |
0 m (0 ft) |
| درێژی | ١،٣٥٥ کم (٨٤٢ mi) |
| Discharge | |
| • average | 128 m3/s |
| Basin features | |
| Tributaries | |
| • left | Devrez River, Gök River |
| • right | Delice River |
<div style="border:4px solid <nowiki>
| |
| Official name | Kizilirmak Delta |
| Designated | April 15, 1998 |
قزڵئیرماق (بە تورکی بە واتای «ڕووباری سوور» دێت)، سەردەمانێک بە ڕووباری ھالیس ناسرابوو (بە یۆنانیی کۆن: Ἅλυς) لەگەڵ ڕووباری ئالیس، درێژترین ڕووبارە کە بە تەواوەتی لە ناو خاکی تورکیادا دەڕژێت. سەرچاوەی وزەی کارەباییی ئاوییە و بۆ کەشتیوانی بەکارناھێنرێت.
مێژوو
[دەستکاری]ھیتییەکان ڕووبارەکەیان ناونابوو ماراششانتییا،[١] و سنووری ڕۆژئاوای ھاتیی پێکھێنا، کە خاکی ناوەکی ئیمپراتۆریەتیی هیتییە. تا داگیرکردنی ئەناتۆڵیا لەلایەن ڕۆمانەکان ڕووباری ھالیس (دواتر لەلایەن داگیرکەرانی تورکەوە ناوی گۆڕدرا بۆ قزڵئیرماق) وەک سنوورێکی سیاسیی سرووشتی لە ناوەڕاستی ئەناتۆڵیا بووە، سەرەتا لە نێوان شانشینی لیدیا و ئیمپراتۆریەتیی پارسدا، دواتر لە نێوان شانشینی پۆنتیک و شانشینی کەپەدۆکیا. وە ڕووباری ھالیس وەک شوێنی شەڕی ھالیس، یان شەڕی مانگگیران بوو، لە ٢٨ی ئایاری ٥٨٥ پێش زایین،[٢] ڕووبارەکە سنووری نێوان لیدیای لە ڕۆژئاوا و مادی لە ڕۆژھەڵات پێکھێنا تاوەکوو کرۆسۆسی لیدیا سنوورەکەی بەزاند بۆ ھێرشکردنە سەر کورووشی مەزن لە ساڵی ٥٤٧ پێش زایین. کە شکستی ھێنا و ئیمپراتۆریەتیی پارس فراوانتر بوو تا دەریای ئیجە.
سەرچاوەکان
[دەستکاری]- ↑ Matthews، Roger؛ Glatz، Claudia (٢٠٠٩). «The historical geography of north-central Anatolia in the Hittite period: texts and archaeology in concert». Anatolian Studies. ٥٩: ٥١-٧٢.
Identification of the modern Kızılırmak, Classical Halys, with the Hittite Marassanta is well-established and need not be here reviewed.
- ↑ Historically it was known as the Battle of Halys; it has since been renamed by some as the Battle of the Eclipse, as the first premodern battle which can be dated with certainty due to the eclipse which brought about its sudden end.
بەستەرە دەرەکییەکان
[دەستکاری]- Livius.org: Halys - Photos
- sdu.dk/halys
| نێونەتەوەیی | |
|---|---|
| نەتەوەیی | |
| جوگڕافی | |
