پەمپی گەرمی

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Jump to navigation Jump to search
پێكهاتەى دەريىێكانی ترومپا گەرميى پاڵنەر سەرچاوەى-پەخشكردنكەى نيشتەجێيى

پەمپی گەرمی ئامرازێكە كە گواستنەوە وزەى گەرمى لە سەرچاوەيێكەوەى گەرمى بۆ ناوشتێک کە پێی دەڵێن کۆگای گەرمی . پەمپی گەرمی وزەى گەرمايى دەجولێت لە ئاڕاستەى بەرامبەرى گواستنەوەى گەرميى لەخۆوە، لەلايەن مژێنى گەرمى لە بۆشاييێكى ساردەوە و بەرەڵا دەكات ئەو گەرمیە بۆشوێنێکی گەرمتر. پەمپی گەرمی تواناى دەرەوەيى بەكار دەهێنێت تا كارى گواستنەوە وزە لێوە سەرچاوەى گەرمى بهێنێتە دى بۆ خەزنەی گەرمى. [ ١ ]ەكە زۆربەى داڕژتنى گەرمى پاڵنەر چوار پێكهاتەى سەرەكى – خەستكەرێك بەشدارى دەكات، زمانەيێكى فراوان بوون بەهەڵمکەرێک و پەستێنەرێک. مامناوەندى گواستنەوەى گەرمى سووڕايەوە بەناو ئەم پێكهاتانە بەناوی ريفريجەرەنت. [ ٢ ]

لەو كاتەى فێنككەرەوە و بەستێنەرى بەفرخەرە هەمان نموونەى ئاشناى پەمپی گەرمیین ، زاراوەكە " گەرمی پەمپی گەرمی " گشتيترە و بۆ زۆر جۆری گەرم کردن بۆ زۆر گەرم كردن، هەوا گۆرين، و فێنک کەرەوەی هەوا([ ئێچ ڤى ئەى سي]) ئامرایان بە كاريان هێنا بۆ بۆشايى گەرم كردن يان بۆشايى سارد بوونەوە.پەمپی گەرمی زۆر جار  بكە دەتوانێت يان بەكار بهێنرێت لە گەرم كردن يان سارد کردنەوە ، بە گوێرەى پێويست لەلايەن بەكاربەرەكە. كاتێك پەمپی گەرمی گەرمی بەكار دەهێنرێت بۆ گەرم كردن، ئەوەكە هەمان جۆرى-ريفريجەرێيشەنە بنەڕەتى بەكار دەهێنێت

پەمپی گەرمی هەروەها بە شێوەيەكى زياد بەکار دەهێرێت ئاوى گەرمى نيشتيمانى گەرم بكات، ئاوى گەرم کردن بەكارىان هێنا بۆ چێشت لێنان ، گەرماو، ئامێری شوشتنی جلوبەرگ، هتد.

لە گەرم كردن ، پەمپی گەرمی بەگرنگى زياتر وزە كارايە لە سادە هيتەرى بەرگريى كارەبايى. لەگەڵ ئەوەشدا، خەرجيى ئاساييى دا مەزراندنى پەمپی گەرمی بەرزترە لە ئەوەى هيتەرێكى بەرگرى کارەبایی (لەخوارەوە ببينە).

كاتێك بەتواناييى پەمپی گەرمی باس دەكات، زاراوەى داهاتوو بەشێوەيەكى گشتى بەكار هێنراون: هاوكۆلكەى كار كردن (COP)، هاوكۆلكەى وەرزيى كار كردن ([ SCOP]) و هۆى كار كردنى وەرزى (ئێس پى ئێف).ەكە بەرزترە ژمارەكە، كاراتر پەمپی گەرمیە ، كەمتر وزە ئەو بەكار دەهێنێت، و خەرجى-كاريگەرتر ئەوە ئەوەيە تا بەكار بخات. چەندين هۆ هەيە كە كار لە بەتواناييەكەيێك کە پەمپی گەرمی ئامرازى ياريدەدەرى ئەوها بكەنچەندين هۆ هەيە كە كار لە بەتواناييەكەيێك پەمپی گەرمی ئامرازى ياريدەدەرى ئەوها بكەن، تەكنەلۆجيا، قەبارە و سيستەمى كۆنترۆڵ، بەڵام هەروەها پلەى گەرمى و حالەتى شێدارى: دڵۆپى بەتوانايى كاتێك زۆر بوونى جياوازيى پلەى گەرمى يان كاتێك بەستوو دەتوانێت ڕوو بدات

سەیکردنێکی گشتی[دەستکاری]

وزە بەشێوەيەكى سرووشتى لە گەرمەوە دەگوازێتەوە بۆ بۆشاييى ساردتر. لەگەڵ ئەوەشدا، پەمپی گەرمی دەتوانێت ئەم كردارە پێچەوانە بكاتەوە، لەلايەن مژێنى گەرمى لە بۆشاييێكى ساردەوە و بەرەڵا بكات بۆ بۆشایکی گەرمتر. ئەم كردارە بڕێكى وزەى دەرەکی داوا دەكات، وەكو كارەبا. لە گەرم كردن، هەواگۆڕين و هەوا فێنک کەرەوە ([ ئێچ ڤى ئەى سي]) سيستەم، گەرميى زاراوە زۆر جار پەمپی ئاماژە بۆ دەكات بۆ پەستانى-هەڵم فێنك دەكاتەوە ئامرازەکە زۆرترین سودی لێ دەبینرێت  بۆ بەتواناييى بڵند لە هەردووك ئاڕاستەى گواستنەوەی گەرمی ئەوەيە، پەمپی گەرمی دەتوانێت  گەرمی دەستەبەر بكات یان سارد بۆ بۆشاييى ناوخۆيى بە گوێرەى پێويست.

پەمپی گەرمی كاراترە بۆ گەرم كردن لە هيتەرى بەرگرى چونكە زۆربەى وزەكە ئەوان بەرەڵا دەكەن لە دەوروبەرى دەرەوەييەوە دێت، تەنها بەشێکی لە وزەی پێويست دێت تا ئامرازەكە بەڕێوە ببات. لە پەمپی گەرمی وزەی کارەبایی، گەرميەكە گواستيەوە دەتوانێت سێ يان چوار جار گەورەتر بێت لەگەڵ توانای كارەبايى ، دانیێک سيستەمەكە هاوكۆلكەيێكى كار كردن (COp)ى ٣ يان ٤، بەپێچەوانەى COP ئاسايى هيتەرى بەرگريى كارەبايى كە تيايدا هەموو گەرمى لێوە دروست بووە وزەى كارەبايى بەرهەم دەهێنرێت.

پەمپی گەرمی وەك ڕیفرجرانتێک كار دەكەن، ناوەکی-دەرەکی. ئەوان ريفريجەرەنتێك بەكار دەهێنن هەروەك شلەيێكى ناوەندى تا گەرمى بمژێت ئەو شوێنەى ئەو بەهەڵم دەبێت، لە بەهڵمکەرەێكە، و پاشان تا گەرمى بەرەڵا بكات ئەو شوێنەى ريفريجەرەنتەكە خەستكردنەوە، لە خەستكەرەكە. ريفريجەرەنتەكە دەڕوات بەناو جيا كراوەوە لوولە لەنێوان بەهەڵمکەرەکە و خەستكەرەكە، ڕێ دان بۆ كارا گواستنەوەى وزەى گەرمايى لە تا ڕادەيەك مەوداى درێژ.

كە گەرميى سادەتر لێدەدات لە كەشەكە پەمپەکە هەروەك سەرچاوە گەرم دەكات؛ بۆ كار كردنى باشتر و مەزنتر ڕۆيشتنى وزە، ئاوی ژێر زەوی دەدات يان وزەى ژێرزووی لێ دەدرێت، بەڵام ئەمە دامەزراندنى گرانبەهاتر پێويست دەبێت. گەرميەكە دەتوانێت ڕاستەوخۆ بەرەڵا بكرێت بۆ هەواكە (ئەمە سادەتر و هەرزانترە)، يان بەناو بۆڕى ئاوى گەرم كردنى ناوەندى يان تا ئاوى گەرمى نيشتيمانى دەستەبەر بكات. پاڵنەری گەرمی سوود لە وندێرفلورى پلەى گەرميى خواروو وەر دەگرێت بۆگەرم كردن، چونكە COP نرغەکەی زۆر زیاتر دەبێت لە جیاوازی پلەی گەرمی نزم

پەمپی گەرمی پێچەوانە[دەستکاری]

پەمپی گەرمی پێجەوانە  کاردەکات  لە هەرئاڕاستەیک تا دەستەبەر بكات گەرم كردن يان سارد کردن بۆ بۆشاييى ناوخۆيى. ئەوان زمانەيێكى پێچەوانە كردنەوە بەكار دەهێنن تا ڕۆيشتنى ريفريجەرەنت لە پەستێنەرێکە پێچەوانە بكاتەوە بەناو خەستكەرەكە و پێچى بەهەڵم.

لە گەرم كردنى چۆنيەتى، پێچى دەرى بەهەڵمکەرە، لەو كاتەيەكە لە ژوورەوەيە خەستكەرێكە. ريفريجەرەنتەكە ڕۆيشتن لە بەهەڵمکەرەوە (پێچى دەرى) وزەى گەرمايى لێوە هەڵ دەگرێت لە دەرەوەى هەوا (يان خاك، يان باشتر هێشتا، ئاوى جوڵاو) لەماڵەوە. پلەى گەرميى هەڵم زياد دەكرێت لە نێو پەمپەکە لەلايەن پەستانى ئەو. پێچى لە ژوورەوە پاشان وزەى گەرمايى دەگوازێتەوە (هەروەك وزە لە پەستانەوە) بۆ هەواى لە ژوورەوە، كە بە هەوای دەستکرد دەکرێت

لەسەرێكى ترەوە، وزەى گەرمايى دەگوازرێتەوە بۆ ئاو، كە پاشان ڕا دەهێرێت گەرم بكات بنيات نان بەڕێى زەيتى ڕادێتەر يان زووی گەرم كردن. ئاوى گەرموگوڕ لەوانەيە هەروەها بەكار بهێنرێت بۆ نيشتيمانى بەكارهێنانى ئاوى گەرم. ريفريجەرەنتەكە پاشان ڕێ دەدرێت تا فراوان بكات، و لەبەر ئەوە سارد، و گەرمى لە پلەى گەرميى دەريەوە بمژێت لە بە هەڵم کەرەکەی دەرەوە، و سووڕەكە دووبارە دەكاتەوە. ئەمە سووڕێكى فێنك دەكاتەوەى پێوانەييە،  ،ئەوە دەپارێزێت کە " سارد " لاىێکی (پێچى بەهەڵکەرەوەکە) دا دەنرێت بۆيە ئەوە لەدەرەوەيە ئەو شوێنەى دەوروبەرەكە ساردترە

لە ئاووهەواى سارد، يەكەى دەرەکی هەوای سەرچاوەی پەمپی گەرمپی پێویستە لەت لەت بەفری لێ دەتوێتەوە . ئەمە ياريدەدەرەكە دەبێتە هۆى يان بارى ناكاو گەرم كردن پێكهاتە (دەکەوێتە نا و هەوایی دەست کرد ) كە چاڵاك بكرێت. لە هەمان كات، ساردی زۆر لەسەر پێچى دەرى بەخێرايى دەتوێنرێتەوە بەهۆى ريفريجەرەنتى گەرم. [ساردکەرەوە/بەهەڵمکەر] (دەرێ) پانکەکەی ئیش ناکات کاتێک بەفری لێ دەتوێتەوە. پانکەی لە ژوورەوە بەردەوام دەبێت تا بەفر توانانەوەکەی ئەو سوڕە تەواو دەبێت

لە سارد بوونەوەى سووڕەكە هاوشێوەيە، بەڵام پێچى دەرى ئێستا خەستكەرەكە و پێچى لە ژوورەوەە (كە دەگات بە پلەى گەرميێكى خوارووتر) بەهەڵمکەرکەیە. ئەمە ئاشنایە كە تيايدا فێنككەرەوەى هەوا بەكار دەخەن.

مێژوو[دەستکاری]

Milestones:

·        • ١٧٤٨: ويليەم كەلەن فێنكەرەوەی دەستكرد دەر دەخات.

·        • ١٨٣٤: جێيكەب پێكەنز خەستکەرەوە كردارى بنيات دەنێت لەگەڵ كەهولى ئەسيليى ديێتهيل.

·        • ١٨٥٢: لۆرد كێلڤەن بيردۆزەكە وندێرليينگ پەمپی گەرمی باس دەكات.

·        • ١٨٥٥–١٨٥٧: پيتەر ڤۆن [ريتتينگێر] و دەر دەكەوێت يەكەم پەمپی گەرمی بنيات دەنێت. [ ١ ]

·        • ١٩٢٨: ئاورێل ستەودەولەيێك دا خەراو پەمپی گەرمی گرێ دروست دەكات (سەرچاوەى ئاو لە دەرياچەوە جنێڤ) كە دەستەبەر دەكات گەرم دەكات بۆ جنێڤ

·        • ١٩٤٥: جۆن سەمنەر، شار ئەندازيارى كارەبايى بۆ نۆويچ،ێك پەمپی گەرمیى واتێر-سۆورسى ئەزموونى دا دەمەزرێنێت سيستەمى گەرم كردنى ناوەندى بەکاردەهێنرا دا، بەكار هێنانى ڕووبارێكى دراوسێ بۆ گەرمى نوێ ئەنجومەن تەلارى كارگێڕى. ڕێژەى بەتواناييى وەرزيى ٣.٤٢. گەياندنى گەرماييى تێكڕاى ١٤٧ ك دەبليوو و دەرهاتى لووتكەى ٢٣٤ ك دەبليوو. [ ٢ ]

·        • ١٩٤٨: رۆبەرت سى وێبەر نادرێتە پاڵ هەروەك و دەر دەكەوێتەكە يەكەم پەمپی گەرمى زەوى بنيات دەنێت

·        

١٩٥١: يەكەم گەورە پێوەر دامەزراندن - ئاهەنگى شاهانە هۆل لە لەندەن دەكرێتەوە لەگەڵێك شارۆچكە گاس-پۆوێرێد ترومپاى گەرميى واتێر-سۆورسى پێچەوانە، دەرخواردى دا لەلايەن تێمز، بۆ هەردووك زستان گەرم كردن و هاوين سارد بوونەوە پێويستى دەبێت. [ ٢ ]

بنەمای کارکردن[دەستکاری]

پەمپی گەرمی ميكانيكى تەنها بەشێوەيەكى بنچينەيى ریفریجیشن لەڕووی ناوەوە و قەبارە گەورە. تا مامەڵە بكات لەگەڵەكە ڕۆيشتنى گەورەترى وزە، پاڵنەر يان هەوادار پێويستە ئەو شوێنەى ڕیفرجەریتەر  تەنها ئاڵو گۆڕێکی ناچاڵاك پێويستى دەبێت.

پەمپی گەرمی تايبەتمەنديى جەستەييىێك ناجێگير سوود وەر دەگرن لە شلەیک بە هەڵم شلە خەستكردنەوە ناسراو بە ريفريجەرەنتێك.ەكە پەستێنەری پەمپی گەرمی ريفريجەرەنتەكە تا دا گەرمتر بەردەوام ببێت لەسەر لاكە كە گەرمكردنكە، و ئازاد كردن فشارەكە لە لاكە ئەو شوێنەى گەرم دەكات دەمژرێت.

هێڵكاريێكى ستايلايزدى سادەى پەمپێکی گەرميى سووڕى فێنك کەرەوە پەستانى-هەڵم: ١) [ كۆندێنسێر]، ٢) [ فراوان بوون ] زمانە، ٣) [ بەهەڵمکەر ]، ٤) [ پەستێنەر ]
هێڵكاريێكى قەبارەى-فشارى ئەندێشەيى بۆ سووڕێكى فێنكەرەوی ئاسايى

كە كار كردن شلە، لە دەوڵەتى هەڵميى، پەستانكارى پەستێنەرە و سووڕايەوە بەناو سيستەمەكە لەلايەن پەستێنەرێک. لەسەر لاى بەتاڵ كردنەوەى پەستێنەرەكە،ەكە ئێستا گەرم و زۆر هەڵمى پەستانكارى پەستێنەر سارد دەبرێتەوە لە ئاڵوگۆڕی گەرمی ، بەناوى خەستكەرێك، هەتا ئەو خەستكردنەوە بۆ فشارێكى بەرز، شلەى پلەى گەرميى مامناوەند.ەكە خەستكردنەوە ريفريجەرەنت پاشان تێ دەپەڕێت بەناو ئامرازێكى پرێژەر نزم  هەروەها ئامرازێكى ناوی مەتریە ەمە لەوانەيە زمانەيێكى فراوان بوون بێت، بۆڕيى مويڕەگ، يان لەوانەيە ئامرازێكى وۆرك-ێكستراكتينگ وەكو پەرەكەيێك. ريفريجەرەنتى شلەى فشارى-نزم پاشان دەچێتە ناو ئاڵوگۆڕی ترى گەرمى، بەهەڵمکەرەکە ، كە تيايدا شلەكە گەرمى دەمژێت و دەكوڵێت. ريفريجەرەنتەكە پاشان دێتەوە بۆ پەستێنەر و سووڕەكە دووبارە دەكرێنەوە. [ ١ ]

ئەوە گرنگە كە ريفريجەرەنتەكە دەگات بە پلەى گەرميێكى بەپێويستى بەرزتر ، كاتێك پەستاى، تا گەرمى بەرەڵا بكات بەناو " گەرم " ئاڵوگۆڕکەری گەرمى (خەستكەرەكە). بە هەمان شێوە، شلەكە دەبێت بگات بە پلەى گەرميێكى بەپێويستى خواروو كاتێك ڕێى دا تا فراوانبوون بكات، يان هى تر گەرمى ناتوانێت لە ناوچەى ساردى بەهەرچواردەوردا بڕوات بۆ شلەكە لە ئاڵۆگۆڕکەری گەرميى سارد (بەهەڵمکەر).

بەتايبەتى، جياوازيى فشار دەبێت مەزن بێت بە گوێرەى پێويست بۆ شلەكە تا خەستكردنەوە لە لاى گەرم و هێشتا دەبێت بە هەڵم لەكە خوارووتر ناوچەى فشار لە لاى سارد.ەكە مەزنترە جياوازيى پلەى گەرمى،ەكە مەزنتر جياوازيى فشارى پێويست، و لە ئەنجامداكە زياتر وزە پێويست تا شلەكە بپەستێت بەم جۆرە، هەروەك لەگەڵ هەموو پەمپی گەرمی ، هاوكۆلكەى كار كردن (بڕى وزەى گەرمايى جولا لە يەكەى دروستبوو كار پێويست) كەم بوونەوە لەگەڵ زياد كردن جياوازيى پلەى گەرمى. [ بەڵگەهێنانەوە پێويست ]

. دابڕين، جياكەرەوە بەکار دەهێرێت بۆ ئەوەی كار و وزە پێويست كەم بكاتەوە تا پلەى گەرميێكى بەستنی خواروو بەدەست بهێنن لە بۆشاييەكە كە سارد ببرێتەوە.

گواستنەوەی گەرمی[دەستکاری]

گەرمى بە شێوەيەكى نموونەيى دەگوازرێتەوە بەناوسیستەمی ئەندازيارى گەرمی  يان  سيستەم سارد دەبێتەوە لەلايەن بەكار هێنانى لێشاوی گازێك يان شلە. هەوا هەندێ جار بەكار دەهێنرێت، بەڵام بەخێرايى بێ كەڵك دە دەبێت لەژێر زۆر بارودۆخ چونكە ئەو جۆگەى گەورە پێويست دەبێت تا ڕادەيەك بڕى بچووكى گەرمى بگوازنەوە. لە سيستەم ريفريجەرەنت بەكار دەهێنن . لە سيستەم ريفريجەرەنت بەكار دەهێنن، ئەم شلەيە كار كردنە هەروەها دەتوانێت ڕا بهێرێت گەرمى مەودايێكى زۆر بگوازێتەوە، هەرچەندە ئەمە دەتوانێت بێ كەڵك دە ببێت بەهۆى زياد كراو مەترسيى ئاودز كردنى ريفريجەرەنتى گرانبەها. كاتێك بڕى گەورەى گەرمى ئەوەيە كە بگوازرێتەوە، ئاو بە شێوەيەكى نموونەيى بەكار دەهێنرێت، زۆرجار زيادى كرد لەگەڵ دژە بەستن بەكاردێت لە ڕادێتەرى ئۆتۆمبێل، ئينهيبەتەى داخوران، و زيادكراوى ديكە.

سەرچاوەی گەرمی /خەزنەکان[دەستکاری]

سەرچاوەيێكى باو يان خەزن بۆ گەرمى لە دامەزراندنى بچووكتر هەواى دەرەوەيە، هەروەك بەكارى هێنا لەلايەنێك پەمپی گەرمی سەرچاوەى-هەوا ئیشکردن. پانکەیەک پێويستە تا بەتواناييى ئاڵوگۆڕى گەرمى باشتر بكات

دامەزراندنى گەورەتر گەرميى زياتر ڕەفتار لەگەڵ دەكەن، يان لە بۆشاييى فیزیایی تەسک ، زۆرجار بەكارهێنان پەمپی گەرمی سەرچاوی-ئاو. گەرميەكە لە ڕۆیشتنی ئاوەوە سەرچاوە دەگرێت یان  ڕەت كرێتەوە لە ڕۆيشتنى ئاو، كە دەتوانێت زۆر بڕى گەورەترى گەرمى هەڵ بگرێت بەناوێك لوولە يان لە بەشی تەنیشتیەوە جۆگە دەدات لە ڕۆيشتن پەخش دەكات دەتوانێت لێشاوەکە هەڵ بگرێت ئاوەكە لەوانەيە زۆر گەرم بێت لە شوێنێكى دوور لەلايەن ، وزەى خۆرى، يان ڕێگاى ديكە. لەسەرێكى ترەوە كاتێك پێويست، ئاوەكە لەوانەيە سارد ببرێتەوە لەلايەن بەكار هێنانى بورجێكى سارد بوونەوە، يان بەتاڵى كرد بۆ لەشێكى گەورەى ئاو، وەكو دەرياچەيێك، چەم يان زەريايێك

پەمپی گەرمی گەرمای ژێر زەوی يان گەرميى سەرچاوەى-دامەزراندنمەزرێن بەكارهێنان ئاڵوگۆڕکێی گەرميى ژێرزەمينى تەنك پەمپی هەروەك سەرچاوەيێكى گەرمى يان خەزنەکان ، و ئاو هەروەك مامناوەندى گواستنەوەى گەرمى. ئەمە گونجاوە چونكە لەخوارەوە ئاستى زەوى پلەى گەرميەكە تا ڕادەيەك نەگۆڕە لە وەرزەكان، و زەوى دەتوانێت يان دەستەبەر بكات بڕێكى گەورەى گەرمى بمژێت. گەرميى سەرچاوە دا بمەزرێنە كار بە هەمان شێوە پەمپی هەروەك پەمپی گەرمی سەرچاوەى-هەوا ، بەڵام ئاڵوگۆڕ گەرم دەكات لەگەڵ زەوى بەڕێى پاڵنەری گەرمی  بەناو لوولە لە زەوى. پاڵنەری سەرچاوە دا بمەزرێنە سادەترن و بۆيە جێى متمانەتر لە پەمپی گەرمی سەرچاوە هەوا ([ ئەى ئێس ئێچ پى ]) هەروەك ئەوان پانکە پێويست نابن يان سيستەم بەفرى لێدەتوێنێتەوە و دەتوانن ناوەوە ماڵ بێت هەرچەندەيێك ئاڵۆگۆڕی گەرميى زەويێك بڵندتر خەرجيى پايتەختىێکی سەرەتایی داوا دەكات،ەكە ساڵانە بەڕێوە بردن خەرجى خوارووترن، چونكە باش-دیزانکراو زەوى سەرچاوە سيستەمى پەمپی گەرمی زياتر بەكار دەخەن بەكاراى چونكە ئەوان دەست پێ دەكەن لەگەڵێك گەرمتر پلەى گەرميى سەرچاوە لە هەواكە لە زستان.

دامەزراندنى پەمپی گەرمی لەوانەيە دا بمەزرێنرێن شان بەشانيێك ياريدەدەری سەرچاوەى گەرميى ئاسايى وەكو هيتەرى بەرگريى كارەبايى، يان ڕۆن يان سوتاندی گاز. سەرچاوەى ياريدەدەر دا دەمەزرێنرێت تا لووتكە گەرم كردن بار ديدەنى بكات، يان تا سيستەمێكى پشتگيرى دەستەبەر بكەن

بەجێهێنانەکان[دەستکاری]

مليۆنى دامەزراندنى نيشتيمانى هەيە هەوا پەمپی گەرمی سەرچاوەی هەوا بەكار دەهێنن. [ ١ ] ئەوان بەكار دەهێنرێن لە ئاووهەوا لەگەڵ بۆشاييى مامناوەند و گەرم دەكات سارد دەبێتەوە پێويستى دەبێت ([ ئێچ ڤى ئەى سي]) و لەوانەيە هەروەها ئاوى گەرمى نيشتيمانى دەستەبەر بكات. [ ٢ ]ەكە خەرجى دەكڕن پشتگيرى دەكرێن لە وڵاتى جۆراوجۆر لەلايەن داشكاندنى بەكاربەر. [ ٣ ]

گەرم کردن ، هەوا گۆڕان،و هەوا فێنێکەرەوە[دەستکاری]

لە گەرم كردن، هەواگۆڕين، و هەوا فێنک کردن ([ ئێچ ڤى ئەى سي])بەکارهێنانەکاینان  ، پەمپی گرمیی بە شێوەيەكى نموونەييێك ئامرازى فێنك دەكاتەوەى پەستانى-هەڵمە كە زمانەيێكى پێچەوانە كردنەوە دەگرێتەوە وئاڵوگۆڕی گەرميى زۆرترین سودی لێ وەر بگیرێت بۆ ئەوەى ئاڕاستەكەى ڕۆيشتنى گەرمى (بزووتنەوەى وزەى گەرمايى) لەوانەيە پێچەوانە بكرێتەوە.ەكە پێچەوانە كردنەوە سويچى زمانە ئاڕاستەى ريفريجەرەنت بەدرێژايى سووڕەكە و بۆيە پەمپی گەرمی لەوانەيە يان بگەيەنێت يان گەرم بكات سارد ببێتەوە بۆ تەلارێك. لە ئاووهەواى ساردتر، دانراوەكە ە ئاووهەواى ساردتر، دانراوەكە دا نەیەکیان  پێچەوانە كردنەوە زمانە گەرم دەكات

دانراوەكە لە ئاووهەواى گەرمترە کەساردکردنەوە دادەنرێت. چونكەكە دوو ئاڵوگۆڕی گەرمى، خەستكەرەكە و بەهەڵمکەرەکە، دەبێت كار ئاڵوگۆڕ بكەن، ئەوان زۆرترین بەکارهێنان تا بەپێويستى ئەنجام بدەن لە هەردووك باردا بۆيە، سی ئی ئی ئاڕ هەڵ سەنگاندن، كە بەتواناييى وزەى وەرزى هەڵ سەنگاندنە،ى پەمپی گەرمی پێچەوانە بە شێوەيەكى نموونەيى كەمێك كەمتر لە دوو بەجودا ئامێرى زۆرترین سودی لێ وەردەگیرێت . بۆ ئامراز تا وزەكەئەستێرە وەر بگرێت هەڵ سەنگاندن، ئەوێت هەبێتێك هەڵ سەنگاندنى بەلايەنى كەم دەبێت ١٤.٥ سی ئی ئی ئاڕ . [ بەڵگەهێنانەوە پێويست ]

ئاو گەرم کردن[دەستکاری]

لەبەجێهێنانی ئاو گەرم كردن ،پەمپی گەرمی لەوانەيە بەكار بهێنرێت بۆ يان گەرم بكات ئاو پێش گەرم کردن بۆحەوزیی  مەلە كردن يان ئاوى خواردنەوە گەرم بكات بۆ بەكارهێنان لەلايەن ماڵ و پيشەسازى. زۆر جار گەرمى لێوە هەواى دەرى دەر دەهێنرێت و گواستيەوە بۆ تانكێكى ئاوى لە ژوورەوە، جۆر يەكێكى تر گەرمى لێوە هەواى لە ژوورەوە دەر دەهێنێت تا يارمەتى بدات لە سارد بوونەوەى بۆشاييەكە.

ناوچەی گەرم کردن[دەستکاری]

  پەمپی گەرمی دەتوانێت يەك بخەرێت لە ناوچەی گەرم كردن سيستەم، بەتايبەتى ئەگەر ئەمانە بەكار دەخەرێن لەگەڵ پلەى گەرميى خواروو

پەمپی گەرمی هەروەها دەتوانێت بەكار بهێنرێت هەروەك دابینکەری گەرم دەكات بۆ ناوچەی گەرم كردن. سەرچاوەى گەرميى گونجاو بۆ بەجێهێنانی ئەوها ئاوى پيس، ئاوى بەهەرچواردەوردا (وەك دەريا، دەرياچە و ئاوى ڕووبار)، گەرميى پاشەڕۆكى پيشەسازيى، وزەى گەرمی ژێر زووی ، گازى دووكەڵكێش، گەرمى لە قەزاوە سارد بوونەوە و گەرمى لێوە كۆگاى گەرميى خۆرى بەفيڕۆ بدە      . لە ئەوروپا، زياتر لە ١٥٠٠ مێگا وات دا مەزرێنرا لەوەتەيەكە ١٩٨٠كان، دەربارەى كە نزيكەى ١٠٠٠ مێگاوات لە بەكارهێنان بوو لە سويد لە ٢٠١٧. [ ١ ] گەرميى پێوەرى گەورە پەمپ بۆ ناوچەی گەرم كردن كۆى كردەوە لەگەڵ كۆگاى وزەى گەرمای گونجان  بەرز پێشكەش دەكات بۆ يەكخستنەكەى وزەى نوێبارى گۆڕاو. بۆيە، ئەوان تەماشا دەكرێن هەروەك تەكنەلۆجيايێكى سەرەكى بۆ سيستەمى وزەى زيرەك لەگەڵ بەشى بەرز وزەى نوێبکار سەرەوە تا ١٠٠٪ و پێشكەوتوو ٤م نەوەی سیستەمەکانی ناوچەی گەرم کردن.

پیشەسازی گەرم کردن[دەستکاری]

لێرەدا ‌هێزێکی مەزن شاراوە هەيە تا بەكارهێنانى وزە كەم بكاتەوە و دەرچوونى گازى خانووى شوشەيى بۆ چاندنى رووەكى پەيوەنديدار لە پيشەسازيەكە لەلايەن داوا كردنى پەمپی گەرمی پيشەسازيى. پرۆژەيێكى هاوكارى كردنى نێودەوڵەتى تەواو كرا لە ٢٠١٥ كۆكراوە بەتەواوى ٣٩ نموونەى ر&د-ئا پڕۆە و ١١٥ حالەت لە هەموو جيهان دەخوێنرێت. [ ١ ] خوێندنەكە نيشان دەدات كە ماوەىدانەوەی كورت گونجاون (كەمتر لە ٢ ساڵ)، كەم كردنەوەى بڵندى CO٢ دەرچوون دانۆکسیدی کاربۆن  دەتوانن بەدەست بهێنرێن (لە هەندێك حالەت زياتر لە ٥٠٪). [ ٢ ] [ ٣ ]

ڕیفریجرانت[دەستکاری]

هەتاكە ١٩٩٠كان، ريفريجەرەنتەكان زۆرجار كلۆرەوفلۆرەوكابۆن بوون (سى ئێف سيس) وەكو R-١٢ ([ديچلۆرۆديفلوۆرۆمێتهانێ])، يەك لە پۆلێكى چەندين ريفريجەرەنت فرييۆنى ناوى مۆرك بەكار دەهێنن، نيشانەى بازرگانيێكى دی یوو پۆنت پيشەسازيى ئێستا قەدەغە دەكرێت يان بەتوندى سنووردارى كرد لەلايەن پرۆتۆكۆلى مەنتريۆلى ئاب ١٩٨٧ بەهۆى زيانەكە كە كلۆرەوفلۆرەوكابۆن دەبنە هۆى بۆ چينى سێ گەرديلەى ئۆكسجين ئەگەر بەرەڵا كرا بۆ كەشەكە. [ ١ ] .

يەك بەفرەوانى ريفريجەرەنتى بەديلى هەڵ گرتەوە هيدرۆفلوۆرۆكاربۆنە (ئێچ ئێف سى) ناسراو بە R-١٣٤ ئەى (١،١، ١،٢ - [تێترافلوۆرۆێتهانێ]). پەمپی گەرمی بەكار دەهێنن R-١٣٤ێك لەجياتى دا نێراو R-١٢ ([ديچلۆرۆديفلوۆرۆمێتهانێ]) و تايبەتمەنديى تهێرمۆديناميكى هاوشێوە هەيانە بەڵام لەگەڵ تواناى شارەوەى ڕۆچوونى سێ گەرديلەى ئۆكسجينى بێبايەخ وێك تاڕادەيەك خوارووتر جيهانى گەرمكردنكە شاراوە. [ ١ ] ماددەى ديكە وەكو شلە R-٧١٧ ئامۆنياق بەفرەوانى بەكار دەهێنرێت لە سيستەمى پێوەرى-گەورە، يان هەندێك جارەكە كەمتر داخوراندن بەڵام پڕۆپان: گازێكى هايدرۆكاربۆنييەى زوو گڕ دەگرێتتر يان هەروها بیەتانیش بەکار د‌هێنرێت .


لەوەتەى ٢٠٠١، دوانەئۆكسايدى كاربۆن

-R٧٤٤، بە شێوەيەكى زياد بەكار هێنرابوون، بەكار هێنانيەكە

[ترانسكريتيكال] سووڕ، هەرچەندە ئەو زۆر بەرزتر پێويستی بە فشاری بەرزتر دەبێت


. لە نيشتەجێيى وبەجێهنانی بازرگانى، هيدرۆچلۆرۆفلوۆرۆكاربۆن (ئێچ سى ئێف سى) R-٢٢ هێشتا بەفرەوانى بەكار دەهێنرێن، لەگەڵ ئەوەشدا، ئێچ ئێف سى R-٤١٠ێك چينى سێ گەرديلەى ئۆكسجين بەتاڵ ناكەن وە زۆر جار زياتر بەكار دەهێنرێت؛ لەگەڵ ئەوەشدا، ئەوە گازێكى خانووى شوشەيى بۆ چاندنى رووەكى بەهێزە كە بەشدارى دەكات بۆ گۆڕانى ئاووهەوا

هايدرۆجين، گازى هيليۆم، ئازۆت، يان هەواى سادە بەكار دەهێنرێت لە سووڕى ستێلينگ، دەستەبەر كردنى ژمارەى زۆرترينى بژاردە لە بەدەوروبەرى گازانەی لە یەک خێزانی گازین


هەروەك زۆر پێوانەى هاوشێوە بەجێ دەهێنرێن لەلايەن كار كردنى شلە داوايان كرد تا پەمپی گەرمی ، ڕیفریجەرانت و سووڕى ئۆ ئار سى، چەند كار كردن شلە كردارين لەلايەن هەموو ئەم تەكنەلۆجياانە و دەتوانن پۆلێن بكرێن بۆكە هەمان جۆرى پۆلێن كردنى تهێرمۆديناميك لەسەر بنەماى شێوەكەى چەمانەوەى تێربوونيان(چەماوەی ساچورەیشن).

ژاوەژاو(دەنگە دەنگ)[دەستکاری]

کە زەوى پەمپی گەرمیى سەرچاوە هيچ پێويستيى نيە بۆ يەكەيێكى دەرى لەگەڵ پێكهاتەى ميكانيكيى جوڵاو : هيچ ژاوەژاوى دەرەوەيى بەرهەم ناهێنرێت. [ بەڵگەهێنانەوە پێويست]

لە  هەوا پەمپی گەرمی سەرچاوە يەكەيێكى دەرەکی پێویستە کە پێک دێت لە پێكهاتەى ميكانيكيى جوڵاو  تێدا دەبێت هەروەك پانکە كە ژاوەژاو بەرهەم دەهێنێت لە ٢٠١٣، لێژنەى ئەوروپى بۆ يەكخستنى پێوانەيى (سى ئى ئێن) دەستى بە كار كرد لەسەر پێوانە بۆ پاراستن لێوە پيس بوونى ژاوەژاو بوويە هۆى لەلايەن پەمپی گەرمی يەكەى دەرى . [ ١ ] هەرچەندەكە [ سى ئى ئێن / تى سي] ١١٣ سەرەتاى پلانى بازرگانى بوو كە " بەكاربەر بە شێوەيەكى زياد توانايێكى دەنگيى - پەيوەندى هەبێت بە دەنگەوەى خوارووى ئەم يەكانە داوا دەكەن هەروەك بەكاربەرەكان و دراوسێيەكانيان ئێستا دامەزراندنى بەهەرا " ڕەت دەكەنەوە، هيچ پێوانە بۆ بەربەستى ژاوەژاو يان ڕێگاى ديكەى پاراستنى ژاوەژاو دەر كەورابوو لە كانوونى دووەم ٢٠١٦.

لە وڵاتە يەكگرتووەكان،ەكە ڕێ دەراو ئاستى ژاوەژاوى شەو پێناسە كرا لە ١٩٧٤ هەروەك "ێك تێكڕا ٢٤ - سنوورى كەوتنەبەرى ئێچ ئارى ٥٥ دێسيبێل ئا-وێيگهتێد (د بى ئەى) تاكە گشتى لێوە هەموو كاريگەريى زيانبەخش بپارێزێت لەسەر تەندروستى و خۆشى لە ڕووبەرى نيشتەجێيى (وڵاتە يەكگرتووەكان ئى پى ئەى ئەم سنوورەيێك [داي–نيگهت]ە ٢٤ - ئێچ ئار ئاستى ژاوەژاوى تێكڕا ([ ئێل دى ئێن ])، لەگەڵێك ١٠ - د بى ئەى سزا كردارى بۆ شەو تەخت دەكات لەنێوان ٢٢٠٠ و ٠٧٠٠ كاتژمێر تا ڕوون بكەنەوە بۆ پچڕانى خەو و هيچ سزا كردارى بۆ ئاستى كاتى ڕۆژ. [ ١ ] [ ١ ]ەكە ١٠ - دى بى (ئەى) سزاكە ڕێگە دەراو وڵاتە يەكگرتووەكان شەو ژاوەژاو ئاست يەكسان دەكات بۆ ٤٥ دى بى (ئەى)، كە زياترە لە قبووڵ دەكرێت لە هەندێك وڵاتى ئەوروپى بەڵام كەمتر لە ژاوەژاوەكە بەرهەمى هێنا لەلايەنێك پاڵنەری گەرمى

تايبەندمەنديێكى ترى هەوا پەمپی گەرمی سەرچاوە (ئەى ئێس ئێچ پى س) ئاڵگۆڕی گەرميى دەرەوەيى پێويستييانە تا هەوادارەكە جارناجار بوەستێنێت بۆ ماوەيێكى چەندين خولەك بۆ ئەوەى بارەی توانەوە ڕزگار ببن لە كە كۆ دەبێتەوە لە يەكەى دەرى لەباری  گەرم كردن

پاش ئەوە، پەمپی گەرمی دەست پێ دەكات تا دووبارە كار بكات. ئەم بەشێكە لە سووڕى كار دوو گۆڕانى كتوپرى ژاوەژاوەكە دروست دەبێت بە هۆى لەلايەن پانکەکەوە

كاريگەريى دەنگيى - پەيوەندى هەبێت بە دەنگەوەى پچڕانى ئەوها لەسەر دراوسێ بەتايبەتى بەهێزە لە دەوروبەرى بێدەنگ ئەو شوێنەى ژاوەژاوى شەوى زەمينە لەوانەيە ئەوەندە خواروو بێت هەروەك ٠ بۆ ١٠ د بى ئەى. ئەمە ياسادانان دەخەرێتە ناو لە فەرەنسا

بەگوێرەى چەمكى فەڕەنسيى جارسيى ژاوەژاو، " سەرهەڵدانى ژاوەژاو " جياوازيەكەيە لەنێوان ژاوەژاوى بەهەرچواردەوردا هەروەك ژاوەژاوى سەغڵەتكار، و ژاوەژاوى بەهەرچواردەوردا بەبێ ژاوەژاوى سەغڵەتكار. [ ١ ] [ ٢ ]

تێڕامانی کارکردن[دەستکاری]

كاتێك كار كردنەكەى پەمپی گەرمی بردراورد دەكات، ئەوە زياترينە تا خۆ بەدوور بگرێت لە وشەكە " بەتوانايى "، كە پێناسەيێكى تهێرمۆديناميكيى هەيە زۆر دياريكراوهاوكۆلكەى زاراوەى كار كردن (COP) ڕا دەهێرێت ڕێژەكەى بزووتنەوەى گەرميى بەسوود باس بكات لە دروستکردنی كار. زۆربەى گەرميى پەستانى-هەڵم بەكارهێنان بەكارەباييى پەمپی   مۆتۆڕى وزە پێ دا بۆ دروست کردنی  كارەکان.

بەگوێرەى وڵاتە يەكگرتووەكان وڵاتە يەكگرتووەكان ژينگەيى بريكارى پاراستن (ئى پى ئەى)، پەمپی گەرمی ژێرزەوی دەتوانن بەكارهێنانى وزە سەرەوە كەم بكەنەوە تا ٤٤٪ بردراورديان كرد لەگەڵ پەمپی گەرمی سەرچاوەى-هەوا  و سەرەوە تا ٧٢٪ بردراورديان كرد لەگەڵ بەرگريى كارەبايى گەرمکردن. [ ١ ]Copپۆليسەكە بۆ گەرمى مەودا لێوە پەمپ ٣.٢ بۆ ٤.٥ بۆ گەرميى سەرچاوەى هەواپاڵنەر  بۆ ٤.٢ بۆ ٥.٢ بۆ پەمپی گەرمی سەرچاوەی وزە. [ ٢ ]

كاتێك بەكارى هێنا بۆ گەرم كردنى تەلارێك لەگەڵێك لە دەرەوەى پلەى گەرميى، بۆ نموونە، ١٠ [°ك]،ێك پەمپی گەرمی سەرچاوەى-پەخشكردنكەى ئاسايى ([ ئەى ئێس ئێچ پى ]) COPهەيە ٣ بۆ ٤، كەچى هيتەرێكى بەرگريى كارەبايى پۆليسێكيى هەيە ١.٠. ئەوەيە، تا يەك جوولى گەرميى بەسوود بەرهەم بهێنێت، هيتەرێكى بەرگرى يەك جوولى وزەى كارەبايى پێويستى دەبێت، لەو كاتەى پەمپی گەرمی لەژێر حالەت ئەو شوێنەىCOP ٣ يان ٤ لەوانەيە تەنهايێك پێويست ببن ٠.٣٣ يان ٠.٢٥ جوولزى وزەى كارەبايى، جياوازيەكەيە لێوەكە ساردتر ڕوو دەدات تێبينى بكە كەم بوونەوەكە دێتەوە: COPلێوە زياد دەكات ١ بۆ ٢ دوولەت دەكات وزەى پێويست (٥٠٪ ڕزگار دەكەن)، پاشان زياد دەكەن ئەو لێوە ٢ بۆ ٣ تەنها ئەى ڕزگار دەكات (١-٢ - ١-٣) = ١-٦ (١٧٪) زياتر، ڕۆيشتن لێوە ٣ بۆ ٤ ڕزگار دەكات ٨٪ زياتر، هتد. باشتر كردنى COP بۆ ژمارەى بەرز دێت لە نرخێك كە بەخێرايى بەها نيە ئەو.

هەروەها تێبينى كەيێك هەوا پەمپی گەرمی سەرچاوە كاراترە لە ئاووهەواى گەرمتر لە ئەوانەيى ساردتر، ئەوەندە كاتێك ئاووهەواكە زۆر گەرمتر يەكەكەيە ئەنجام دەدات لەگەڵ COP بەرزتر (هەروەك ئەوێك بچووكتر كەلێنى پلەى گەرميى هەيە بۆ پرد). كاتێكێك فراوان پلەى گەرمى جياكارانە هەيە لەنێوانەكە گەرم و تەنكى ئاوى سارد، پۆليسەكە خوارووترە (خراپتر). لە ئاووهەواى ساردى زۆرCOP بەرەوخوار دەڕوات بۆ ١.٠.

لە لايەكى ترەوە، باش پەمپی گەرمی سەرچاوەى-دامەزراندنمەزرێنى دروست كرد ([ گى ئێس ئێچ پى ]) سوودى سيستەم لێوە ژێرزەمينى پلەى گەرميى مامناوەند، هەروەك زەوى بەشێوەيەكى سرووشتى كار دەكات هەروەك كۆگايێكى وزەى گەرمايى. [ بەڵگەهێنانەوە پێويست ] COP يير-رۆونديان بۆيە بە شێوەيەكى ئاساييە لە مەوداكەى ٣.٢ بۆ ٥.٠

كاتێكێك بڵند پلەى گەرمى جياكارانە هەيە (بۆ نموونە، كاتێكێك پاەمپی گەرمی سەرچاوەى-هەوا بەكار دەهێنرێت بۆ خانووێك گەرم بكات لەگەڵێك لە دەرەوەى پلەى گەرميى، دەڵێت، ٠ [°ك] (٣٢ [°ف]))، ئەو كارى زياتر ڕوو دەكاتە هەمان بڕى گەرمى دەگوازێتەوە بۆ لەماڵەوە لە لە ڕۆژێكى سووكتر لە كۆتاييدا، بەهۆى كارنۆت سنوورى بەتوانايى، پاڵنەری گەرميى كار كردن كەم دەبێتەوە هەروەكەكە زۆر بوونى جياوازيى پلەى گەرميى دەرى-لەگەڵ-لە ژوورەوە (لە دەرەوەى پلەى گەرمى ساردترە)، گەيشتن پێى سنوورێكى بيردۆزيى ١.٠ لە −٢٧٣ [°ك]. لە كردار، COP١.٠ بە شێوەيەكى نموونەيى دەگەرێن پێ لە پلەى گەرميێكى دەرى دەوروبەر −١٨ [°ك] (٠ [°ف]) بۆ هەوا پەمپی گەرمی سەرچاوی هەوا.

هەروەها، هەروەك پەمپی گەرمی گەرميى هەواكە دەر دەهێنێت، تەڕيێك لە هەواى دەرى لەوانەيە خەستكردنەوە و لەوانەيە ببەستێت لەسەر ئاڵوگۆڕکەرەکە گەرميى دەرى

سيستەمەكە لە كاتى ڕێكخراوە دەبێت ئەم سەهۆڵە بتوێنێتەوە؛ ئەمە بەفرى لێدەتوێنێتەوە وەر دەگێڕێت بۆ وزەيێكى زياتر (كارەبا) خەرجى

كاتێك ئەوە يەگجار ساردە دەرەوەى، ئەوە سادەترە بۆ گەرمى بەكار هێنانى سەرچاوەيێكى گەرميى دەیکە (وەكو هيتەرێكى بەرگريى كارەبايى، كوورەى ڕۆن، يان كوورەى گاز) نەك تايێك  پەمپی گەرمی سەرچاوەى-هەوا  بەڕێوە ببات

هەروەها، خۆ بەدوور گرتن لە ى بەكارهێنانى پەمپی گەرمی لەماوەى يەگجار ئاووهەواى سارد وەر دەگێڕێت بۆ كەمتر لەبەر دەكات لەسەر ئامێر پەستێنەر..


داڕژتنى بەهەڵمکەرەکە و ئاڵوگۆڕکەری  گەرميى خەستكەر هەروەها زۆر گرنگە بۆ بە گشتى بەتواناييى پاڵنەری  گەرمى.كە گەرمى ڕووبەرى ڕووى ئاڵوگۆڕ وەكە نامە گۆڕينەوە پلەى گەرمى جياكارانە (لەنێوان ريفريجەرەنتەكە و چەمى هەوا) ڕاستەوخۆ كار لەكە بەكار خستن فشار دەكەن و لەبەر ئەوە كار پەستێنەرکە  هەيە تا بكات بۆ ئەوەيەكە هەمان دەستەبەر بكات گەرم كردن يان كاريگەرى سارد ببێتەوە بە شێوەيەكى گشتى،ەكە گەورەتر ئاڵوگۆڕی گەرمى،ەكە خوارووترەكە پلەى گەرمى جياكارانە و كاراتر سيستەمەكەيە

ئامێری ئاڵوگۆڕی گەرمی گرانبەهايە، کەن کردن داوکراوە بۆ هەندێک جۆرى پەمپی -گەرمكردنكە يان بۆشاييى گەورە كە كارا بن، و پيشەسازيى پەمپی گەرمی بە شێوەيەكى گشتى پێشبڕكێ دەكات لەسەر نرخ نەك بەتوانايى. پەمپی گەرمی هەرئێستا لە زيانێكى نرخ كاتێك مەسەلە دێتە سەر وەبەرهێنانى سەرەتایی  (نا پاشەكەوت كردنى درێژخايەن) بە بەراورد لەگەڵ ئاسايى چارەسەرى وەك تانکی ئاو گەرم کردن ،بۆيە لێخوڕينەكە بەرەوتر پەمپی گەرمی كارا و فێنككەرەوەى هەوا زۆرجار ڕابەرى دەكرێن لەلايەن پێوانەى ياسادانان لەسەر پێوانەى بەتواناييى كەمترين. ڕێژەى كارەبا هەروەها كار لە جوانيەكەى پەمپی گەرمی دەكەن. [ ١ ]

لە سارد بوونەوەى چۆنيەتى، پەمپی گەرمی كار كردن بەكار دەخات باس دەكرێت لە وڵاتە يەكگرتووەكان هەروەك وزە ڕێژەى بەتواناييى ([ ئى ئى ئار ]) يان ڕێژەى بەتواناييى وزەى وەرزى (سی ئی ئی ئاڕ  (

و هەردووك پێوانە يەكەى [ بى تى يوو /]يان هەيە ([ه·و]) (١ [ بى تى يوو /] ([ه·و]) = ٠.٢٩٣ [و/و]).ێك گەورەتر [ ئى ئى ئار ] ژمارە كار كردنى باشتر نيشان دەدات

).ێك گەورەتر [ ئى ئى ئار ] ژمارە كار كردنى باشتر نيشان دەدات. بڵاوكراوەى پيشەگەر دەبێت هەردووك COP دەستەبەر بكات تا كار كردن باس بكات لەباری   گەرم كردنى ، وێك [ ئى ئى ئار ] يان سی ئی ئی ئاڕ  تا كار كردن باس بكات لە سارد بوونەوەى چۆنيەتى. كار كردنى ڕاستەقينە دەگۆڕێت، لەگەڵ ئەوەشدا، و پشت دەبەستێت بە لەسەر زۆر هۆ وەكو وردەكاريى دامەزراندن، جياوازيى پلەى گەرمى، باشكردنى شوێن، وچاکردنی


هەروەك بە هەر پارچەيێكى ئامراز كە پشت دەبەستێت بە لەسەر پێچ تا گەرمى بگوازنەوە لەنێوان هەوا و شلەيێك، ئەوە گرنگە بۆ هەردووك خەستكەرەكە و بەهەڵم کەرەکە  پێچ دەخوات كە پاك بهێڵرێنەوە. ئەگەر لە تۆز و پاشماوەى ديكە دەسپێرێت ڕێ دەدرێن تا كۆ ببنەوە لەسەر پێچەكان، بەتواناييى يەكەكە (هەردووك لە گەرم كردن و چۆنيەتى سارد ببنەوە) دووچار دەبن.

پەمپی گەرمی  كاريگەرترە بۆ گەرم كردن لە بۆ سارد بوونەوەى بۆشاييێكى ناوخۆ ئەگەرەكە پلەى گەرمى جياكارانە يەكسان بگيرێت. ئەمەيە چونكە وزەى دروەستکراوی پەستێنەرەکە  هەروەها دەگۆڕدرێت بۆ گەرميى بەسوود كاتێك لەباری  گەرم كردنى ئەمەيە چونكە وزەى دروستکراوی پەستێنەر هەروەها دەگۆڕدرێت بۆ گەرميى بەسوود كاتێك لەباری  گەرم كردنى ، و بەتاڵ دەكرێت لەگەڵەكە گوازراوەوە گەرمى بەڕێى خەستكەرەكە بۆ بۆشاييى ناوخۆ كە دا دەنێت بۆ مەبەستێكى بەسوود. بۆ هەمان هۆ، سەرەتا کردنەوەی  خۆراك يان بەستێنەرى بەفرخەرە كاريگەريى پوختەى گەرم كردن سەرەوە ژوورەكەى هەيە نەك سارد دەبێتەوە ئەو، چونكە سووڕى فێنك دەكاتەوەى گەرمى ڕەت دەكاتەوە بۆ هەواى لە ژوورەوە ئەم گەرميە پەستێنەرەکە دەگرێتەوە كار لەناو دەبا هەروەها گەرميەكە لە ناوەوەوەى ئامرازەكە لاى برد

ليسەكە بۆ پەمپی گەرمی لە گەرم كردن يان بەجێهێنانی سارد کردنەوە ، لەگەڵ یاسیی دەوڵەتى-جێگير،ە


ئەو بڕە گەرمیەیە کە دەردەهێنرێ ، پلەی گەرمی دەورەوە

بڕی ئەو گەرمییەی کە دەگاتە لایە گەرمەکە ، پلەی گەرمی لایە گەرمەکەی

ئەو کارەی کە پەستێنەرەکە بە فیڕۆ چووە

هەموو پلەى گەرمى پلەى گەرميى ڕەهان زۆربەی جار پێوايان لە كێلڤەن يان پلە رانكاين



سەرچاوەکان[دەستکاری]

Air-source heat pumps National Renewable Energy Laboratory June 2011


h[./Ttps://heatpumpingtechnologies.org/market-technology/efficiency-heat-pumps ttps://heatpumpingtechnologies.org/market-technology/efficiency-heat-pumps]/ IEA HPT TCP Efficiency and heat pumping application

O'Keefe، Philip؛ O'Brien، Geoff؛ Pearsall، Nicola (2010-01-01). The Future of Energy Use (بە زمانی ئینگلیزی). Earthscan. پەڕە 224. ISBN 9781844075041.   


Banks، David L. (2008-05-06). An Introduction to Thermogeology: Ground Source Heating and Cooling (PDF). Wiley-Blackwell. ISBN 978-1-4051-7061-1. (PDF)

Electricity supply in the United Kingdom : a chronology - from the beginnings of the industry to 31 December 1985. Electricity Council. The Council. 1987. ISBN 978-0851881058. OCLC 17343802.    CS1 maint: others (link)


Banks، David (August 2012). An Introduction to Thermogeology: Ground Source Heating and Cooling. John Wiley & Sons. پەڕە 123. 

Dincer، Ibrahim؛ Rosen، Marc A. (2007-09-18). EXERGY: Energy, Environment and Sustainable Development (بە زمانی ئینگلیزی). Elsevier. پەڕە 98. ISBN 9780080531359.   


https://www.iea.org/publications/freepublications/publication/buildings_roadmap.pdf pg16

"Heat Pump Systems". U.S. Department of Energy. 

"Renewable Heat Incentive – Domestic RHI – paid over 7 years". Ground Source Heat Pump Association. 


David، Andrei؛ و ھی تر. (2017). "Heat Roadmap Europe: Large-Scale Electric Heat Pumps in District Heating Systems". Energies. 10 (4): 578. doi:10.3390/en10040578. 

Lund، Henrik؛ و ھی تر. (2014). "4th Generation District Heating (4GDH): Integrating smart thermal grids into future sustainable energy systems". Energy. 68: 1–11. doi:10.1016/j.energy.2014.02.089. 

Sayegh، M.A.؛ و ھی تر. (2018). "Heat pump placement, connection and operational modes in European district heating". Energy and Buildings. 166: 122–144. doi:10.1016/j.enbuild.2018.02.006. 


https://heatpumpingtechnologies.org/annex35/ IEA HPT TCP Annex 35

https://heatpumpingtechnologies.org/publications/?search=Annex+35 IEA HPT TCP Annex 35 Publications


https://heatpumpingtechnologies.org/publications/application-of-industrial-heat-pumps-annex-35-two-page-summary/ IEA HPT TCP Annex 25 Summary


"Handbook for the Montreal Protocol on Substances that Deplete the Ozone Layer - 7th Edition". United Nations Environment Programme - Ozone Secretariat. 2007. 

"Refrigerants - Environmental Properties". The Engineering ToolBox. لە ڕێکەوتی 2016-09-12 ھێنراوە.  . Retrieved 2016-09-12


Max Appl (2006). "Ammonia". Ammonia, in Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry. Weinheim: Wiley-VCH. ISBN 978-3527306732. doi:10.1002/14356007.a02_143.pub2. 

R-410A#Environmental effects

Ecometrica.com. "Calculation of green house gas potential of R-410A". لە ڕێکەوتی 2015-07-13 ھێنراوە.  . Retrieved 2015-07-13

Itteilag، Richard L. (2012-08-09). Green Electricity and Global Warming (بە زمانی ئینگلیزی). AuthorHouse. پەڕە 77. ISBN 9781477217405.   

"Wayback Machine" (PDF). web.archive.org. March 14, 2012. (PDF)

"HEAT PUMPS AND AIR CONDITIONING UNITS, Social Factors, CEN/TC 113 Business Plan, p. 2" (PDF). لە ڕەسەن (PDF)ەوە ئەرشیڤ کراوە لە ١٢ی شوباتی ٢٠١٧. لە ڕێکەوتی ٢٣ی کانوونی دووەمی ٢٠١٦ ھێنراوە.  (PDF). Retrieved 23 January 2016

"Monica S. Hammer, Tracy K. Swinburn, and Richard L. Neitzel "Environmental Noise Pollution in the United States: Developing an Effective Public Health Response" Environmental Health Perspectives V122,I2,2014". لە ڕێکەوتی ٢٥ی کانوونی دووەمی ٢٠١٦ ھێنراوە.  . Retrieved 25 January 2016

"Hiil innovating Justice "How to determine acceptable levels of noise nuisance (France)". لە ڕەسەنەوە ئەرشیڤ کراوە لە ١٢ی شوباتی ٢٠١٧. لە ڕێکەوتی ٢٥ی کانوونی دووەمی ٢٠١٦ ھێنراوە.  . Retrieved 25 January 2016

"Code de la santé publique - Article R1334-33 (in French)". لە ڕێکەوتی ٠٨ی شوباتی ٢٠١٦ ھێنراوە.  . Retrieved 8 February 2016

"Choosing and Installing Geothermal Heat Pumps". Energy.gov. لە ڕێکەوتی ٣٠ی ئەیلوولی ٢٠١٤ ھێنراوە.  . Retrieved 30 September 2014

Fischer، David؛ Madani، Hatef (2017). "On heat pumps in smart grids: A review". Renewable and Sustainable Energy Reviews. 70 (2): 342–357. doi:10.1016/j.rser.2016.11.182. 

BSRIA, "European energy legislation explained", www.bsria.co.uk, May 2010.

The Canadian Renewable Energy Network 'Commercial Earth Energy Systems', Figure 29. . Retrieved December 8, 2009.

Technical Institute of Physics and Chemistry, Chinese Academy of Sciences 'State of the Art of Air-source Heat Pump for Cold Region', Figure 5. . Retrieved April 19, 2008.

SINTEF Energy Research 'Integrated CO2 Heat Pump Systems for Space Heating and DHW in low-energy and passive houses', J. Steen, Table 3.1, Table 3.3 Archived 2009-03-18 لە وەیبەک مەشین. . . Retrieved April 19, 2008.

Warmtepompen voor woningverwarming brochure 9-10-2013

"Heat pumps sources including groundwater, soil, outside and inside air)" (PDF). لە ڕەسەن (PDF)ەوە ئەرشیڤ کراوە لە 2009-10-07. لە ڕێکەوتی 2010-06-02 ھێنراوە.  (PDF)(PDF). Retrieved 2010-06-02

"Homeowners using heat pump systems" (PDF). United States Department of Energy. September 1998. لە ڕەسەن (PDF)ەوە ئەرشیڤ کراوە لە January 31, 2008. (PDF)(PDF)

"Seasonal Temperature Cycles". web.archive.org. May 30, 2013. 

Performance of Ground Source Heat Pumps in Manitoba Rob Andrushuk, Phil Merkel, June 2009

"Arquivo.pt". arquivo.pt. 

"Solar-assisted heat pumps" (بە زمانی ئینگلیزی). لە ڕێکەوتی ٢١ی حوزەیرانی ٢٠١٦ ھێنراوە.  . Retrieved 21 June 2016

"Pompe di calore elio-assistite" (بە زمانی ئیتالی). لە ڕێکەوتی ٢١ی حوزەیرانی ٢٠١٦ ھێنراوە.  . Retrieved 21 June 2016

'A cool new idea from British scientists: the magnetic fridge' The Guardian. 14 December 2006. Retrieved 18 December 2019.

The Prospects of Alternatives to Vapor Compression Technology for Space Cooling and Food Refrigeration Applications DR Brown, N Fernandez, JA Dirks, TB Stout. Pacific Northwest National Laboratory. March 2010. Retrieved 18 December 2019.

"DSIRE". programs.dsireusa.org. لە ڕێکەوتی 2019-07-31 ھێنراوە.  . Retrieved 2019-07-31